กศน.ตำบล แหล่งเรียนรู้ราคาถูก แหล่งเรียนรู้ตลอดชีวิต

 

 

          บันทึกนี้ เกิดจากการที่ผมไปได้ยินคำใหม่มา เรียกว่า “ SHOWS AND SHARE” เลยอยากเขียนบันทึกนี้ขึ้นครับ

          ผมได้พยายามถอด “บทเรียน”และ “องค์ความรู้” ของการดำเนินงาน “กศน.ตำบลขามป้อม” ซึ่งผมและคณะครู กศน.อำเภอพระยืนลงความเห็นร่วมกันและยอมรับร่วมกันว่า เป็น กศน.ตำบลที่มีความเข้มแข็งและมีผลงานการจัดการศึกษาตลอดชีวิตให้กับประชาชนจนเป็นที่ประจักษ์ โดยมีผลงานสำคัญคือ (1)ได้รับการคัดเลือกเป็นสถานที่ศึกษาดูงานของสมาชิกประเทศเพื่อนบ้านมาดูงานเกี่ยวกับศูนย์การเรียนชุมชน และมีการศึกษาดูงานของ กศน.และหน่วยงานอื่น (2)ได้ชนะเลิศการประกวดเป็นศูนย์วัฒนธรรมไทยสายใยชุมชนระดับจังหวัด และ (3)เป็นต้นแบบนำร่องการจัดกิจกรรม”บ้านหลังเรียน” (4)มีหน่วยงานต่างๆมาดูงานด้านการพัฒนาศูนย์การเรียนชุมชนเป็นประจำ

          กศน.ตำบลขามป้อม ได้เปิดตัวขึ้นเมื่อวันที่ 8 กันยายน 2551 ซึ่งเป็นวัน กศน.และมีพิธีเปิดอย่างเป็นทางการโดยท่านนายอำเภอพระยืน(นายวรกิตติ ศรีทิพากร) ในขณะนั้น และได้มาเปิดตัวเป็น “กศน.ตำบล : แหล่งเรียนรู้ราคาถูกอีกครั้งหนึ่งเมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2553 โดย ดร.อำนวยคำตื้อ ผอ.ศูนย์บริการวิชาการ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ผู้ซึ่งได้นำโครงการและประสานงานให้มีหน่วยงานอื่นๆของมหาวิทยาลัยขอนแก่นเข้ามาร่วมพัฒนาชุมชน

          ประเด็นสำคัญที่ถอดบทเรียนและ แสดงให้เห็นถึงการพัฒนา กศน.ตำบลขามป้อมจนเจริญมาได้จนถึงทุกวันนี้  มีอาคารสถานที่เป็นเอกเทศ มีกิจกรรมการเรียนรู้ที่หลากหลาย ได้แก่ ศูนย์อินเตอร์เน็ตชุมชน มีห้องสมุดชุมชน มีห้องโสตทัศนศึกษา มีพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่น มีอาคารหอประชุม มีสนามกีฬา มีศูนย์เกษตรกรรมปลูกผัก เรือนเพาะชำ เป็นต้น รวมถึงมีกลุ่มเด็กและเยาวชน ตลอดจนชมรมผู้สูงอายุ เข้ามาใช้บริการและร่วมกิจรรมอยู่เป็นประจำ นอกจากนี้ยังมีการขยายผลไปเปิดเป็น “กศน.บ้านชาด”หรือ “ศูนย์การเรียนชุมชนบ้านชาด”ซึ่งตั้งอยู่ที่วัดเจดีย์ และขณะนี้ยังได้ขยายการพัฒนาเป็น “กศน.บ้านบ่อแก”โดยร่วมมือกับโรงเรียนบ้านบ่อแก

          การพัฒนาเหล่านี้ล้วนมีผลมาจาก...(1)การมีส่วนร่วมของชุมชน (2)ความร่วมมือในการทำงานพัฒนาของภาคีเครือข่ายต่างๆ (3)การทำงานของคณะครู กศน.และ กศน.อำเภอพระยืน

(1)    การมีส่วนร่วมของชุมชน กศน.ตำบลขามป้อมได้รับการสนับสนุนจากชุมชน ได้แก่ พระครูปรีชาธรรมาภิวัฒน์ เจ้าอาวาสวัดสระโนน ผู้ซึ่งให้กุฏิวัดซึ่งเป็นอาคารสองชั้น จัดดำเนินงานเป็น กศน.ตำบลขามป้อม รวมทั้งให้ใช้สถานที่บริเวณวัดและไม้ในวัด จัดสร้างเป็นอาคารหอประชุม นอกจากนั้นยังมีการสนับสนุนการสนับสนุนเด็กและเยาวชนให้เรียนรู้ดนตรีอีสานจนจัดตั้งเป็นวงดนตรี “ศิลป์อีสาน โปงลางสระโนน” และการพัฒนาพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่น โดยรวบรวมของเก่าจากชมรมผู้สูงอายุ

          ยังมีการมีส่วนร่วมพัฒนาจากองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น ได้แก่ อบต.ขามป้อม โดยนายณรงค์ น้อยสุวรรณ นายก อบต.ขามป้อม ที่ได้เข้ามาร่วมมืออย่างจริงจังและสนับสนุนงบประมาณ ตลอดจนร่วมกิจกรรมต่างๆของ กศน.ตำบลขามป้อม  ยังมีการมีส่วนร่วมของโรงเรียนต่างในชุมชนและกลุ่มองค์กรชาวบ้าน ชมรมผู้สูงอายุบ้านขามป้อม เป็นต้น

(2)    ความร่วมมือของภาคีเครือข่ายในการพัฒนา กศน.ตำบล ได้แก่ ศูนย์บริการวิชาการ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้เข้ามาร่วมมือดำเนินกิจกรรมส่งเสริมการพัฒนาตำบลขามป้อม โดยเฉพาะ การสนับสนุน กศน.ตำบลขามป้อมด้านการพัฒนาเด็กและเยาวชน เช่น กิจกรรมจัดอบรมกีฬาเทควันโด การอบรมคอมพิวเตอร์ จัดอบรมเยาวชน”ต้นกล้ารักการอ่าน”และ “นักประชาสัมพันธ์น้อย” รวมถึงการพัฒนา”สิมโบราณ”ภายในวัดสระโนนและการทอดผ้าป่า “กล้วยไม้” เป็นต้น

          อีกหน่วยงานที่สำคัญ คือ  ศูนย์ปฏิบัติการต่อสู้เพื่อเอาชนะยาเสพติดจังหวัดขอนแก่น(ศตส.จ.ขก)และนายอำเภอพระยืน ได้สนับสนุนการจัดกิจกรรม”บ้านหลังเรียน”และ”ชมรมทูบีนัมเบอร์วันประเภทชุมชน” รวมถึงกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ ที่สนับสนุนงบประมาณโครงการจัดการความขัดแย้งในชุมชนสนับสนุนงบจัดกิจกรรมค่ายเยาวชน เป็นต้น

(3)    การทำงานของคณะครู กศน.ตำบลขามป้อมและ กศน.อำเภอพระยืน ซึ่งทำงานกันอย่างจริงจัง ลงถึงพื้นที่ และประสานงานความร่วมมือทั้งจากในชุมชนและนอกชุมชน จนเกิดผลและภาพที่ประจักษ์กับสายตาเช่นนี้

 

          ผมคงสรุปให้เห็นถึง”บทเรียน”ที่สำคัญเพียงเท่านี้ก่อน สำหรับ”องค์ความรู้”ว่าทำอย่างไร?จึงทำให้ชุมชนและหน่วยงานต่างๆเข้ามามีส่วนร่วมอย่างจริงจังนั้น คงจะมาเล่าทีหลัง เพราะจะลงเก็บรวบรวมข้อมูลเหล่านี้ต่อไป โดยจะต้องไปถามผู้เกี่ยวข้อง ให้เขาได้แสดงความคิดเห็นและยืนยัน”ความรู้”นั้นร่วมกัน  

          รวมถึง “คณะครู กศน.ตำบลขามป้อม”เขาทำงานกันอย่างไร? จึงเกิดการมีส่วนร่วมของชุมชนและภาคีเครือข่ายเช่นนี้ ด้วยเช่นกัน แล้วจะนำเรื่องเหล่านี้มา “SHOWS AND SHARE” ต่อไปครับ