แต่จะยกย่องผลงานที่แสดงว่านำไปสู่การเปลี่ยนแปลงระบบงาน ทั้งที่เป็นระบบงานของจุดเล็กๆ เปลี่ยนแปลงระบบงานของหน่วยงานย่อย เปลี่ยนแปลงระบบงานของหน่วยงานใหญ่ และสุดยอดคือเปลี่ยนแปลงระบบงานขององค์กร ซึ่งกรณีเหล่านี้ บทบาทสนับสนุนหรือบทบาทนำของผู้บริหาร จะมีความสำคัญยิ่ง

          เป็นเวลา ๖ – ๗ ปีที่ผมเข้าไปเกี่ยวข้องกับ R2R   เริ่มจากไปเป็นผู้ช่วยหมอสมศักดิ์ ที่นำเอา มสช. เข้าไปรับใช้ศิริราช   เริ่มจากความคิดของ อ. หมอปรีดา ที่ต้องการใช้ clinical material ที่ศิริราชมีล้นเหลือให้เกิดเป็นผลงานวิจัย   แล้วมากลายเป็นกิจกรรมเพื่อ empower คนหน้างาน    และกลายเป็นเครื่องมือเปลี่ยนวัฒนธรรมองค์กรในที่สุด  

          มองในมิติหนึ่ง R2R เป็นเครื่องมือพัฒนาบุคลากร   มีผลทำให้ศิริราชได้รับรางวัลจากต่างประเทศ   มองอีกมิติหนึ่ง R2R คือเครื่องมือพัฒนาระบบงานแบบ bottom-up 

           ๓ ปีมาแล้วที่ สวรส. ร่วมมือกับกระทรวงสาธารณสุข  สปสช.  และศิริราช นำเอา R2R มาขับเคลื่อนการพัฒนาวงการสุขภาพของประเทศไทย   ขับเคลื่อนเครือข่าย R2R ประเทศไทยด้วยการจัดการ   โดยมีทรัพยากรสนับสนุนคือ

• ผู้จัดการงานวิจัยของ สวรส. รับผิดชอบ คือ ผศ. ดร. จรวยพร ศรีศศลักษณ์


• เงินงบประมาณสำหรับขับเคลื่อนเครือข่าย


• คณะกรรมการชี้ทิศทาง

• ทีมวิชาการจากศิริราช นำโดย ผศ. นพ. เชิดชัย นพมณีจำรัสเลิศ
กลไกการทำงานขับเคลื่อน R2R ประเทศไทยได้แก่

 
• การจัด training workshop ให้แก่ทีมจัดการ R2R ของโรงพยาบาลที่สนใจ    จัดที่ศิริราช โดยทีมวิทยากรของศิริราช


• การจัด workshop “คุณอำนวย” (facilitator) R2R   แล้วจัดทำเป็นหนังสือ “เคล็ด(ไม่)ลับ คุณอำนวย” เผยแพร่

• มีเจ้าหน้าที่ประจำ ทำงานสื่อสาร ประสานงาน 


• การจัดงานแลกเปลี่ยนเรียนรู้ R2R ประจำปี   เปิดให้ผู้สนใจลงทะเบียนเข้าร่วม   ปีนี้ (๑๔ – ๑๖ ก.ค. ๕๓) เป็นปีที่ ๓   มีผู้เข้าร่วม ๒,๐๐๐ คน

 
• การเสาะหาและประกาศหาผลงาน R2R ดีๆ เอามาชื่นชม ยกย่อง ให้รางวัล และเชิญเจ้าของผลงานมาเล่า เพื่อ ลปรร.   ปีนี้มีผลงานส่งเข้ามาประกวดชิงรางวัลประมาณ ๔๐๐ เรื่อง 

  
• การจัดพิมพ์จดหมายข่าว R2R ราย ๓ เดือน   ฉบับแรกออกเดือน ก.ค. ๕๓  


• Website R2R ของศิริราช (http://www.si.mahidol.ac.th/r2r/)  และของ สวรส. (http://r2r.hsri.or.th/)


• ส่งเสริมให้เกิดเครือข่าย R2R ในพื้นที่   เวลานี้เกิดขึ้นแล้วในหลายพื้นที่ และกำลังเพิ่มขึ้น

         ตั้งแต่ต้นมาจนปัจจุบัน เรายกย่องให้รางวัลผลงานวิจัยที่เกิดจากงานประจำ   โดยที่ผลงานวิจัยอาจเป็นสิ่งประดิษฐ์ หรือเป็นการพัฒนางานเป็นจุดๆ   แต่จากการประชุมคณะกรรมการชี้ทิศทางเมื่อวันที่ ๒ ส.ค. ๕๓   เราได้รับคำแนะนำที่มีค่ายิ่ง   คือควรยกระดับรางวัลผลงาน R2R   ขึ้นไปยกย่องผลงานที่ไม่ใช่แค่เอางานประจำไปสู่ผลงานวิจัยได้เท่านั้น   แต่จะยกย่องผลงานที่แสดงว่านำไปสู่การเปลี่ยนแปลงระบบงาน   ทั้งที่เป็นระบบงานของจุดเล็กๆ   เปลี่ยนแปลงระบบงานของหน่วยงานย่อย   เปลี่ยนแปลงระบบงานของหน่วยงานใหญ่   และสุดยอดคือเปลี่ยนแปลงระบบงานขององค์กร   ซึ่งกรณีเหล่านี้ บทบาทสนับสนุนหรือบทบาทนำของผู้บริหาร จะมีความสำคัญยิ่ง

            R2R กำลังก้าวสู่ R2R2P (policy) หรือ R2R2S (system)

          ผมได้ทำงานที่ผมชอบ คืองานพัฒนาระบบ   ที่เป็นระบบที่เรียนรู้และปรับตัว    ทำงานร่วมกับคนเก่งและดีจำนวนมากมาย   ที่มีจิตอาสามาร่วมกันทำงานเพื่อสร้างความเจริญให้แก่บ้านเมือง   โดยขอบันทึกไว้ว่า คนที่เห็นการก้าวกระโดดสู่ 2P หรือ 2S คือ นพ. สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์

          มีความสุขจริงๆ  

 

 

วิจารณ์ พานิช

๓ สิงหาคม ๕๓