หลังจากการประชุมร่วมกับเครือข่ายปราชญ์
และการปรึกษาหารืออย่างต่อเนื่องมา เป็นเวลาหลายเดือน
ทำให้ทางเครือข่ายปราชญ์ได้สรุป
“ข้อจำกัด” ของบัญชีครัวเรือน
ที่เป็นกระแสของการทำงานพัฒนาในระยะหลายปีที่ผ่านมา
ที่พบว่า มีน้อยคนนัก ที่ทำจริงจัง และแม้จะทำจริงจังก็ได้ผลเพียงบางส่วน
- เฉพาะคนที่มีรายได้และรายจ่ายหลักๆเป็นตัวเงิน หรือผ่านระบบเงิน
- และต้องการติดตามกระแสการไหลของ “ตัวเงิน” ของตัวเอง อย่างเข้าใจ และจริงใจ
แต่บางคนก็ยังบอกแบบเปิดใจว่า
- ไม่กล้าจด เพราะเมื่อดูแล้ว จะรู้สึกหดหู่
- และยอมรับระบบการใช้เงินของตัวเองไม่ได้
นี่ก็เป็นอีกประเด็นหนึ่งของคนที่ไม่ทำจริงจัง
แต่ แม้บางคน บางครอบครัวจะพยายามจด ก็ยังมีอีกหลายประเด็นสำคัญๆ ที่ไม่สามารถนำมาลงบัญชีได้
โดยเฉพาะข้อมูลเชิง “ทรัพยากร” ที่เพิ่มขึ้น หรือ ลดลง เช่น
- ดิน และสภาพแวดล้อมดีขึ้น หรือเลวลง
- พืช สัตว์ ที่เจริญเติบโต หรือลดปริมาณลง
- ความหลากหลายของธรรมชาติ และ การมีอาหารธรรมชาติมากขึ้น หรือน้อยลง
- สังคม เพื่อนฝูง มิตรสหายรอบข้าง ที่มากขึ้น ดีขึ้น หรือลดลง
และบางอย่างก็ไม่ควรนำมาลงบัญชี เนื่องจากจะทำให้หลงทางได้
เช่น การเปลี่ยนแปลงราคาที่ดินและทรัพย์สิน
ที่ทำให้บางคนคิดว่าตัวเองมีทรัพย์สินมาก
ก็เลยนำไปสู่ความเข้าใจผิด
และฟุ้งเฟ้อจนเสียหายกับระบบชีวิตได้
ดังนั้น ประโยชน์ของการทำบัญชีครัวเรือนจึงมีเฉพาะการติดตามกระแสเงินสดของตัวเองเท่านั้น
ที่จะมีประโยชน์มากน้อย ก็ขึ้นอยู่กับ
- ความจริงใจต่อตัวเอง
- สัดส่วนความสำคัญของเงินสดที่มีต่อระบบทรัพยากรในครอบครัว และ
- ความเข้าใจขีดจำกัดของบัญชีครัวเรือน ที่จะไม่ทำให้หลงทางหรือเกิดความเครียดในการดำรงชีวิตจนเกินไป
ที่ในที่สุดก็ควรพิจารณาใช้ทางสายกลางในการดำรงชีวิต
เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีกว่าเดิม
ทางเครือข่ายปราชญ์ได้ฝากให้ผมช่วยนำมาบันทึกไว้ ณ ที่นี้ครับ
สวัสดีครับ
บันทึกนี้โดนใจมาก ๆ
ผมคิดเกี่ยวกับเรื่องนี้มานาน แต่คิดไม่ออกว่ามันมีอะไรสักอย่าง
อ่านบันทึกนี้แล้ว "ซาโตริ" เลยครับ
สวัสดีครับ