ภูพยัคฆ์ แหล่งผลิตผลหม่อนสด รสเลิศผลใหญ่

ภูพยัคฆ์ แหล่งผลิตผลหม่อนสด รสเลิศผลใหญ่

วิโรจน์   แก้วเรือง1/

 พิมพ์รำไพ  ว่องไว2/

 

            “เที่ยวภูพยัคฆ์ กินผักปลอดสาร ชมตำนานผู้กล้า ชิมกาแฟรสเลิศ พิชิตยอดภูพยัคฆ์”เป็นสโลแกนของภูพยัคฆ์ ภูพยัคฆ์เป็นแหล่งพำนักของอดีตคอมมิวนิสต์ กลายเป็นแหล่งผลิตผลหม่อนสดรสเลิศ ผลใหญ่สะใจโก๋ ท่านจะได้สัมผัสกับทุกสิ่งที่กล่าวมาเมื่อท่านแวะมาที่สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์แห่งนี้ ซึ่งตั้งอยู่ที่ บ้านน้ำรี หมู่ 12 ตำบลขุนน่าน อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน ซึ่งก่อตั้งขึ้นสืบเนื่องมาจาก เมื่อวันที่ 12 มกราคม 2546 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ได้ทรงเสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรพื้นที่ป่าไม้ บริเวณภูพยัคฆ์ ซึ่งบริเวณดังกล่าวมีสภาพถูกบุกรุกแผ้วถาง เป็นป่าเสื่อมโทรมนับพันไร่ และมีแนวโน้มถูกบุกรุกเพิ่มขึ้น เนื่องจากราษฎรมีความต้องการใช้ที่ดินทำการเกษตร ในลักษณะทำไร่เลื่อนลอย พลเอกณพล บุญทับ รองสมุหราชองครักษ์ กราบบังคมทูลถวายรายงานเพื่อทรงทราบฝ่าละอองธุลีพระบาท ทรงโปรดเกล้าให้จัดตั้งสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริแห่งนี้ขึ้น

            ปัจจุบันสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์ มีพื้นที่ประมาณ 500 ไร่ โดยจัดตั้งเป็นศูนย์การเรียนรู้ด้านการเกษตรแผนใหม่ และการเกษตรที่ยั่งยืน รวมถึงการทำการเกษตรปลอดสารและครบวงจร ทั้งด้านการผลิต การแปรรูป การสร้างมูลค่าเพิ่มของผลผลิตและการจำหน่ายผลิตผลทางการเกษตร โดยมีราษฎรเป้าหมาย  4 หมู่บ้าน ดังนี้

            1.บ้านน้ำรีพัฒนา หมู่ 12 จำนวน 198 หลังคาเรือน 849 คน

            2.บ้านน้ำช้างพัฒนา หมู่ 11 จำนวน 171 หลังคาเรือน 748 คน

            3.บ้านห้วยกานต์ หมู่ 1 จำนวน 113 หลังคาเรือน 516 คน

            4.บ้านกิ่วจันทร์ หมู่ 10 จำนวน 103 หลังคาเรือน 526 คน

ซึ่งราษฎรทั้งหมดเป็นชาวไทยภูเขาเผ่าลั๊วะ ประกอบอาชีพเกษตรกรรม เช่น หม่อนผลสด กาแฟ และพืชผักปลอดสาร รวมทั้งการทำนาแบบขั้นบันได ซึ่งเป็นการอนุรักษ์หน้าดิน โดยราษฎรจะต้องมาลงทะเบียนกลุ่มผู้ประกอบอาชีพ

            ปัจจุบันการปลูกหม่อนผลสดของที่นี่มีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้น เนื่องจากมีการส่งเสริมให้ราษฎรเพิ่มพื้นที่ปลูก เพราะหม่อนผลสดเริ่มได้รับความนิยมจากผู้บริโภคเพิ่มมากยิ่งขึ้นเรื่อยๆ จนทำให้ผลผลิตที่ผลิตได้ในสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ ภูพยัคฆ์ ไม่เพียงพอต่อความต้องการของตลาด โดยทางสถานีฯจะรับซื้อหม่อนผลสดจากราษฎรในราคากิโลกรัมละ 30 บาท เพื่อนำมาแปรรูปเป็นน้ำหม่อนเข้มข้น นอกจากนั้นยังมีการคัดผลเพื่อจำหน่ายผลสด ซึ่งจะจำหน่ายในราคากิโลกรัมละ 100 บาท และได้รับความนิยมเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ แต่ยังมีปัญหาเรื่องการขนส่ง เนื่องจากระยะทางค่อนข้างไกล ทำให้ผลผลิตหม่อนผลสดช้ำและเสียง่าย นี่คือโจทย์วิจัยของพวกเรา

            คณะของเราได้มาเยือนภูพยัคฆ์ในช่วงฤดูร้อน ปลายเดือนมีนาคม 2552 และอยู่ในช่วงปลายฤดูเก็บเกี่ยวผลหม่อนสด แต่ก็ยังเห็นผลหม่อนที่มีขนาดใหญ่กว่าปกติ สีม่วงดำอยู่กับต้นจำนวนมาก ส่วนหนึ่งเจ้าหน้าที่ได้เก็บผลใส่ตะกร้า มาเก็บไว้ในตู้เย็นรอการแปรรูปเป็นน้ำผลหม่อนเข้มข้น คุณวิทยา ไพศาลศักดิ์ หัวหน้าสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์ ได้ให้เกียรติมาต้อนต้อนรับด้วยตนเอง พาชมโรงงานแปรรูปหม่อนผลสดเป็นน้ำหม่อนเข้มข้น และน้ำหม่อนพร้อมดื่ม เป็นโรงงานขนาดเล็ก แต่มีความสะอาดและผลิตได้ถูกสุขลักษณะ ผ่านการรับรองจากองค์การอาหารและยา ผลิตภัณฑ์ที่ได้จะส่งลงมาจำหน่ายที่ร้านภูพยัคฆ์ ในตัวเมืองจังหวัดน่าน และร้านโกลเด้นเพลสในกรุงเทพ

           

        

  

      พวกเราเพลิดเพลินกับการเก็บผลหม่อนสดจากต้น เก็บไปกินไปพร้อมบันทึกภาพอย่างไม่รู้เบื่อ เช่นเดียวกับภูสะจุก สะเกี้ยง ที่ปลูกหม่อนผลสด สงผลหม่อนไปแปรรูปที่ภูพยัคฆ์เช่นกัน อาหารค่ำและอาหารเช้าที่สถานีฯ ก็อร่อยไม่แพ้ภัตตาคารชั้นหนึ่งในเมืองน่าน ยิ่งได้บรรยากาศขุนเขา อากาศหนาวเย็นแม้จะเป็นฤดูร้อน ยิ่งจะทำให้ทุกคนเข็มขัดสั้นกันเป็นแถว สถานที่พักก็มีหลายรูปแบบให้เลือก จะมาเป็นคี่มาเป็นคู่ เป็นหมู่ก็ไม่มีปัญหา ที่สำคัญคือต้องติดต่อเจ้าหน้าที่สถานีฯ จองที่พักและอาหารล่วงหน้า ได้ที่เบอร์โทรศัพท์ 054-730330-1 ,054-731717หรือจะติดต่อผ่านศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ น่าน ก็ยินดีประสานให้โดยไม่คิดค่านายหน้า เราเองก็สัญญาว่าจะกลับมาอีกในปีหน้า

            นอกจากเรื่องสินค้าและอาหารที่ปลอดภัยแล้ว ที่นี่ยังมีสถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจ ไม่ว่าจะเป็นอนุสรณ์สถานภูพยัคฆ์  ซึ่งด้านหลังเป็นอาคารพิพิธภัณฑ์ชนชาติลั้วและม้ง และยังมีสำนัก 708 ซึ่งในอดีตเป็นที่ตั้งศูนย์กลางพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย ปัจจุบันยังมีสิ่งปลูกสร้างที่ยังคงสภาพดี ไม่ว่าจะเป็นกระท่อมลุงคำตันซึ่งจำลองมาจากกระท่อมจริงของลุงคำตัน หรือ พันโทโพยม จุลานนท์ อดีตผู้นำพรรคคอมมิวนิสต์ฝ่ายทหาร เป็นบิดาของพลเอกสรยุทธ์ จุลานนท์ องคมนตรี อดีตนายกรัฐมนตรี  และกระท่อมของเหล่าผู้นำพรรคคอมมิวนิสต์ หรือจะเป็นอุโมงค์ใต้ดินซึ่งใช้เป็นที่หลบภัยในการสู้รบในสมัยนั้น และเตาหุงหาอาหาร เมื่อเหตุการณ์สงบลง สำนัก 708 จึงกลายเป็นสถานที่ท่องเที่ยวและเรียนรู้สำหรับผู้สนใจ

            ทั้งหมดที่กล่าวมาเป็นเพียงแค่ส่วนหนึ่งของสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริภูพยัคฆ์ ที่เหลือยังรอให้ท่านมาพิสูจน์ด้วยตาของท่านเอง

 

บรรณานุกรม

 

สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 13 (แพร่.        . ภูพยัคฆ์ สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ “ภูพยัคฆ์” จังหวัดน่าน. กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม.2 หน้า (แผ่นพับ)