หนูตั้งใจกับตนเองว่าการกลับไปเยี่ยมบ้านครั้งนี้ (16-17 มกราคม 53) จะเเวะเก็บตัวอย่างที่ขอนแก่นด้วย
สืบเนื่องจากหนูตั้งใจจะศึกษาลักษณะทางเภสัชเวทของพืชชนิดหนึ่ง
หลัก ๆ ของกระบวนการวิจัยคือ
- เก็บตัวอย่างจากหลาย ๆ แหล่งที่เป็นตัวแทนของพื้นที่
- นำมาศึกษาลักษณะทางมหภาค
- นำมาศึกษาลักษณะทางจุลภาค
- นำข้อมูลมาประเมิน
- ทำสรุปรายงาน เผยแพร่
หนูมีเวลา 3 เดือนในการทำให้ครบขั้นตอน ซึ่งตอนนี้เวลาเดือนแรกจะหมดแล้ว ครานี้เหลืออีกเพียง 2 เดือน คำนวณจริง ๆ งานต้องเสร็จก่อน เพื่อให้มีช่วงประมวลผลทำรายงาน
คำถามแรก ๆ ที่หนูถามตนเองคือ
- หนูจะเก็บตัวอย่างอย่างไร ให้ใช้เงินน้อยที่สุด (เพราะว่าเป็นงานวิจัยน้อย ๆ ที่ไม่มีงบให้ อยากเห็นอะไรก็ลุยเอง จ่ายเอง)
- หนูจะเก็บตัวอย่างอย่างไร เพื่อให้คงสภาพสามารถมาทำงานต่อได้ เพราะต้องเดินทางไกลเหมือนกัน จึงจะได้ตัวอย่างที่เป็นตัวเเทนที่ดี
เอาแบบเบาะ ๆ 2 คำถามก่อน
หนูเริ่มจากหาข้อมูล สำรวจว่า พืชชนิดนี้ มีที่ไหนบ้าง พบได้ที่ไหนบ้าง จากแหล่งใดบ้าง แหล่งข้อมูลคือ
- สอบถามบุคคลที่เคยทำงานเกี่ยวกับพืชนี้มาก่อน ซึ่งอาจารย์ที่ปรึกษาที่เคยสอนหนูท่านเคยทำวิจัยต้นนี้ แต่เป็นด้านเคมี อืมจริง ๆ แล้ว การเลือกต้นไม้ ตั้งแต่แรกหนูระลึกถึงท่านคะ จะว่าไปท่านคือแรงบันดาลใจให้ทำงานนี้ค่ะ แล้วคิดว่าเป็นการทำวิจัยต่อยอด จากงานของท่าน ซึ่งก็ทำให้ทราบแหล่งเก็บคร่าว ๆ
- วิทยานิพนธ์ เกี่ยวกับพืชสกุลนี้
- อ่านงานวิจัยทั้งหมดที่ตีพิมพ์เกี่ยวกับพืชชนิดนี้
- สรรพคุณที่ใช้พืชนี้ตามการแพทย์แผนโบราณ
ข้อมูลที่ได้น่าสนใจทีเดียวค่ะ
- เป็นพืชที่ขึ้นตามริมทะเลโดยธรรมชาติ แต่ก็มีการนำมาปลูกเป็นไม้ประดับในพื้นที่ไกลทะเลก็ขึ้นได้ ทำให้ตัวอย่างถูกแบ่งเป็น 2 กลุ่มใหญ่ ๆ คือ จากริมทะเลและปลูกห่างทะเล
- แหล่งที่พบเท่าที่มีรายงานในประเทศไทย คือ ภาคตะวันออก ภาคกลางและ ภาคตะวันตก
หนูตัดสินใจ
จากข้อมูลที่ทราบว่า ขอนแก่นมีพืชชนิดนี้ด้วย กลับกาฬสินธุ์ครานี้จึงตั้งใจแวะเก็บตัวอย่างติดมือมาลุยงานด้วย
มีคำถามขึ้นมาว่า
จะเก็บตัวอย่างอย่างไร ที่จะยังสดอยู่ สามารถลอกผิวใบได้ ตัด midrib ได้ และต้องทำ herbaliumด้วย
นี้คือคำถามที่หนูถามตนเองก่อนเดินทาง หนูค่อย ๆ หาคำตอบจากการสอบถามผู้รู้และมีประสบการณ์
หนูได้ทางเลือกในการทำ herbalium ว่า ตัดกระดาษลังแข็งแทนแผงไม้ได้ ใช้กระดาษหนังสือพิมทับแล้วมัดด้วยฟาง นึกย้อนว่าของเหล่านี้หาได้แถว ๆ บ้าน ไม่ต้องขนไปจากที่ทำงาน
ตัวอย่างพืชสดต้องเก็บอย่างไรให้ข้ามวันข้ามคืนตลอดการเดินทางได้ มีทางเลือกคือ
- แช่เย็น (ซื้อกล่องโฟมใสน้ำแข็ง เอาตัวอย่างใส่ถุงแล้วก็วาง)
- เอากระดาษหนังสือพิมพ์ห่อ แล้วก็ใส่ถุงพลาสติก มัดด้วยยางแบบให้มีลม
- เอาตัวอย่างใส่ถุงพลาสติก ให้มีลมกันกระแทก มัดปากด้วยยาง
หนูพิจารณาจากรูปแบบของใบ น่าจะพอมีความอึด ทนได้ หนูจึงเลือกแบบที่ 3
พอคิดจบกระบวนการ หนูก็ใช้ชีวิตตามปกติ
วันศุกร์เลิกงาน หิ้วกระเป๋าไปหมอชิต ไปถึงบ้านที่กาฬสินธุ์ก็ประมาณตีห้าครึ่ง ตอนเช้าไปวัด กลางวันช่วยงานที่บ้าน กลางคืนไปนอนวัด รุ่งเช้าวันอาทิตย์กลับบ้านพร้อมพ่อกับแม่ที่มาวัด เที่ยง ๆ เตรียมของตามที่วางแผนไว้ ออกจากบ้าน มาถึงขอนแก่นบ่ายสาม เข้าไปเก็บตัวอย่าง กลับมาจองตั๋วกลับกรุงเทพได้รอบห้าโมงเย็น ขึ้นรถกลับกรุงเทพ หนูเอาพัชหนูติดตัวไปด้วยกะว่าอย่างน้อยความเย็นในห้องโดยสารน่าจะช่วยลดการบาดเจ็บของใบไม้ได้ดี ถึงหอพัก ห้าทุ่มครึ่ง ใบไม้ยังอยู่ในสภาพโอเค
เช้าวันจันทร์ หนูลุยงานได้แบบไม่มีปัญหา
