นวัตกรรม ทางการพยาบาล
เรื่อง ถุงร้อน/เย็น แบบภูมิปัญญาไทย
โดย
หอผู้ป่วยสูติกรรมและทารกแรกเกิด
โรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราช องค์ที่ 17
ความเป็นมา / ปัญหา
การดูแลผู้ป่วยให้ได้รับความสุขสบาย และบรรเทาอาการรบกวนต่างๆ เป็นหน้าที่หลักและเป็นบริการพยาบาลที่มีความสำคัญ หอผู้ป่วยสูติกรรมและทารกแรกเกิด เป็นหน่วยงานที่ให้บริการมารดาหลังคลอดและทารกแรกเกิด การช่วยเหลือแม่ให้สามารถให้นมลูกได้สำเร็จเป็นเรื่องที่สำคัญและเป็นตัวชี้วัดหลักของงานอนามัยแม่และเด็กระดับประเทศ ซึ่งมีอัตราการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ 6 เดือน คิดเป็น ร้อยละ 14.5 และของโรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราช องค์ที่ 17 คิดเป็นร้อยละ 27.81 ซึ่งปัญหานมแม่มีหลายสาเหตุ สำหรับปัญหาเต้านมคัดตึงเป็นสาเหตุหนึ่งที่เป็นอุปสรรคในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ นอกจากจะมีวิธีการป้องกันแล้ว จะต้องมีการช่วยเหลือแก้ไขเมื่อเกิดปัญหาด้วย อาการรบกวนในมารดาหลังคลอดที่พบได้บ่อยได้แก่อาการปวดคัดตึงเต้านมในแม่หลังคลอดที่ลูกอยู่ NICU และมารดาหลังคลอดครรภ์แรก ใน72 ชั่วโมงหลังคลอด จากผลการศึกษาพบได้มากถึงร้อยละ40 อาการปวดคัดตึงเต้านมในมารดาหลังคลอด จะมีอาการปวดทวีมากขึ้นถ้าไม่ได้รับการแก้ไข ซึ่งเป็นความทุกข์ทรมาน และไม่สุขสบายของผู้ป่วย การช่วยเหลือจำเป็นต้องให้การพยาบาลโดยการประคบร้อนสลับเย็น เพื่อลดอาการปวด และเป็นการระบายน้ำนมออก ช่วยให้ผู้ป่วยสบายขึ้น และเกิดความผ่อนคลาย วิธีเดิมที่ใช้ คือ การเบิก Cold / Hot pack มาไว้ประจำหน่วยงาน ซึ่งราคาค่อนข้างสูง (คู่ละ 400 บาท) มีความจำเป็นต้องใช้บ่อย ถ้าไม่Stock ไว้เป็นจำนวนมากพอ การใช้พร้อมกัน หรือการนำมาใช้ซ้ำจะมีระยะเวลาในการเตรียม ถ้าเป็นCold pack จำเป็นต้องนำไปแช่ตู้เย็นใหม่ ถ้าเป็น Hot Pack ต้องนำไปแช่ในน้ำร้อน ใช้เวลาประมาณ 5-7 นาที บางครั้งหน่วยงานใช้วิธีใช้ผ้าชุบน้ำอุ่น หรือน้ำเย็นประคบเต้านมแทน ซึ่งการใช้ผ้าชุบน้ำระยะเวลาของความเย็นหรือความร้อน ก็จะอยู่ได้ไม่นาน
จากความเป็นมาและปัญหาดังกล่าวข้างต้น ทำให้หน่วยงานร่วมกันคิดว่าจะแก้ปัญหาได้อย่างไร จึงเกิดแนวคิดในเรื่อง การผลิตสิ่งทดแทนซึ่งสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยคำนึงถึง “การทำง่าย ใช้ต้นทุนต่ำ ทรัพยากรที่ใช้มีอยู่ในชีวิตประจำวัน ” จึงเกิดเป็นนวัตกรรมใหม่ ภายใต้ชื่อว่า ถุงร้อน/เย็น แบบภูมิปัญญาไทย
อืมม..น่าสนใจ ว่าแต่ถุงร้อนเย็นแบบภูมิปัญญาไทยหน้าตาเป็นยังงัยน้า?