โครงสร้างพื้นฐานธุรกิจอิเล็กทรอนิกส์

 (E-Business Infrastructure)

 

         โครงสร้างพื้นฐานธุรกิจอิเล็กทรอนิกส์มีความหมายถึงการผสมผสานกันของ ฮาร์ดแวร์รวมไปถึงซอฟต์แวร์ประยุกต์ต่าง ๆ เพื่อส่งถึงกลุ่มผู้ทำงานภายในธุรกิจอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งรวมถึงหุ้นส่วนและลูกค้าด้วย นอกจากนี้โครงสร้างพื้นฐานยังถูกพิจารณารวมไปถึงข้อมูลและเอกสารที่สามารถเข้าถึงได้ผ่านโปรแกรมประยุกต์ธุรกิจอิเล็กทรอนิกส์ โดยสิ่งสำคัญที่ใช้ในการตัดสินการจัดการโครงสร้างพื้นฐานคือ องค์ประกอบใดควรถูกติดตั้งอยู่ภายในบริษัท และองค์ประกอบใดถูกจัดการอยู่ภายนอกโดยโปรแกรมประยุกต์อื่น รวมถึงเครื่องคอมพิวเตอร์แม่ข่ายหรือเครือข่ายยภายนอกบริษัท การลงทุนในเทคโนโลยีใหม่ต้องยืดหยุ่นเพียงพอที่จะรองรับการเปลี่ยนแปลงซึ่งมีความจำเป็นต่อประสิทธิภาพในการแข่งขันของธุรกิจ 

 

  อินเทอร์เน็ต (internet)
         คือ เครือข่ายนานาชาติ ที่เกิดจากเครือข่ายขนาดเล็กมากมาย รวมเป็นเครือข่ายเดียวทั้งโลกหรือเครือข่ายสื่อสาร ซึ่งเชื่อมโยงระหว่างคอมพิวเตอร์ทั้งหมด ที่ต้องการเข้ามาในเครือข่าย
ประโยชน์ของอินเตอร์เน็ต
      1. เป็นแหล่งข้อมูลที่ลึก และกว้าง และเป็นข้อมูลที่ถูกสร้างได้ง่าย
      2. เป็นแหล่งรับ หรือส่งข่าวสาร ได้หลายรูปแบบ เช่น จดหมายอิเล็กทรอนิกส์ กระดานถามตอบ ข้อความอิเล็กทรอนิกส์ หรือ เว็บไซต์ เป็นต้น
      3. เป็นแหล่งให้ความบันเทิง เช่น เกมส์ ภาพยนตร์ ข่าว หรือห้องสะสมภาพ เป็นต้น
      4. เป็นช่องทางสำหรับทำธุรกิจ สะดวกทั้งผู้ซื้อ และผู้ขาย เช่น พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ หรือบริการโอนเงิน เป็นต้น
      5. ใช้แทนหรือเสริมสื่อที่ใช้ติดต่อสื่อสารในปัจจุบันโดยเสียค่าใช้จ่าย และเวลาที่ลดลง
      6. เป็นช่องทางสำหรับประชาสัมพันธ์สินค้า บริการ ให้กับองค์กร
 
  
 
อินทราเน็ต (intranet)
          ระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์แบบภายในองค์กร ใช้เทคโนโลยีอินเทอร์เน็ต ในการใช้งานอินทราเน็ตจะต้องใช้โปรโตคอล IP เหมือนกับอินเทอร์เน็ต สามารถมีเว็บไซค์และใช้เว็บเบราว์เซอร์ได้เช่นกัน รวมถึงอีเมล ถ้าเราเชื่อมต่ออินทราเน็ตของเรากับอินเทอร์เน็ต เราก็สามารถใช้ได้ทั้ง อินเทอร์เน็ต และ อินทราเน็ต ไปพร้อม ๆ กัน แต่ในการใช้งานนั้นจะแตกต่างกันด้านความเร็ว ในการโหลดไฟล์ใหญ่ ๆ จากเว็บไซต์ในอินทราเน็ต จะรวดเร็วกว่าการโหลดจากอินเทอร์เน็ตมาก ดังนั้นประโยชน์ที่จะได้รับจากอินทราเน็ต สำหรับองค์กรหนึ่ง คือ สามารถใช้ความสามารถต่าง ๆ ที่มีอยู่ในอินเทอร์เน็ตได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ
ประโยชน์ของอินทราเน็ต
      1. การสื่อสารเป็นแบบสากล ผู้ใช้ระบบอินทราเน็ตสามารถส่งข่าวสารในรูปของ จดหมายอิเล็กทรอนิกส์ที่เป็นมาตรฐานสากลระหว่างผู้ร่วมงานภายในหน่วยงานและผู้ใช้อินเทอร์เน็ต ซึ่งอยู่ภายนอกหน่วยงานได้
      2. อินทราเน็ตใช้มาตรฐานเครือข่าย และโปรแกรมประยุกต์ได้เช่นเดียวกับเครือข่ายอินเทอร์เน็ต ซึ่งมีใช้แพร่หลาย
      3. การลงทุนต่ำ ด้วยความต้องการด้านฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์คล้ายคลึงกับที่ใช้ในเครือข่ายอินเทอร์เน็ตซึ่งมีผลิตภัณฑ์ให้เลือกมากมายและราคาต่ำ จึงทำให้ค่าใช้จ่ายการวางระบบเครือข่ายต่ำ
      4.ความน่าเชื่อถือ เทคโนโลยีที่ใช้นั้นได้ผ่านการทดลองใช้และปรับปรุง
5.สมรรถนะ สามารถสื่อสารข้อมูลรองรับการส่งข้อมูลที่ประกอบด้วย ข้อความ ภาพและเสียงได้ในปัจจุบัน ได้นำเทคโนโลยีอินทราเน็ตมาประยุกต์ใช้ในองค์กรกันอย่างแพร่หลาย สำหรับอินทราเน็ตในประเทศไทยกำลังอยู่ในช่วงของการเริ่มต้น

 

เอกซ์ทราเน็ต (Extranet)
          เครือข่ายภายนอกองค์กร หรือ เอกซ์ทราเน็ต (Extranet) คือระบบเครือข่ายซึ่งเชื่อมเครือข่ายภายในองค์กร หรือ อินทราเน็ต (Intranet) เข้ากับระบบคอมพิวเตอร์ที่อยู่ภายนอกองค์กร เช่น ระบบคอมพิวเตอร์ของสาขาของผู้จัดจำหน่าย หรือของลูกค้า เป็นต้น โดยการเชื่อมต่อเครือข่ายอาจเป็นได้ทั้งการเชื่อมต่อโดยตรงระหว่าง 2 จุด หรือการเชื่อมต่อแบบเครือข่ายเสมือน (Virtual Network) ระหว่างระบบอินทราเน็ตหลาย ๆ เครือข่ายผ่านอินเทอร์เน็ตก็ได้
          ระบบเครือข่ายแบบเอกซ์ทราเน็ต โดยปกติแล้วจะอนุญาตให้ใช้งานเฉพาะสมาชิกขององค์กร หรือผู้ที่ได้รับสิทธิในการใช้งานเท่านั้น โดยผู้ใช้จากภายนอกที่เชื่อมต่อเข้ามาผ่านเครือข่ายเอกซ์ทราเน็ต อาจถูกแบ่งเป็นประเภท ๆ เช่น ผู้ดูแลระบบ สมาชิก คู่ค้า หรือผู้สนใจทั่วๆ ไป เป็นต้น ซึ่งผู้ใช้แต่ละกลุ่มจะได้รับสิทธิในการเข้าใช้งานเครือข่ายที่แตกต่างกันไป
ประโยชน์ของเอกซ์ทราเน็ต 
        1. ช่วยให้การทำธุรกิจผ่านระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์เป็นไปอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ
        2. ทำให้ธุรกิจสามารถบริหารสินค้าคงคลังได้ดีขึ้น เนื่องจากมีการเชื่อมต่อเครือข่ายของบริษัทเข้ากับบริษัทคู่ค้า หรือบริษัทขายสินค้าโดยตรง
        3. ช่วยรักษาความสัมพันธ์ในแบบตัวต่อกับลูกค้า โดยจะลดเวลาและต้นทุนที่ใช้ในกระบวนการติดต่อลูกค้าหรือให้บริการลูกค้าลดลง
        4. สามารถสร้างกลุ่มข่าวสารส่วนบุคคล ที่เป็นแหล่งที่ให้ธุรกิจที่รวมกลุ่มกันนั้นแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและประสบการณ์ต่าง ๆ ร่วมกัน
        5. สามารถจัดฝึกอบรมให้แก่พนักงานร่วมกันภายในกลุ่มโดยผ่านทางเอกซ์ทราเน็ต
        6. สามารถให้บริการหรือขายสินค้าเฉพาะลูกค้าที่เป็นสมาชิกเท่านั้น
 
 ไฟร์วอลล์ (firewall)
         Firewall คือ ฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์ที่องค์กรต่างๆมีไว้เพื่อป้องกันเครือข่ายคอมพิวเตอร์ภายในของตนจากอันตรายที่มาจากเครือข่ายคอมพิวเตอร์ภายนอก เช่น ผู้บุกรุก หรือ Hacker Firewall จะอนุญาตให้เฉพาะข้อมูลที่มีคุณลักษณะตรงกับเงื่อนไขที่กำหนดไว้ผ่านเข้าออกระบบเครือข่ายภายในเท่านั้น อย่างไรก็ดี Firewall นั้นไม่สามารถป้องกันอันตรายที่มาจากอินเทอร์เน็ตได้ทุกรูปแบบ ไวรัสก็เป็นหนึ่งในนั้น ดังนั้นจึงไม่สามารถรับรองได้ว่าความปลอดภัยหรือความลับของข้อมูลจะมีอยู่ร้อยเปอร์เซนต์ถึงแม้ว่าจะมีการใช้ Firewall แล้วก็ตาม
เครื่องบริการรักษาความปลอดภัยของข้อมูล มีหลายที่หลายด้าน เช่น กรองแพ็กเกจ เฝ้าตรวจ ตรวจสอบการใช้ bandwidth หรือเก็บข้อมูลที่ local host ใช้งานบ่อย ไว้ให้ local host อื่น ๆ เรียกใช้ด้วยความเร็ว ซึ่งหลักการของ firewall ที่สำคัญมีดังนี้
1. ให้บริการเฉพาะที่ต้องการเปิด
2. ให้บริการใครบ้าง
3. ให้สมาชิกในแต่ละกลุ่ม สามารถใช้ได้เฉพาะที่เหมาะสม
4. กำหนดความปลอดภัยอย่างไร ให้แต่ละบริการ
Firewall ประกอบด้วย
1. Package filters เป็นหน้าที่ของ router ทำหน้าที่กรอง IP(Internet Protocol) TCP(Transmission Control Protocol) และ UDP(User Datagram Protocol) ถ้าข้อมูลที่ส่งมาไม่เป็นไปตามกฎ ก็จะเข้าเครือข่ายไม่ได้
2. Proxy server ทำให้เครื่องภายนอกทั้งหมดไม่รู้จักเครื่องภายในเครือข่าย เพราะทุกกิจกรรมต้องผ่านการแปลง IP ของ Proxy server
 
เวิล์ดไวด์เว็บ (World Wide Web : www)
  
        
           เวิล์ดไวด์เว็บ คือ บริการหนึ่งซึ่งมีอยู่บนอินเทอร์เน็ต เวิล์ดไวด์เว็บไม่ใช่ทั้งหมดของอินเทอร์เน็ตวันนี้แน่นอนเพราะเราทราบอยู่แล้วว่ามีอีเมลล์ แต่เวิล์ดไวด์เว็บ เป็นบริการที่ได้รับความนิยมมากที่สุดเพราะผู้ใช้งานไม่จำเป็นที่จะต้องจำคำสั่งยาก ๆ ทั้งหลาย และเวิลด์ไวด์เว็บยังสื่อสารกับผู้ใช้งานด้วยตัวหนังสือ ภาพ, เสียง, ภาพยนตร์และแอนิเมชั่นต่าง ๆ
 
เว็บเบราว์เซอร์และเครื่องบริการ (Web Browsers and Servers)
         เว็บเบราว์เซอร์ หมายถึง ซอฟต์แวร์หรือโปรแกรมที่ใช้สำหรับดูเว็บเพจ ซึ่งซอฟต์แวร์ตัวนี้จะมีหน้าที่แปลภาษาเอชเอ็มแอล (HTML) ที่ใช้ในการเขียนเว็บเพจ
         เครื่องบริการ หมายถึง เครื่องคอมพิวเตอร์ที่ให้บริการ www และเครื่องคอมพิวเตอร์ที่นำมาทำเป็นเครื่องบริการมักเป็นเครื่องที่มีประสิทธิภาพสูง
เว็บ 2.0 (Web 2.0)
        
          Web 2.0 นั้นเป็นเว็บไซต์ที่มีการติดต่อสองทางหรือ two-way communication มีการโต้ตอบกันส่วนมากเราจะรู้จักตัวตนของเจ้าของเนื้อหานั้นๆก่อนที่จะเข้าไปรับรู้สารสนเทศต่างๆ ที่ถ่ายทอดออกมาผ่านทางสร้างบล็อค สไลด์โชว์ วิดีโอ ฯลฯ การสร้างเนื้อหา รูปภาพ วิดีโอ สามารถทำได้รวดเร็วไม่ต้องมีเว็บมาสเตอร์มาช่วยในการถ่ายทอดเรื่องราวต่างๆ  แต่ก็ไม่ใช่ว่าจะเป็นการถ่ายทอดทางเดียว เพราะจะมีการเชื่อมโยงเครือข่าย เป็นกลุ่มๆ เรียกกันว่า Social Network
 
บล็อก (Blog)
         บล็อก มีการพัฒนาขึ้นตั้งแต่ปี 1997 บล็อคนั้นเหมือนกับเป็นบันทึกประจำวันหรือไดอารี่ส่วนตัวบนเว็บไซต์โดยที่กิจกรรมการอัพเดทข้อมูลบนบล็อค เรียกว่า บล็อคกิ้ง เจ้าของหรือผู้เขียนบล็อคเรียกว่า บล็อกเกอร์ โดยปกติแล้วบล็อคจะถูกอัพเดททุกวันโดยใช้ซอฟต์แวร์ที่ใช้งานง่ายซึ่งทำให้ผู้ใช้ที่มีความรู้เชิงเทคนิคเพียงเล็กน้อย

  

  

       1. บทความที่เขียนลงในบล็อกหรือประกาศจะถูกแสดงตามลำดับเหตุการณ์โดยที่ประกาศที่มาใหม่จะถูกแสดงอยู่ด้านบน แต่ละประกาศจะมี URL ของตนเอง เอาไว้ให้เจ้าของบล็อก คนอื่น ๆ สามารถลิงค์มาหาประกาศของสมาชิกบนเว็บไซต์ได้
       2. ผู้อ่านสามารถแสดงความคิดเห็นที่มีต่อประกาศได้ ทำให้เจ้าของบล็อกและผู้อ่านได้พูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นซึ่งกันและกัน
       3. การบอกรับเป็นสมาชิก โดยการใช้เทคนิค RSS จะช่วยให้สามารถสมัครเป็นสมาชิกของบล็อกเพื่อรับการแจ้งเตือนทุกครั้งที่ บล็อกมีการอัพเดท 
       4.  บล็อกที่มีขนาดใหญ่มีประกาศจำนวนมากนั้น ประกาศเก่าจะถูกจัดระเบียบตามเดือน, ปี และคีย์เวิร์ด ซึ่งกระบวนการจัดเก็บและจัดระเบียบนี้ทำโดยอัตโนมัติด้วย บล็อกกิ้ง ซอฟต์แวร์ด้วยเป้าหมายที่ชัดเจนของการใช้งานบล็อก จึงทำให้มีซอฟต์แวร์เฉพาะสำหรับสร้าง บล็อก มีซึ่งราคาถูก สามารถสร้างบล็อก ได้ง่าย และใช้เวลาน้อยกว่า
 
บล็อกและธุรกิจออนไลน์ (Blog and Online Business)
         ในด้านของการทำธุรกิจ บล็อกได้กลายเป็นเทคโนโลยีที่สามารถสร้างรายได้และช่วยในการทำการตลาดอิเล็กทรอนิกส์ได้เป็นอย่างดี ถ้าเรื่องราวที่เขียนในบล็อก มีความน่าสนใจมีผู้เข้ามาอ่านจำนวนมาก เจ้าของบล็อก สามารถขายเนื้อที่ในบล็อก เพื่อเรียกเก็บค่าโฆษณาได้ หรืออาจนำเอาโฆษณาประเภท “Contextual Advertising” ซึ่งจะแสดงโฆษณาให้ตรงกับเนื้อหาภายในบล็อกได้โดยอัตโนมัติ นอกเหนือจาก การขายเนื้อที่ ขายคำหรือประโยคของเนื้อหาภายในบล็อกแล้ว การใช้ “in-text Advertising” จะช่วยให้คำหรือบางประโยคในบล็อกมีลักษณะเป็นไฮเปอร์ลิงค์ เมื่อมีการนำเมาส์ไปวางบนคำหรือบางประโยคนั้น จะมีโฆษณาปรากฎขึ้น ทั้งในรูปแบบข้อความและวีดีโอด้วย
 
วีโอไอพี (VoIP)
         ย่อมาจาก Voice over Internet Protocol เป็นการสื่อสารทางเสียงผ่านโครงข่ายอินเทอร์เน็ตหรือโครงข่ายอื่น ๆ ที่ใช้ข้อมูลทั่วไป แทนการใช้วงจรเฉพาะตามวิธีการสื่อสารในระบบโทรศัพท์แบบดั้งเดิม
 องค์ประกอบของ VoIP
       1. ซอฟต์แวร์ลูกข่าย (Software Client)
       2. วีโอไอพีเกตเวย์ (VoIP Gateway)
       3. เกตคีพเพอร์ (Gatekeeper)
  ขั้นตอนการทำงานของวีโอไอพี
      - เมื่อผู้พูด โทรศัพท์จากเครื่องโทรศัพท์ธรรมดา หรือพูดผ่านไมโครโฟนที่ถูกต่อเข้ากับการ์ด เสียงของเครื่องคอมพิวเตอร์คลื่นสัญญาณเสียง
      - เมื่อผ่านวีโอไอพี แล้วก็จะถูกส่งต่อไปยังเกตคีพเพอร์ เพื่อค้นหาเครื่องปลายทางที่จะรับการติดต่อ  
      - จะผ่านมาที่วีโอไอพีเกตเวย์ปลายทาง แล้วจะจึงทำการย้อนกระบวนการทั้งหมดเพื่อส่งให้กับผู้รับปลายทางต่อไป 
  
Protocol
         โพรโตคอล คือ การเชื่อมโยงเครือข่ายที่มีฮาร์ดแวร์ต่างกันจำเป็นต้องกำหนดข้อตกลงร่วม เรียกว่า โพรโตคอล ซึ่งการกำหนดโพรโตคอลมีไว้เพื่อให้คอมพิวเตอร์สื่อสารกันตามข้อกำหนดทีซีพี/ไอพี จัดเป็นโพรโตคอลหนึ่งที่ออกแบบมาเพื่อแก้ปัญหาการเชื่อมโยงดังกล่าว สำหรับในความหมายของระบบเครือข่ายคือข้อกำหนดการสื่อสารคอมพิวเตอร์หรืออุปกรณ์เครือข่ายจะมีซอฟต์แวร์ที่ปฎิบัติงานตามโพรโตคอลที่กำหนดพร้อมทั้งมีกรรมวิธีแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น
 
รหัสสืบค้นข้อมูลยูอาร์แอล
       รหัสสืบค้นข้อมูลยูอาร์แอล วิธีการเข้าไปใช้งานข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต ยูอาร์แอลเก็บข้อมูลเกี่ยวกับวิธีการใช้งานและเกี่ยวกับตัวทรัพยากรนั้นด้วย และยังเป็นตัวที่เว็บเบราว์เซอร์ ใช้เพื่อให้ติดต่อโดยตรงกับเอกสารหรือข้อมูลที่ต้องการบน http://www. โดยไม่ต้องรู้ว่าแหล่งข้อมูลนั้นอยู่ที่ใด เช่น http://spu.ac.th http://gotoknow.org
 
ชื่อโดเมน (Domain name)  

            ชื่อโดเมน หรือ โดเมนเนม หมายถึง ชื่อที่ใช้ระบุลงในคอมพิวเตอร์ (เช่น เป็นส่วนหนึ่งของที่อยู่เว็บไซต์) เพื่อไปค้นหาในระบบชื่อโดเมน เพื่อระบุถึงเลขที่อยู่ไอพี ของชื่อนั้น ๆ เป็นชื่อที่ผู้จดทะเบียนระบุให้กับผู้ใช้เพื่อเข้ามายังเว็บไซต์ของตน

การจดทะเบียนชื่อโดเมนต่างประเทศ  
       1. .com ใช้ทำเว็บไซต์ของบริษัท ห้างร้านโดยทั่วไป รวมทั้งเว็บไซต์ส่วนตัว และมีบางครั้งนำไปใช้ทำเว็บไซต์ ประเภทอื่น ๆ ด้วย
      2. .net  ใช้ทำเว็บไซต์เกี่ยวกับระบบเน็ตเวิร์คของคอมพิวเตอร์หรือเว็บไซต์บริการอินเทอร์เน็ตแต่บางครั้งก็นำไปใช้ด้านอื่นด้วย
      3. .org  ใช้ทำเว็บไซต์ของส่วนราชการ บางครั้งก็มีการจดทะเบียนนำไปใช้กับเว็บไซต์ประเภทอื่นด้วย
การจดทะเบียนชื่อโดเมนภายในประเทศ  
      1.   .co.th  ใช้ทำเว็บไซต์ของบริษัท ห้างร้านโดยทั่วไป 
      2.   .or.th  ใช้ทำเว็บไซต์ของส่วนราชการ และชื่อโดเมนต้องเป็นชื่อขององค์กรหรือตัวย่อของชื่อองค์กรนั้น ๆ 
      3.   .ac.th  ใช้ทำเว็บไซต์ของสถานศึกษาต่าง ๆ ชื่อโดเมนที่จดทะเบียนต้องเป็นชื่อของสถานศึกษานั้น ๆ
      4.   .go.th  ใช้ทำเว็บไซต์ของส่วนราชการของประเทศไทย โดยปกติจะเป็นองค์กรขนาดใหญ่ 
      5.   .in.th  ใช้ทำเว็บไซต์ของบุคคลธรรมดาโดยทั่วไป ชื่อโดเมนจะใช้ชื่ออะไรก็ได้ ใช้สำเนาบัตรประชาชนหรือสำเนาใบขับขี่เป็นหลักฐานการจดทะเบียน 
   หลักการตั้งชื่อ Domain name 
     1. ง่ายต่อการจดจำ
     2. สั้นและกะทัดรัดชัดเจน
     3. สะกดง่ายไม่ซับซ้อน 
     4. มีความหมายเข้าใจชัดเจน 
     5. ชื่อสะดุดตาง่ายต่อการจดจำ
     
 Multimedia
            สื่อประสม คือ ซอฟต์แวร์ที่อาศัยคอมพิวเตอร์เป็นสื่อในการนำเสนอโปรแกรมประยุกต์ซึ่งรวมถึงการนำเสนอข้อความสีสัน ภาพกราฟิก ภาพเคลื่อนไหว เสียง และภาพยนตร์วีดีทัศน์ ส่วนมัลติมีเดียปฎิสัมพันธ์จะเป็นโปรแกรมประยุกต์ที่รับการตอบสนองจากผู้ใช้คีย์บอร์ด เมาส์ คอมพิวเตอร์ร่วมกับโปรแกรมซอฟต์แวร์ในการสื่อความหมายโดยการผสมผสานสื่อหลายชนิด

 

 อ้างอิง

http://thaiall.com/internet/internet05.htm

http://th.wikwpedia.org/wiki/

http://www.med.cmu.ac.th/library/blog/?p=10

เอกสารประกอบการสอน วิชา BCS426 ธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น