วันที่ ๒๖ มี. ค. ๕๓ ผมไปฟังการประชุมประจำปีทางมานุษยวิทยา ครั้งที่ ๙ ที่ ศมส. เรื่อง ปาก-ท้อง-ของกิน จริยธรรมและการเมืองเรื่องอาหารการกิน
ผมชอบไปฟังการประชุมของ ศมส. แต่บุญไม่ค่อยถึงที่จะได้ไปร่วม เพราะมักติดงานอื่นเสียก่อนจะทราบกำหนดการประชุมประจำปีของ ศมส. อย่างปีนี้ผมก็มีเวลาไปฟังเพียงครึ่งวัน จาก ๓ วัน คือ ๒๕ - ๒๗ มี. ค. ๕๓
ศ ดร ยศ สันตสมบัติ เกริ่นนำ ความเป็นคนพลัดถิ่น อาหารมีบทบาทอย่างไรในชีวิต เป็นตัวผลิตความเปนชาติพันธุ์ ethnic marker เมื่อคนเคลื่อนย้าย อาหารก็ตามไปด้วย เกิดการผสมผสานแลกเปลี่ยน และตอกย้ำความเปนตัวตน สร้างความแท้เพื่อช่วงชิงความหมายบางอย่างถั่วเน่าต้องเวียงแหงหรือปางหมู ของคนเงี้ยวแท้ๆ
โลกาภิวัติไม่ได้ก่อความเหมือน แต่ก่อความแตกต่างหลากหลาย โดยเฉพาะอาหาร อาหารเป็น politics of inclusion ให้ลิ้มลองความเป็นชาติพันธุ์ เป็นชาติพันธุ์ที่กินได้ แต่นำมาซึ่งความครอบงำก็ได้
ออสเตรเลียมีความขัดแย้งกับอินเดีย เกิดขบวนการชวนกินอาหารอินเดีย ลดความขัดแย้ง
อารมณ์ โหยหา
การไปฟังเรื่องแบบนี้ ให้แบบฝึกหัดสร้างวิธีคิดแบบละเมียดละไม
ในคนกลุ่มหนึ่ง (ในที่นี้คือกระเหรี่ยงพลัดถิ่น) อาหารเปนความมั่นคงของชีวิต ผมได้เข้าใจว่าคนเหล่านี้ไม่มีสถานะบุคคล เข้ามาเพื่อแสวงหาสถานะนั้นในประเทศที่ ๓ เปนประเด็นสิทธิมนุษยชน กระบวนการช่วยเหลือ อาหารที่จัดให้ ข้าว ปลาร้า ถั่วเน่า บอกความเข้าใจคนกลุ่มชาติพันธุ์นั้น นักมานุษยวิทยาเขามองลึกละเมียดละไมแบบที่ผมมองไม่เปน ระหว่างนั่งฟังผมจึงเติมส่วนที่พร่องให้ตนเองอย่างขะมักเขม้น
ในค่ายกระเหรี่ยงพลัดถิ่น อาหารยอดนิยม ผัดเพา
"ของแท้" มองผ่านอาหาร อาหารจีนในตะวันตก เริ่มด้วยเปนอาหารกุลี ต่อมากลายเปน ethnic food
อาหารดั้งเดิมในที่ใหม่ต้องดัดแปลงใช้วัตถุดิบส่วนผสมในต่างถิ่น เปนอาหาร migrant โดนผสมโดยนิสัยคนพื้นที่
Chopsui ภาษากวางตุ้งแปลว่าเล็กๆ น้อยๆ จับฉ่าย
ฝรั่งโดนหลอกเพราะคิดว่ามีของแท้ authenticity เช่นลูกชิ้นกะเหรี่ยง เอาไว้หลอกนักท่องเที่ยว คือคนที่หนีจากชีวิตซ้ำซากจำเจ
ลื้อ ไต ในสิบสองปันนา ความอร่อยอยู่ที่ไม่รู่ว่าในอาหารมีส่วนประกอบอะไรบ้าง ลื้อเปนคนพลัดถิ่นในบ้านเกิด internal exile : Han migration, Sex and Ethnic Tourism ถนนนำกิจกรรมใหม่สู่ชีวิตชาวนา ดร ปิ่นแก้วออกมาเถียงว่าเปน internal exotic
ร้านอาหารชาติพันธุ์ Ethnic restaurant อ้างชาติพันธุ์เปนจุดขาย ชื่ิอ สถาปัตยกรรม การประดับตกแต่งร้าน เปนที่ความเปนส่วนตัวกับความเปนสาธารณะมาบรรจบกัน
สังคมวิทยาของการทำอาหาร Sociology of Cooking มองเชื่อมโยงกระบวนการย่อยๆ มากมาย
คนพลัดถิ่นห้ามเพาะปลูก เพราะจะอยู่ถาวร ยอมจากพม่า มาเปนคนพลัดถิ่น เพื่อหาถิ่นใหม่ที่ตนมีสถานะของบุคคล
อาหารเปน contact zone
ยศ
ความหลากหลายภายใน และต่อรองประนีประนอมกันอย่างไร
แขกเจ้าเซ็น
๒๔๕๖
น่าระหย่า น่าระเก๊ะ นาฬิเกร์