นำความรู้ที่เคยเผยแพร่ไปในจดหมายข่าวสาระเพื่อการพัฒนาเด็ก เยาวชน และครอบครัว ของสถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด้กและครอบครัว ม.มหิดล ฉบับเดือนมีนาคม-เมษายน 2553 มานำเสนออีกครั้งครับ
ธรรมะ for you “หล่อ - สวย...ด้วยการรักษาศีล”
อัจฉริยะ ลิ้มสุวรรณ
สวัสดีครับ คอลัมน์ “ธรรมะ for you” มาพบกับท่านอีกเช่นเคย ครั้งนี้ได้นำหัวข้อธรรมะเรื่องผลที่เกิดจากการรักษาศีล ซึ่งจะเป็นประโยชน์กับทุกท่านไม่มากก็น้อย เพราะการรักษาศีลเป็นวิธีปฏิบัติประการหนึ่งที่สำคัญยิ่งของชาวพุทธ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสังคมไทยของเรา หากทุกคนปฏิบัติตนตาม “ศีล” อย่างเคร่งครัดแล้ว ปัญหาต่างๆ ที่เกิดขึ้นในสังคมจะลดน้อยลง นอกจากนี้ยังทำให้ผู้ที่รักษาศีล “หล่อ” หรือ “สวย” ด้วย
ท่านคงปฏิเสธไม่ได้ว่าไม่เคยได้ยินเกี่ยวกับศีล อาจจะทางใดทางหนึ่ง บางคนอาจจะรู้จากการเรียนการศึกษาในห้องเรียน บางคนรู้จากการไปทำบุญที่วัด โดยการกล่าวสมาทานศีล (ขอรับศีล) พระแสดงธรรม (เทศน์) ให้ฟัง บางคนรู้เพราะสนใจหาความรู้อ่านหนังสือด้วยตนเอง แต่ก่อนที่จะมารับรู้ว่าศีลมีประโยชน์อย่างไร เราลองมาทราบความหมายของคำว่า “ศีล” กันก่อนครับ
ความหมายของศีล
“ศีล” หมายถึง ความตั้งใจในการงดเว้นจากความชั่ว ความทุจริต และสิ่งที่ไม่ดีทั้งหมด
ศีลทำให้เกิดความสงบ ความดีงาม เพราะศีลช่วยทำให้ กาย และ วาจา เป็นระเบียบเรียบร้อย การรักษาศีลให้บริสุทธิ์จะทำให้สงบ ปลอดกังวล และเป็นพื้นฐานในการต่อยอดให้เรามี สมาธิ และ ปัญญา เรามักจะได้ยินหรือคุ้นเคยเกี่ยวกับศีลว่ามี “ศีล ๕” หรือ “เบญจศีล” และ “ศีล ๘” หรือ “อุโบสถศีล” แท้จริงแล้วมี “มหาศีล” หรือ “ปาริสุทธิศีล” ซึ่งเป็นศีลที่มีจำนวนมากขึ้นไปด้วย อาทิ ศีล ๒๒๗ ข้อ ของพระภิกษุสงฆ์ ในที่นี้จะขยายความถึง “ศีล ๕” เท่านั้น
ศีล ๕ คืออะไร ?
ศีล ๕ คือ ข้อปฏิบัติเพื่อทำให้คนเป็น “มนุษย์” ที่สมบูรณ์ หรือเรียกว่า “มนุษยธรรม” ก็ได้ มนุษย์ แปลว่า ผู้มีจิตใจสูงและรู้จักใช้เหตุผล หากเราปฏิบัติศีลได้ครบทั้ง ๕ ข้อแล้ว ก็จะทำให้เราที่เป็นเพียงแค่ “คน” เป็น “มนุษย์” ที่สมบูรณ์ ๑๐๐% กาย วาจา และใจเป็นปกติ เป็นตัวบ่งชี้ของความเป็นมนุษย์ แต่หากปฏิบัติไม่ได้ทั้ง ๕ ข้อ ความเป็นมนุษย์ของเราก็ลดลง
ศีลทั้ง ๕ ข้อ มีอะไรบ้าง ?
๑. ตั้งใจงดเว้นจากการฆ่า ทำร้าย เบียดเบียนสัตว์
๒. ตั้งใจงดเว้นจากการลักขโมย หรือเอาสิ่งของของผู้อื่นมาเป็นของเรา
๓. ตั้งใจงดเว้นจากการประพฤติผิดในกาม รู้จักควบคุมความต้องการของตนเอง
๔. ตั้งใจงดเว้นจากการพูดเท็จ พูดคำหยาบคาย ส่อเสียด หรือเพ้อเจ้อ
๕. ตั้งใจงดเว้นจากการดื่มสุราหรือของมึนเมา ซึ่งเป็นต้นเหตุของความประมาท ทำให้ขาดสติ และสามารถทำความชั่วและผิดศีลข้ออื่นได้ทุกข้อ
การตั้งใจรักษาศีล งดเว้นไม่ทำบาปทั้งหลาย จะทำให้ผู้ปฏิบัติเองนอกจากจะมีความสุขทางกายโดยมีผิวพรรณผ่องใส และกิริยาวาจาเรียบร้อย อ่อนโยน สงบ สง่างามแล้ว ในพระพุทธศาสนายังกล่าวว่าอานิสงส์ของการรักษาศีล จะทำให้มีรูปสมบัติคือมีร่างกายผิวพรรณที่งดงาม และจะสมปรารถนาในสิ่งต่างๆ ต่อไป เคยมีพระสงฆ์หรือผู้ใหญ่มักจะสอนเด็กว่า “อยากรวยต้องหมั่นให้ทาน อยากสวย หล่อ ต้องหมั่นรักษาศีล อยากฉลาดต้องหมั่นนั่งสมาธิ”
ท่านคงรับรู้แล้วว่าการรักษาศีลให้บริสุทธิ์นั้นไม่ใช่เรื่องยากแต่อย่างใด ดังนั้นการไปวัดแต่ละครั้งอย่าเบื่อหน่ายกับการกล่าวคำสมาทานศีลนะครับ เพราะการสมาทานศีลเป็นการเตรียมความพร้อมของกาย วาจา ใจ ให้เป็นภาชนะรองรับบุญที่จะเกิดขึ้น และเมื่อรับศีลจากพระสงฆ์แล้ว ก็ควรรักษาศีลให้บริสุทธิ์ หากทำได้จนเป็นความเคยชินแล้ว เราก็จะเห็นว่าไม่ใช่เรื่องยาก แต่เป็นเรื่องง่ายมากๆ และหากคนในสังคมปฏิบัติอย่างเคร่งครัด เชื่อว่าจะทำให้สังคมมีแต่ความสุข ปัญหาต่างๆ ลดน้อยลง ในไม่ช้าก็จะมีแต่คนหล่อและคนสวยยิ้มแย้มให้แก่กัน แล้วกลับมาพบกับ “ธรรมะ for you” ในครั้งต่อไปครับ