พวกเราชาวมวลเมฆเว้นว่างจากแง่มุมทางวิชาการเกี่ยวกับเมฆไปพักใหญ่ทีเดียว

กลับมาอีกครั้งครับ เพราะตอนนี้บนท้องฟ้าไม่ค่อยมีเมฆสวยๆ เลย :-(

แต่ไม่เป็นไร ดูจากเว็บและภาพของเพื่อนๆ ที่ส่งมาให้ก็ได้! :-D

 

 

บันทึกนี้จะชวนไปรู้จักกับปรากฏการณ์ทางแสงที่เรียกว่า

Sundog

แปลตรงตัวคือ น้องหมาของดวงอาทิตย์ ครับ 

 

ที่มาของภาพ

เวลาเกิดอาทิตย์ทรงกลด (solar halo) บางทีเราจะเห็นจุดแสง 2 ข้าง

นั่นแหละครับ คุณหมาที่ติดสอยห้อยตามดวงอาทิตย์ (เจ้านายมัน) นั่นเอง!

 

นี่ครับ! แผนภาพแสดงการเกิด SunDog

ต้องมีผลึกน้ำแข็งในเมฆวางตัวแบนๆ ตามแนวระดับอย่างนี้ 

 

เข้าไปดูเส้นทางเดินของแสงในผลึกกันดีกว่าครับ

 

ดาวน์โหลดแผนภาพแสดงการเกิด SunDog แบบเต็มภาพ [ที่มาของภาพ]

 

สังเกต Sundog ดีๆ จะเห็นว่าสีแดง อยู่ฝั่งด้าน....(ใกล้/ไกล)....ดวงอาทิตย์

ถ้าตอบว่า ด้านใกล้ ก็ถูกต้องนะคร้าบ!

 

โปรดดูภาพชัดๆ อีกครั้ง

และภาพนี้อีกสักตัวอย่าง

 

น่ารู้ด้วยว่า หากแถบซันด็อกสว่างมากๆ จะทำให้ดูเหมือนว่ามีดวงอาทิตย์ 3 ดวงอยู่บนท้องฟ้า นี่เองที่ทำให้ฝรั่งเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า ม็อคซัน (mock suns) แปลว่า ดวงอาทิตย์เลียนแบบ

ส่วนชื่อแบบหรูๆ ของซันด็อกคือ พาร์ฮีเลีย (parhelia) เป็นภาษาละตินแปลว่า อยู่ข้าง (par-) ดวงอาทิตย์ (helios) ครับ

 

ตำแหน่งปรากฏของซันด็อกขึ้นกับมุมเงยของดวงอาทิตย์ดังภาพนีครับ 

 

 

 ดูตัวอย่างภาพจากฝีมือคุณปู-สรรพศิรินทร์

 

ผมเคยเห็น Sundog ด้วยตาตนเองชัดๆ อยู่ครั้งหนึ่ง

ตอนนั่ง taxi กลับบ้าน (หลังกลับจาก GotoKnow Forum ที่ขอนแก่น นั่นล่ะครับ)

 

แต่มีคุณหมามาตัวเดียว ด้านซ้ายของเรา (ด้านขวาของดวงอาทิตย์) ในวงกลม

ไม่ค่อยชัดเท่าไร...รถวิ่งๆ หยุดๆ ต้องหาจังหวะที่ไม่มีอะไรมาบัง

[ในภาพนี้ มีเมฆนกกระพือปีกตัวใหญ่อยู่ด้วย...เห็นไหม ใหญ่กว่าตึกใบหยกอีก...อิอิ]

 

 ส่วนภาพสุดท้ายนี่ไม่เกี่ยวกับ Sundog ครับ

แต่คิดว่าสวยดี มีหมวกเมฆ (pileus) และปรากฏการณ์สีรุ้งด้วย...อยู่ไหนเอ่ย?

 

 

 

เอาล่ะครับ

ใครถ่ายภาพ Sundog ได้ ช่วยส่งให้ผมหน่อย

จะได้นำไปลงหนังสือคู่กับภาพ Sundog ของคุณ Wanpen - อินเดียนแดงแห่งพะเยา ;-)

 

ขอบคุณมากๆ คร้าบที่แวะมาเยี่ยมชม