ความโปร่งใสเป็นสิ่งจำเป็น

วันนี้อ่านข่าวในหนังสือพิมพ์ผูจัดการผ่านเว๊บไซต์ แล้วยังสะท้อนใจ สำหรับผมนั้น ผมเป็นทั้งอาจารย์ที่สอนวิชาประวัติศาสตร์กฎหมายและกฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมือง เรื่องที่บรรดาอาจารย์สอนกฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมืองหลายท่านได้เคยเล่าให้ผมฟังคือ จนบัดนี้แม้แต่เราเองที่เป็นอาจารยบ์สอนกฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมือง เรายังไม่แน่ใจเลยว่า ประเทศไทยรับเขตอำนาจศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ หรือศาลโลกหรือไม่ ถ้าไม่รับเขตอำนาจศาลโลก ศาลก็ไม่มีอำนาจมาตัดสินเรื่องพิพาทระหว่างไทยกับกัมพูชาอีก แม้ว่ากัมพูชาจะร้องต่อศาลโลกก็ตาม ก็ไม่มีผลผูกพันประเทศไทยแต่อย่างไร  แต่จนแล้วจนรอด เราก็ยังไม่เคยทราบว่าประเทศไทยรับเขตอำนาจศาลโลกหรือไม่ ไม่ใช่แต่เฉพาะคนที่เป็ฯอาจารย์สอนกฎหมายอย่างผมเท่านั้น แม้แต่อดีตเอกอัครราชทูตไทยประจำสหประชาชาติท่านหนึ่ง ซึ่งเกษียรราชการแล้ว ท่านให้สัมภาษณ์ผ่านรายการโทรทัศน์รายการหนึ่งว่า ท่านก็ยังไม่ได้รับความกระจ่างเกี่ยวกับเรื่องนี้เลย ขนาดเป็นข้าราชการในกระทรวงการต่างประเทศแท้ๆ  อืมอะไรจะลับขนาดนั้น แต่ตำราหลายๆ ฉบับก็เขียนว่าประเทศไทยถอนอำนาจศาลโลกแล้ว แต่ผมยังไม่พบหลักฐานเป็นรายลักษณ์อักษร

อาจารย์สอนกฎหมายระหว่างประเทศผมท่านได้ให้ข้อเตือนใจเกี่ยวกับเรื่องเขตแดนว่า อะไรที่มันไม่ชัด แล้วก็ตกลงกันไม่ได้ก็ไม่ต้องรีบไปตกลงให้ได้ทั้งหมดก็ได้ บางครั้งการคงสถานะที่เป็นปัญหาไว้ก็จำเป็น เพราะเราจะยังไม่เสียเปรียบ ถ้าเรายังไม่พร้อมแต่รีบไปตกลงก็ทำให้เราเป็นฝ่ายเสียเปรียบได้ เรื่องนี้เป็นเรื่องอ่อนไหวมาก  อ่อนไหวเป็นอันดับแรก สำหรับการเมืองในแต่ละประเทศ

ในส่วนความเห็นทางประวัติศาสตร์ เราอาจจะต้องยอมรับความแตกต่างของประวัติศาสตร์ของแต่ละชาติและใช้มันเป็นเครื่อง

มือสร้างสันติภาพมากกว่าที่จะเอามันมาเป็นเครื่องมือห้ำหั่นกัน อย่างที่เป็นอยู่ เราอาจจะต้องยกเลิกการเขียนประวัติศาสตร์ชาตินิยม แล้วหันมาให้ความสำคัญกับการศึกษาประวัติศาสตร์ในแบบอื่นๆ มากขึ้น เพื่อลบความเจ็บช้ำของคนในอดีต  ว่าที่จริง แนวคิดเรื่องจักรพรรดิราชตามแนวคติพุทธ ก็หมายถึงราชาเหนือราชาซึ่งมีราชาอื่นๆ มายอมศิโรราบด้วยเห็นบารมีธรรมและการครองบ้านเมืองอย่างสงบสุข ของราชาผู้เป็นใหญ่เหนือราชาทั้งหลาย ไม่ได้หมายถึงการที่ใช้แสนยานุภาพทางทหารในการแผ่อิทธิพลปกครอง แต่คนเราก็เป็นเหยื่อของความโง่เขลา ทำให้เราต้องต่อสู้กันเองเพื่อให้ได้ฐานะของความเป็นจักรพรรดิราชมาครอง

เราควรอธิบายประวัติศาสตร์ไทยใหม่หรือไม่ ประวัติศาสตร์ที่สอนให้เราไม่แตกแยก อยู่กันได้โดยสงบสุข และเคารพในความแตกต่างซึ่งกันและกัน