ผมมีข้อสังเกตว่า กระบวนการ KM ที่ถูกต้องเข้มแข็ง จะสร้างคุณสมบัติ นิสัย ความมั่นใจ ให้แก่สมาชิกทุกคนในองค์กร ที่จะพัฒนา และใช้ ภาวะผู้นำของตน
โดย KM นั้น จะต้องผสานกับจิตวิญญาณ CQI และใช้ PDCA ในชีวิตการทำงานประจำวัน จะทำให้สมาชิกทุกคน ทุกระดับ มุ่งมั่นพัฒนางานในความรับผิดชอบของตน คอยไขว่คว้าหาความรู้ (ทั้งความรู้ปฏิบัติ และความรู้ทฤษฎี) เพื่อเอามาพัฒนางานของตน และเมื่อได้มาก็ทดลองปรับใช้พัฒนางานของตน นี่คือกระบวนการพัฒนาภาวะผู้นำ
เมื่อได้ผลของการทดลองพัฒนางาน เอามา ลปรร. ในหมู่เพื่อนร่วมงาน เกิดการเรียนรู้และหมุนวงล้อ KM ต่อเนื่อง ภาวะผู้นำจะยิ่งเพิ่มพูน
ในองค์กรเรียนรู้ ที่มี KM เป็นชีวิตประจำวัน สมาชิกทุกคน ในทุกระดับของงาน เป็นผู้นำ ผู้นำของการสร้างการเปลี่ยนแปลง ที่เริ่มจากจุดหน้างานของตนเอง
วิจารณ์ พานิช
๑๙ ก.ค. ๕๓
