การคัดพันธุ์ข้าวจากแปลงนา
ขั้นตอน
- เลือกแปลงนาที่มีข้าวเจริญเติบโตดีไม่มีโรคและแมลงรบกวน
- ไม่มีข้าวพันธุ์อื่นขึ้นมาปน
- เลือกเก็บรวงที่มีการติดเมล็ดดีตะแง้ถี่รวงยาวคอรวงใหญ่มีลักษณะตรงตามแต่ละพันธุ์ที่เลือกเก็บ
- ในการเก็บเกี่ยวเพื่อทำพันธุ์นั้น ให้เกี่ยวรวงข้าวที่อยู่ห่างจากขอบแปลงข้างละ 1 เมตร เพื่อป้องกันการปนกับข้าวอื่นๆ เก็บประมาณ 200 รวงต่อหนึ่งพันธุ์หรือให้เพียงพอต่อความต้องการในแต่ละพันธุ์
- นำรวงข้าวปนวดหรือตากแห้งประมาณ 1-2 แดดหรือความชื้นระมาณ 14 เปอร์เซนด์หลังจากนั้นบรรจุเมล็ดในภาชนะที่ระบายอากาศได้ดี เช่น ถุงผ้า กระสอบ เป็นต้น
- เขียนชื่อพันธุ์ อายุการเก็บเกี่ยว
- การทำเช่นนี้ 1- 2 ฤดูการผลิต จะทำให้เกษตรกรสามารถรักษาคุณภาพเมล็ดข้าวที่ดีไว้ได้หรืออาจได้ข้าวสายพันธุ์ใหม่จากการคัดเลอกเช่นนี้ได้