ภาวะไขมัน/คลอเรสเตอรอลในเลือดสูง
ภาวะไขมัน/คลอเรสเตอรอลในเลืิอดสูง (High Cholesterol)
เรียบเรียงโดย อ. อุไรรัตน์ สิงหนาท เว็บมาสเตอร์
ภาวะไขมันหรือคลอเลสเตอรอลในเลือดสูง พบได้มากในปัจจุบัน ตั้งแต่เด็ก วัยรุ่น และผู้สูงอายุ ที่มักมีร่างกายอ้วน มีพฤติกรรมบริโภคอาหารไขมันสูง และวิถีชีวิตที่ขาดการออกกำลังกาย มีโรคประจำตัวบางโรคร่วมด้วย เช่น ความดันโลหิตสูง เบาหวาน (ซึ่งเว็บมาสเตอร์จะทะยอยนำความรู้เรื่องนี้มาลง update ในเว็บต่อไป)
ไขมันในหลอดเลือด (Blood Cholesterol)
ไขมันในเลือดมีลักษณะเป็นไขหรือสารที่มีลักษณะคล้ายไขมัน (waxy, fat-like substance) ที่ร่างกายต้องมีการจัดการที่เหมาะสม โดยปกติจะอยู่ในผนังหรือเยื่่อบุตามร่างกายรวมทั้งในสมอง เส้นประสาท กล้ามเนื้อ ผิวหนัง ตับ ลำไส้เล็ก และหัวใจ
ไขมันในเลือดมาจาก 2 แหล่งใหญ่ คือ
- อาหาร (diet) ส่วนใหญ่จากเนื้อสัตว์ เช่น สุกร ปลา นม เนย และผลิตภัณฑ์จากสิ่งเหล่านี้
- ตับ (liver)
ร่างกายใช้คลอเรสเตอรอลในหลอดเลือดปริมาณเพียงเล็กน้อยในการทำงานเหล่านี้ คือการผลิตฮอร์โมนหลายชนิด วิตามินดี และกรดในน้ำดี (bile acids) ซึ่งช่วยในการย่อยอาหารประเภทไขมันถ้าเรามีปริมาณไขมันในเลือดจำนวนมากเกิน ไป ส่วนที่เกินจะไปจับอยู่ในหลอดเลือด ซึ่งมักจะเป็นที่หลอดเลือดหัวใจด้วย (coronary or heart arteries) เมื่อหลอดเลือดหัวใจตีบแคบก็จะปรากฏอาการ (signs) และอาการแสดง (Symptomps) ของโรคหัวใจตามมา
ภาพแสดงการไหลของเลือดในหลอดเลือด
ภาพจาก http://images.rxlist.com/images/SlideShow/cholesterol_drugs_s2_cholesterol_illustration.jpg
จากภาพบนจะเห็นการตัดขวางหลอดเลือดแดง (Artery cross-section) และมีส่วนของผนังหลอดเลือดแดง (Artery wall) มีรูป 3แถว คือ
- แถวแรกเป็นการไหลของเลือดในหลอดเลือดปกติ (Normal blood flow) จากภาพตัดขวางที่มีลักษณะกลม จะเห็นว่าภายในท่อหลอดเลือดแดงสะอาดไม่มีสิ่งอุดตัน
- ส่วนภาพกลางเริ่มมีสิ่งอุดตัน (Build up) ที่มักจะเป็นไขมันอยู่ในหลอดเลือด ทำให้ภายในท่อเริ่มตีบแคบ เลือดไหลไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายไม่สะดวก
- ภาพแถวล่างสุดจะเป็นระยะที่สิ่งอุดตันก่อตัวเป็น Plague การไหลของเลือดผิดปกติ (Abnormal blood flow) หลอดเลือดตีบแคบมาก อวัยวะบริเวณนั้นอาจขาดเลือดไปเลี้ยง เช่น หากเป็นกล้ามเนื้อหัวใจก็จะทำให้เกิดภาวะหลอดเลือดหัวใจตีบและภาวะกล้าม เนื้อหัวใจขาดเลือด (Ischemic Heart Disease or IHD)
ชนิดของคลอเรสเตอรอล
คลอเรสเตอรอลจะถูกนำพาไปในหลอดเลือดในรูปของอนุภาคเล็กๆ (particles) ทีมีขนาดและความหนาแน่น (Density) ต่างๆ กันพร้อมๆ กับโปรตีนที่มีความเกี่ยวโยงกับคลอเรสเตอรอล คือ lipoproteins
ไขมัน/คลอเรสเตอรอลในร่างกายประกอบด้วย 3 ชนิด คือ LDL cholesterol, HDL cholesterol และไตรกลีเซอไำรด์ (triglycerides)
- คลอเรสเตอรอลที่เป็นอนุภาคที่มีความหนาแน่นน้อย (ต่ำ หรือ low density) คือ LDL cholesterol ที่หมายถึงคลอเรสเตอรอลที่เลว"bad" เพราะหากมีปริมาณมากก็หมายถึงความเสี่ยงของการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจ (coronary heart disease) เพราะ LDL ที่เป็น lipoprotein จะไปจับหรือฝังอยู่ในผนังหลอดเลือดจนแข็ง หนา เกิดเป็นสารที่เรียกว่า ก้อนไขมันอุดตัน (cholesterol plaque) โดยใช้เวลาระัยะหนึ่งก้อน plague นี้ จะทำให้เกิดการหนาตัวของผนังหลอดเลือด ทำให้หลอดเลือดตีบแคบ กระบวนการนี้เรียกว่า เกิดการแข็งตัวของหลอดเลือด (atherosclerosis)
- คลอเรสเตอรอลที่ถูกนำพาไปในรูปของอนุภาคที่มีความหนาแน่นสูง (High Density) คือ HDL cholesterol ซึ่งจัดเป็นคลอเรสเตอรอลที่ดี "good cholesterol" เพราะอนุภาคของ HDL cholesterol จะป้องกันกระบวนการที่ทำให้หลอดเลือดแข็งตัว (atherosclerosis) โดยการสกัดคลอเลสเตอรอลที่ฝังตัวในหลอดเลือดและนำไป dispose ที่ตับ ด้วยเหตุนี้จึงมีการตรวจหาระดับคลอเลสเตอรอลทั้งสองนี้แล้วนำมาเปรียบเทียบ หาอัตราส่วน (LDL/HDL ratios) ที่จะช่วยประเมินปัจจัยเสี่ยง (risk factors) ต่อภาวะ atherosclerosis ดังกล่าว ค่าที่ดีคือ LDL cholesterol มีค่าต่ำ ในขณะที่ HDL cholesterol มีค่าสูง (low LDL/HDL ratios)
- ไตรกลีเซอไรด์ (Triglyceride) เป็นสารประกอบไขมัน (fatty substance) ประกอบด้วยกรดไขมัน 3 ตัว เช่นเดียวกับคลอเรสเตอรอลคือมีที่มาจากอาหารและตับ
ขอขอบคุณ คุณรัชนีกร ประสาร ผู้นำเสนอขอให้ประสบแต่สิ่งที่เป็นมงคลในชีวิตตลอดไป
สุขสันต์วันแห่งความรัก และวันตรุษจีน ครั๊บผ๊ม
1...2....แอ๊คชั่นนนนนนน
ผม...โดเรม่อน..อิ..อิ..อิจฉาน้องเสื้อลายจังอ่ะค๊าบบบบบ..
เปรียบตัวพี่เป็นเช่นขอนไม้ ล่องลอยไป.....
รอยยิ้มแห่งความสุข(สุดๆ)ที่ได้เล่นน้ำทะเลกับเพื่อนวัยนี้..คำสารภาพของคนขวาจัด
แหม..หลินฮุ่ย.เบอร์ 14..จะเบ่งคลอดหลินปิง..เอ้า...ช่วยหน่อย....อื๊บ..อื๊บ..อื้อ...
เร็ว..กดชัทเตอร์..เร็ว......พี่แสงของผม..เด๋วบังสุดสวยยยย