ลัทธิเต๋า

 

เหลาจื่อ (ประมาณ 571 - 484 ปีก่อน ค.ศ.) นักปราชญ์คนสำคัญของลัทธิเต๋ามีชีวิตอยู่ในสมัยเดียวกับขงจื๊อ

เหลาจื่อ มีความคิดที่ค่อนข้างตรงกันข้ามกับขงจื๊อ คือ เน้นให้มนุษย์เข้าใจและยอมรับในกฎของธรรมชาติและปรับตัวให้เข้ากับธรรมชาติให้มากที่สุด ลัทธิเต๋าจึงเน้นการดำรงชีวิตอยู่อย่างเรียบง่าย ปฏิเสธวัฒนธรรมที่ซับซ้อนและกฎเกณฑ์ต่างๆ ที่มนุษย์สร้างขึ้น ซึ่งตรงข้ามกับลัทธิขงจื๊อที่ว่าให้ยกย่องความรู้และจารีตประเพณี ด้วยเหตุนี้ลัทธิเต๋าจึงไม่ได้มีอิทธิพลต่อการปกครองเหมือนลัทธิขงจื๊อ และนับจากสมัยราชวงศ์ฮั่น ลัทธิเต๋าได้เปลี่ยนจากลัทธิปรัชญามาเป็นลัทธิศาสนาที่เน้นหนักในเรื่องของพิธีกรรมแบบไสยศาสตร์ อิทธิฤทธิ์ เวทมนต์ และความพยายามที่จะค้นหายาอายุวัฒนะ

อย่างไรก็ตาม ลัทธิเต๋า ก็มีอิทธิพลต่อจิตใจของนักปราชญ์ ปัญญาชนและศิลปินชาวจีนอย่างกว้างขวางและเป็นแรงบันดาลใจในงานสร้างสรรค์ทางศิลปกรรมสาขาต่างๆ ของจีนตลอดทุกยุคทุกสมัย