นางนาคเป็นเพลงอัตราจังหวะสองชั้น ทำนองเก่าสมัยอยุธยา เป็นเพลงหน้าทับปรบไก่ มีทำนองเป็นแบบไทยแท้ ใช้ประกอบการเวียนเทียน การทำขวัญต่างๆ รวมทั้งเป็นเพลงกล่อมเด็กของภาคกลางชื่อเพลงพวงพะยอม ที่มีเนื้อร้องว่า
“พวงเจ้าเอ๋ยโอ้พวงพะยอม แม่ร้องเพลงกล่อมให้ลูกนอน ลูกเอยลูกจะอ้อนไปทำไม โน่นแมวทโมน ฟังเสียงร้องตะโกน จะกระโจนเข้าใส่ ลูกไม่กลัวบ้างหรือไร ดูสิแมวตัวใหญ่จะกระโจน
พวงเจ้าเอ๋ยโอ้พวงพะยอม แม่ร้องเพลงกล่อมให้ลูกนอน ลูกเอยลูกอย่าอ้อนงอแง ชำเลืองแล ดูนั่นสิตุ๊กแก มันจะหมายกินตับ ลูกจงนอนนอนเสียให้หลับ เดี๋ยวตุ๊กแกกินตับจะทำอย่างไร
โอละเห่โอละเห่เฮละชา”
(ข้อมูลเพลงพวงพะยอมได้จากคุณฤทธิเดช แสงทอง โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยรามคำแหง ขอขอบคุณไว้ ณ โอกาสนี้)
ทำนองเพลงนางนาค
ท่อน ๑
|
---ซ |
-ซซซ |
ดรดล |
-ซ-ม |
-ลซม |
-ร-ด |
-ซ-ด |
-ดรม |
|
-ฟ-ซ |
-ฟ-ด |
-ร-ม |
-ฟ-ซ |
-ด-ล |
-ซ-ฟ |
---ซ |
-ฟซล |
|
ดลลล |
ดลลล |
ดลซฟ |
-ซ-ล |
-ด-ร |
-ด-ล |
---ซ |
---ม |
|
ซมซซ |
ซลซซ |
ลซดล |
ซมซร |
-มซร |
มรดล |
-ซ-ล |
-ด-ร |
ท่อน ๒
|
---ซ |
-ซซซ |
-รดล |
-ซ-ม |
-ลซม |
-ร-ด |
-ม-ร |
ดร-ม |
|
-ซลซ |
-มซล |
-ดรด |
-ลดร |
-มฟซ |
-ฟมร |
-มรด |
-รดล |
|
รรมร |
ดทลซ |
-ลซล |
ดมรด |
-ซลท |
-ลทด |
-ทดร |
-ดรม |
|
---ซ |
-ซซซ |
-ลดซ |
ลซมร |
-มซร |
มรดล |
-ซ-ล |
-ด-ร |
ฟังเพลงนางนาค (ซอสามสาย) http://www.youtube.com/watch?v=Zi1UBRJMHDY
ฟังเพลงนางนาค (จะเข้) http://www.4shared.com/audio/9uKpyU6H/_online.htm
เท่าที่รวบรวมข้อมูลได้ในขณะนี้ มีการดัดแปลงทำนองเพลงนางนาค ๒ ชั้นเป็นเพลงลูกกรุงลูกทุ่ง ๕ เพลง คือ
(๑) เพลงเทพธิดาผ้าซิ่น (หรือเทพธิดานุ่งผ้าซิ่น) อาจินต์ ปัญจพรรค์ คำร้อง สมาน กาญจนผลิน ทำนอง (เพลงนี้เป็นคนละเพลงกับเพลงเทพธิดาผ้าซิ่นที่ ชลธี ธารทองแต่งให้ เสรี รุ่งสว่าง ขับร้อง)
“ยามดึกนับดวงดาวดวงเดือน ขอยืมเป็นเพื่อนยามนอน เลือกดวงที่แสงอ่อนอ่อนตามวาสนา เด่นเดือนไม่ใช่ขวัญเรือนของข้า ดาวทุกดวงก็ลวงตา อยู่บนฟ้าสูงกว่าเรา
ตรงพุ่มไม้ที่ปลายนา นั้นมีดาวป่าอยู่ในเงา พี่ปองคุ้มครองตัวเจ้าดาวบนดิน บ้านนาเจ้าเป็นเทพธิดานุ่งผ้าซิ่น มีวิมานบนลานดิน ให้รำฟ้อนตอนกลางวัน
เอ๋ยเพลงบทนี้จงมีมนต์ สั่งดาวทุกดวงให้หล่นจากสวรรค์ ลงมากองที่กลางท้องนาบ้านนั้น เป็นเหมือนดังนางกำนัล อยู่ข้างหมอนที่นอนน้อง
งามลูกสาวชาวตำบล ทุกคนมีค่ากว่าดาวทอง หว่านดำล้วนทำงานคล่องต้องบูชา แผ่นดินถิ่นเราน้องคือดาวงามสง่า เป็นขวัญใจและขวัญตา ตั้งแต่เช้าจนเข้านอน”
ธานินทร์ อินทรเทพ ขับร้อง http://www.4shared.com/audio/sW85J0Te/_-__.htm
(๒) เพลงหนาวใจชายแดน ชลธี ธารทอง แต่ง
“ลมเย็นเย็นหน้าหนาวมันทรมาน หวนคิดถึงบ้านที่จากมา พ่อฉันเดี๋ยวนี้ท่านก็แก่แม่ก็ชรา อันตรายโจรผู้ร้ายก็กวน คอยจะคิดปล้นฆ่า กลัวขโมยจะลักควายไถนา เพราะลูกมาแนวหน้า นอนเฝ้าป่าชายแดน
ใครรำพึงคิดถึงคนเคยรำพัน สัญญาไว้มั่นไม่คลอนแคลน ป่านฉะนี้คิดถึงพี่หรือเปล่าเล่าแฟน กลัวกระไรกลัวเศรษฐีมือไว มาคลั่งไคล้เนื้อแน่น กลัวหน้ามนหลงลืมชายแดน สาวบ้านดอนจอมแก่น อย่าลืมแฟนกอดปืน
นอนกลางดินเหลือบริ้นกินกายระบม หนาวตนทนข่มข่มใจฝืน เหม่อมองเดือนและดาว ลอยต่ำยามค่ำคืน เพลงราตรีฟังหวีดหวิวฤดีดังภูตผีสะอื้น ยามหลับตานิ้วยังคาไกปืน มิยอมคนชาติอื่นกลืนกินแผ่นดินไทย
จงสุขใจเถิดผองชาวประชา สองแขนแนวหน้าเฝ้าป้องภัย ด้วยบุญบารมีคุ้มเกล้าเหล่าลูกไทย อีกองค์พระสยามเทวา สถิตฟากฟ้ายิ่งใหญ่ เป็นพลังดังศูนย์รวมดวงใจ แม้นเท่ารอยตีนไก่ใครอย่าแยกดินแดน
ไพรวัลย์ ลูกเพชร ขับร้อง http://www.youtube.com/watch?v=SGVwtkFmS2c
http://www.youtube.com/watch?v=qTzI5-P6VVg
(๓) เพลงโชคดีที่รัก ชวนชัย ฉิมพะวงศ์ แต่ง
“ลาจำลาแม่ดอกฟ้าขวัญใจคนจน พี่ทนหม่นหมองทนเศร้า รักเราต้องขาดกัน พี่ปวด ดวงใจ เหมือนใครเอามีดกรีดจาบัลย์ น้ำตาคนจน สุดทนแล้วคนดี มันสุดที่จะกลั้น บุญทำมา วาสนาพี่ไม่ทัน จอมขวัญจงสุข ส่วนพี่จะทุกข์ น้องไม่ต้องฟังข่าว
เจอคนดีพี่นี้ก็พลอยดีใจ แต่เจอแล้วน้องร้องไห้ หัวใจพี่ปวดร้าว พี่ห่วงจริงจริง รักเธอรักยิ่ง โอ้นงเยาว์ แม้บุญเคยทำ แต่กรรมนั่นซิมาเกย เลยต้องใช้กรรมเก่า เป็นชาวดินมุ่งถวิลปองดาว ถูกเขาหักอก อกจึงต้องช้ำ เพราะกำแพงเงินกั้น
จงไปดีเถิดนะคนมีราคา พี่คนบุญน้อยด้อยค่า สัญญารักพี่เป็นหมัน ลาก่อนคนงาม รักพี่โดนห้ามกลางคัน ขอพรคนจน ช่วยดลให้น้องคนดี มีสุขรักคงมั่น บุญทำมาวาสนาพี่ไม่ทัน สวรรค์รักพี่ล่ม อดเชยชมชู้ รู้คำเดียวว่าเศร้า”
ยอดรัก สลักใจ ขับร้อง http://www.youtube.com/watch?v=--M0JpKPjs8&feature=related
ก๊อต จักรพันธ์ ขับร้อง http://www.youtube.com/watch?v=VBp7WGUz_oA
เอกชัย ศรีวิชัย ขับร้อง http://www.4shared.com/audio/thG_K-aO/06-_-.htm
หนู มิเตอร์ ขับร้อง http://www.youtube.com/watch?v=mSoHuOuBo68
ตวงสิทธิ์ เรียมจินดา ขับร้อง http://www.4shared.com/audio/ab3YoNbV/___-___Tengoku_Presents__ok.htm
รอยัลสไปรท์ ขับร้อง http://www.4shared.com/audio/i0d82xN8/06--.htm
ชัย สานุวัฒน์ ขับร้อง http://www.4shared.com/audio/vKijGFQ2/__-_.htm
จิล จิลลา ขับร้อง http://www.4shared.com/audio/3yGcwxvY/-__online.htm
(๔) เพลงมองเดือนสะเทือนใจ ยังไม่มีข้อมูลผู้แต่ง
สายัณห์ สัญญา ขับร้องhttp://www.sayanfanclub.com/music%20thai/07%20music%20sayanha%20sanya/15%20super%20hit%203/music%20master%2006.htm
(๕) เพลงรักกลับกลาย ยังไม่มีข้อมูลผู้แต่ง เอกชัย ศรีวิชัย ขับร้องในแบบสำเนียงใต้ ยังหาลิงค์ฟังไม่ได้
วิพล นาคพันธ์
๒๕ ธันวาคม ๒๕๕๓
อ่านข่าวสารของวิพล นาคพันธ์ได้ที่ http://gotoknow.org/blog/wiphon/toc