มุ่งสู่องค์กรแห่งการเรียนรู้ !
การพัฒนาองค์กรให้ประสบความสำเร็จเป็นองค์กรที่พร้อมรับความเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลา ผู้บริหารต้องสร้างองค์กรแห่งการเรียนรู้ห้บุคลากรในองค์กรนั้นได้เกิดความรับรู้และร่วมมือกันก่อให้เกิดการพัฒนาเป็นองค์กรแห่งนวัตกรรมได้ในที่สุด ลักษณะองค์กรแห่งการเรียนรู้มีลักษณะสำคัญดังนี้ ( พิชิต เทพวรรณ์ , 2553 )
1. มีโครงสร้างที่เหมาะสม (appropriate structure) เพื่อให้เกิดความคล่องตัวในการปฏิบัติงานควรมีขั้นตอนการบังคับบัญชาที่สั้น ควรเป็นในลักษณะการเอื้ออำนวยความสะดวกและการให้อิสระในการดำเนินการมากกว่าการตรวจสอบ
2. มีวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ภายในองค์การ (corporate learning culture) สมาชิกในองค์กรต้องมีความรู้และความตระหนักในความสำคัญของการเรียนรู้ต้องมีวิสัยทัศน์ร่วมกันทั้งองค์กรเพื่อให้การปฏิบัติงานเป็นไปในทิศทางเดียวกัน
3. มีการเพิ่มอำนาจแก่สมาชิก (empowerment) เป็นการกระจายอำนาจความรับผิดชอบและการตัดสินใจแก้ปัญหาไปสู่สมาชิกในองค์กรเพื่อให้บุคลากรได้ฝึกฝนการเรียนรู้และค้นคว้าหาวิธีการแก้ปัญหาด้วยตนเองมากขึ้น รวมถึงการได้มีอิสระในการตัดสินใจ ซึ่งจะทำให้เรียนรู้ผลลัพธ์จากสิ่งที่ตนได้ตัดสินใจลงไปอีกด้วย
4. มีการตรวจสอบสภาพแวดล้อม (environment scanning) องค์กรต้องมีการเรียนรู้ที่จะปรับเปลี่ยนให้เข้ากับสภาวะแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไปตลอดเวลา การเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ ตลอดเวลาเพื่อให้เกิดการปรับองคกรอย่างสม่ำเสมอจึงเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับองค์การแห่งการเรียนรู้
5. มีการสร้างสรรค์องค์ความรู้ (knowledge creation) และมีความสามารถในการถ่ายโอนความรู้เหล่านั้นไปยังสมาชิกอื่นในองค์การเพื่อให้เกิดการผลอย่างต่อเนื่อง โดยผ่านช่องทางการสื่อสารและเทคโนโลยีต่างๆ ที่มีการสร้างฐานข้อมูลที่เข้าถึงกันได้ทั้งภายในและภายนอกองค์การ
Naresuan University Journal 2005; 13(3) 59
6. มีเทคโนโลยีเพื่อสนับสนุนการเรียนรู้ (learning technology) เพื่อให้เกิดความรวดเร็วในการสื่อสารและประหยัดค่าใช้จ่ายเพราะเทคโนโลยีจะช่วยให้ลดภาระและเวลาในการสื่อสารให้น้อยลงอีกทั้งเป็นแหล่งฐานข้อมูลความรู้ในองค์กรได้อีกด้วย
7. ให้ความสำคัญกับคุณภาพ (Quality) การที่องค์การให้ความสำคัญกับการบริหารคุณภาพทั่วทั้งองค์กร(Total Quality Management: TQM) ที่เน้นการปรับปรุงประสิทธิภาพอย่างต่อเนื่องเพื่อให้เกิดการขับเคลื่อนองค์กรอย่างเต็มความสามารถเท่าที่ทรัพยากรในองค์กรจะเอื้ออำนวย เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกันโดยการเน้นคุณภาพโดยรวม
8. เน้นเรื่องกลยุทธ์ (strategy) การพัฒนาองค์กรสู่นวัตกรรมนั้นต้องมีกลยุทธหรือขั้นตอนเพื่อให้แนวความคิดต่าง ๆ ลงสู่การปฏิบัติ อันมีผลให้เกิดเป็นรูปธรรมเป็นการเรียนรู้จากการทดลองทำจริงซึ่งเป็นขั้นตอนการพัฒนาสู่องค์กรนวัตกรรม
9. มีบรรยากาศที่สนับสนุน (supportive atmosphere) เป็นการสร้างบรรยากาศในการปฏิบัติงานร่วมกันที่ทุกฝ่ายมีส่วนร่วมให้เกิดความสำเร็จ ไม่ว่าจะเป็นผู้บริหารหรือพนักงานให้เกิดความตระหนักในหน้าที่ความรับผิดชอบ ผู้บริหารต้องเปิดกว้างรับแนวคิดใหม่จากพนักงาน และพนักงานต้องมีแนวคิดที่จะช่วยกันในการแก้ไขหรือสร้างสรรการปฏิบัติงานให้มีประสิทธิภาพ
10. มีการทำงานร่วมกันเป็นทีมและเครือข่าย (teamwork and networking) การทำงานเป็นทีมถือว่าเป็นหัวใจของการพัฒนาองค์กรนวัตกรรม การร่วมกันคิดร่วมกันทำก่อให้เกิดความสามัคคีและความรับผิดชอบร่วมกันในการสร้างสรรผลงาน การใช้เครือข่ายในการสื่อสารหรือติดต่อกันเป็นการสื่อสารที่เกิดขึ้นได้ตลอดเวลาไม่จำกัดพื้นที่และเวลา ช่วยให้เกิดการแก้ปัญหาร่วมกันตลอดเวลา
11. สมาชิกมีวิสัยทัศน์ร่วมกัน (vision) วิสัยทัศน์เป็นสิ่งที่เป็นความมุ่งหวังขององค์การ ที่ทุกคนจะต้องร่วมกันทำให้เกิดความเป็นรูปธรรมขึ้น เป็นการเน้นให้เกิดการเรียนรู้ ในเรื่องที่มีทิศทางเป็นไปตามความต้องการร่วมกันขององค์การ__
การสร้างองค์กรแห่งการเรียนรู้ไม่ใช้เรื่องยากหากทุกฝ่ายตระหนักและให้ความสำคัญกับทุกภาคส่วในองค์กร ผู้บริหารต้องเปิดใจกว้างยอมรับการเปลี่ยนแปลงและแนวคิดให้ที่เกิดขึ้นเพื่อให้บุคลากรในองค์กรได้นำเสนอในปรากฏการที่เป็นปัจจุบันทั้งภายในและภายนอกองค์กรเพื่อนำไปสู่การพัฒนาเป็นองค์กรแห่งนวัตกรรมร่วมกัน