ต้นกล้าวิจัย รุ่น ๘_๒ ลงพื้นที่ศรีประจันต์
หลังจากอยู่ในห้องเรียน ๒ วัน กับการทำความรู้จักกันเครือข่ายงานวิจัย และเติมเต็มความรู้พื้นฐานการวิจัยบางหัวข้อ วันที่ ๒๑ – ๒๓ เม.ย. ๕๓ ถึงเวลาที่ “ต้นกล้า” จะได้ลงพื้นที่ที่ วช. เลือกเป็นพื้นที่ทำการศึกษาวิจัย ซึ่งประกอบด้วย อ.สามชุก อ.เดิมบางนางบวช และ อ.ศรีประจันต์ จ.สุพรรณบุรี เมืองที่มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน และมีการบริหารที่มีลักษณะเฉพาะ เพราะมี “ผู้นำ” ที่มี “อำนาจและบารมี” ในการพัฒนา
สำหรับการลงพื้นที่ครั้งนี้ จาก “ต้นกล้า” ๕๒ ต้น (คน) ได้ถูกแบ่งออกเป็น ๖ แปลง (กลุ่ม) โดย ๑ อำเภอจะเป็นพื้นที่ “ปลูก” ต้นกล้า ๒ แปลง สำหรับแปลงของผมมีด้วยกัน ๘ ต้น (คน) จาก ๘ หน่วยงาน ซึ่งหลากหลายพอสมควร และได้รับมอบหมายให้ลงพื้นที่ อ.ศรีประจันต์ เพื่อลงไปศึกษาข้อมูลเบื้องต้น พบปะผู้นำ และลงชุมชน เพื่อเป็นแนวทางในการกำหนดหัวข้อวิจัย
เช้าวันที่ ๒๑ เม.ย. เราเดินทางออกจาก วช. ไปยัง มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ จ.สุพรรณบุรี เพื่อรับฟังการบรรยายสรุปเกี่ยวกับ จ.สุพรรณบุรี และพื้นที่ ๓ อำเภอที่ลงทำการวิจัย พร้อมกับความรู้จักกับหน่วยงานในพื้นที่ ตกบ่าย ต้นกล้าแต่ละกลุ่มเดินทางไปยังพื้นที่ที่รับผิดชอบ เพื่อเก็บข้อมูลและทำความรู้จักกับพื้นที่
สำหรับกลุ่ม ๑ ของผม ได้เดินทางไปยังที่ว่าการอำเภอเป็นจุดแรก รับฟังการบรรยายสรุปจากหน่วยงานในอำเภอ นำโดย นายชูชาติ อินทร์สว่าง ต่อจากนั้นพัฒนากร ได้นำทีมลงพื้นที่ตลาด ๑๐๐ ปี ศรีประจันต์ และลงหมู่บ้านม่วงเจริญผล หมู่ ๖ โดยมี ผู้ใหญ่เอกชัย คล้ายทอง ให้การต้อนรับและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในเรื่องทั่วๆ ไปของชุมชน และการทำวิจัยในพื้นที่
เช้าวันที่ ๒๒ เม.ย. กลุ่มได้เริ่ม “สุมหัว” กันอีกครั้งเพื่อกำหนดหัวข้อวิจัย พร้อมทั้งตั้งวัตถุประสงค์คร่าวๆ ก่อนจะลงศึกษาขอมูลในชุมชนอีกครั้งในช่วงบ่าย โดยทีมเราสรุปในเบื้องต้นว่าเราใจเรื่อง “ผู้สูงอายุ” เพราะจากสถานการณ์ “เชิงตัวเลข” บ่งชี้ให้เห็น หลังจากสุมหัวกันสักระยะแต่ละทีมก็นำเสนอต่อาจารย์วิทยากร โดยมี ศ.ดร.พันธุ์ทิพย์ รามสูต และ รศ.ดร.กาญจนา วัธนสุนทร คอยให้คำแนะนำ
ช่วงบ่ายเราจึงลงไปยัง สสอ. สอ. และ หมู่บ้านอีกครั้ง เพื่อหาข้อมูลสนับสนุน และก่อนเดินทางกลับทีมได้มีโอกาสเข้าร่วมพิธีรดน้ำดำหัวนายอำเภอศรีประจันต์ และถือโอกาสแนะนำตัวกับผู้นำองค์กรในอำเภอ ได้แก่ นอภ. ผอ.รพ. นายก อบต. ปลัดเทศบาล กำนัน ผญบ. ไปในตัวด้วย
๒๓ เม.ย. ช่วงเช้าเป็นการศึกษาดูงาน ณ ศูนย์กสิกรรมธรรมชาติสระยายโสม ซึ่งเป็นการรวมกลุ่มของเกษตรที่นำชีววิถีมาใช้ในการทำเกษตรโดยมี วช. ให้การสนับสนุนในด้านการใช้ “ตัวเบียน” และ “ตัวห้ำ” ในการป้องกันและกำจัดแมลงศรัตรูพืช ช่วงบ่ายเราก็เดินทางต่อไปยังศูนย์วิจัยควบคุมศรัตรูพืชโดยชีวินทรีย์แห่งชาติ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กำแพงแสน ซึ่งเป็นศูนย์ที่ วช. ให้การสนับสนุนงบประมาณเพื่อการเกษตรไทย ซึ่งหวังว่าจะเป็น “ทางที่ถูกเลือก” ให้แก่เกษตรกรต่อไป
สรุปการเรียนรู้ ๒ วันในพื้นที่การทำวิจัย และ ๑ วันสำหรับการศึกษาดูงาน ผมสรุปการเรียนรู้ได้ดังนี้ครับ
ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นเพียง “จุดเริ่มต้น” ของการวิจัยทั้งหมดที่เราจะได้เรียนรู้และก้าวต่อไปในอีก ๓ สัปดาห์ ซึ่งจะทยอยเล่าสู่กันฟังเรื่อยๆ ครับ
สำหรับบันทึกนี้ก็ต้องขอขอบคุณ “ครู” ทุกท่าน ซึ่งหมายรวมถึง อาจารย์วิทยากร ผู้นำชุมชน หน่วยงานที่ให้ความอนุเคราะห์ พี่ ป้า น้า อา ทุกท่านในชุมชน และ “ทีม” ต้นกล้าทุกท่านครับ
ด้วยความเคารพรัก
