คนที่กระตุ้นหรือออกกำลังสมอง ด้วยความคิด และการกระทำ จะทำให้สมองแข็งแรง ลองเข้าไปอ่านพาดหัวของ New York Times ดูนะครับ จะเห็นว่าตัวกระตุ้นสมองดีที่สุดคือ Positive Thinking

          ช่วงหยุดยาววว เทศกาลสงกรานต์    ผมฝึกให้สมองคนแก่ปรับตัวหรือออกกำลังด้วยการอ่านหนังสือ   เป็นการอ่านหนังสือแนวใหม่   ที่ขยายจากทักษะเก่าที่มี   คืออ่านแบบไม่อ่าน หรืออ่านแบบ “ถามหนังสือ”  

          เดี๋ยวนี้เราสามารถอ่านหนังสือแบบนี้ได้ฟรี โดยไม่ต้องซื้อหนังสือ หากเข้า อินเทอร์เน็ต ได้   ก็เข้าไปที่ Amazon.com เลือกหนังสือที่เราต้องการ “ถามหนังสือ”   อย่างวันนี้ผมเลือกฝึกถามหนังสือชื่อ  The Brain that Changes Itself   แล้ว download ตัวอย่างตอนหนึ่งของหนังสือมาอ่าน   พบว่าเป็นหนังสือที่ทำให้เราเปลี่ยนกระบวนทัศน์ว่าด้วยสมอง   ว่าส่วนต่างๆ ของสมองมีความสามารถปรับตัวทำหน้าที่แทนส่วนอื่นได้อย่างที่เราไม่คิดมาก่อน   หรือจริงๆ แล้วเราเข้าใจผิดกันมานาน ว่าสมองทำหน้าที่แบบ “one function, one location”   สมองส่วนไหนตาย หน้าที่นั้นก็สูญเสียไปเลยแบบถาวร   หนังสือเล่มนี้หาข้อมูลผลการวิจัยมายืนยันว่า จริงๆ แล้วสมองทำหน้าที่แบบ polysensory   เช่นสมองส่วนที่เราเคยเรียนว่ารับรู้ประสาทหู สามารถฝึกให้รับรู้ประสาทตาได้  

          นำไปสู่การคิดคำใหม่ว่า neuroplasticity = สมองยืดหยุ่นและปรับตัวได้   หมอที่เป็นผู้นำด้านนี้ชื่อ Paul Bach-y-Rita บอกว่าตนเองเป็น neuroplastician   เป็นนักหาทางช่วยให้คนที่สมองหรือประสาทบางส่วนเสียไป สามารถฟื้นการรับรู้กลับมาให้มีชีวิตตามปกติหรือเกือบปกติได้   โดยใช้ความเชื่อใหม่ในทำนองว่า “อวัยวะที่เห็นคือสมอง ไม่ใช่ตา”   ดังนั้นคนที่ตาเสีย ก็ยังสามารถฝึกหรือช่วยให้ “มองเห็น” ได้   เขาเรียกการรักษาแนวนี้ว่า neuroplastic therapy

          หนังสือเล่มนี้ดังมาก จนมีการนำไปทำหนัง documentary เสียดายที่เราอยู่นอกแคนาดา จึงดูหนังนี้ทาง อินเทอร์เน็ต ไม่ได้   แต่ เว็บไซต์ ของ Norman Doidge ผู้เขียนหนังสือเล่มนี้ ก็ให้ข้อมูลเพิ่มเติมมากมาย   พอที่จะให้เราเข้าใจว่า เราสามารถกระตุ้นสมองของเราเองได้ในชีวิตประจำวัน   คนที่กระตุ้นหรือออกกำลังสมอง ด้วยความคิด และการกระทำ    จะทำให้สมองแข็งแรง   ลองเข้าไปอ่านพาดหัวของ New York Times ดูนะครับ   จะเห็นว่าตัวกระตุ้นสมองดีที่สุดคือ Positive Thinking   หนังสือเล่มนี้ช่วยอธิบายว่า Positive Thinking ช่วยทำให้สมองแข็งแรงได้อย่างไร

          นอกจากนั้น ยังมีเรื่องราวของ “สมองที่เปลี่ยนแปลงตัวเอง” ใน Wikipedia ด้วย อ่านได้ที่นี่
 
 
 
วิจารณ์ พานิช
๑๓ เม.ย. ๕๓