เพราะเหตุว่าโรงทานที่เจ้าปายาสิทรงรับสั่งให้ดำเนินการนั้น มีแต่อาหารชั้นเลวเป็นเพียงปลายข้าวกับน้ำผักดอง ส่วนเสื้อผ้าที่แจกก็เป็นเพียงผ้าเนื้อหยาบขอดเป็นปมๆ ทำให้เป็นที่กระอักกระอวนใจต่อพวกเจ้าหน้าที่โรงทานอย่างยิ่ง... ดังนั้น นายอุดร (อุตตระ) ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่โรงทานจึงได้อธิษฐานในทุกคราวที่ให้ทานทำนองว่า...
- เดชะบุญ ! ขอให้ข้าพเจ้าอยู่ร่วมกับเจ้าปายาสิในโลกนี้เท่านั้น ชาติหน้าหรือชาติต่อไป ขออย่าได้อยู่ร่วม อย่าได้เจอะเจอเจ้าปายาสิอีกเลย...
ท้าวเธอทรงสดับเรื่องนี้ จึงตรัสถามเหตุผลที่เขาได้อุทิศผลทานทำนองนี้ นายอุดรจึงกราบทูลว่า...
- ก็ทานของพระองค์นั้น เป็นเพียงปลายข้าวโดยมีน้ำผักดองเป็นกับข้าว อย่าว่าพระองค์จะเสวยเองเลย แม้แต่พระบาท พระองค์ก็ไม่ทรงใคร่จะถูกต้องอาหารที่ให้ทานไปนั้น...
- เสื้อผ้าที่ให้ทานก็ทำนองเดียวกัน เป็นเพียงผ้าเนื้อหยาบ มีชายขอดเป็นปมๆ อย่าว่าพระองค์จะทรงนุ่งห่มเองเลย แม้แต่พระบาท พระองค์ก็ไม่ทรงประสงค์จะถูกต้องเสื้อผ้าเหล่านั้น...
- พระองค์เป็นที่รักที่พอใจของพวกข้าพระองค์ พวกข้าพระองค์จะทรงชักจูงผู้เป็นที่รักที่พอใจด้วยของอันไม่เป็นที่รักที่พอใจได้อย่างไรกัน....
เจ้าปายาสิทรงสดับคำกราบทูลของนายอุดรแล้ว จึงทรงรับสั่งว่า ต่อไปให้เปลี่ยนอาหารและเสื้อผ้าที่ถวายในโรงทาน ให้อยู่ในระดับเดียวกับที่ท้าวเธอบริโภค กล่าวคือ ท้าวเธอเสวยอาหารอย่างไร ทรงฉลองพระองค์อย่างไร ก็ให้ถวายทานและบริจาคเสื้อผ้าอย่างนั้น...
ตั้งแต่นั้นมา โรงทานจึงได้เปลี่ยนอาหาร เสื้อผ้า และของบริจาคอื่นๆ ให้อยู่ในระดับเดียวกับที่เจ้าปายาสิทรงบริโภค...
เพราะเหตุว่า เจ้าปายาสิไม่ทรงให้ทานโดยเคารพ ไม่ทรงให้ทานด้วยพระหัตถ์ของพระองค์เอง มิได้ทรงให้ทานโดยความนอบน้อม กล่าวคือ ทรงให้ทานอย่างทิ้งๆ ขว้างๆ โดยของเลวๆ... ดังนั้น หลังจากสิ้นพระชนม์แล้ว ท้าวเธอจึงไปเกิดเป็นสหายกับพวกเทพชั้นจตุมหาราช ได้วิมานชื่อเสรีสกะ อันว่างเปล่า...
ขณะที่นายอุดรซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่โรงทานของท้าวเธอ ให้ทานโดยเคารพ ให้ทานด้วยมือตนเอง ให้ทานโดยความนอบน้อม มิได้ให้ทานอย่างทิ้งๆ ขว้างๆ... ดังนั้น หลังจากตายไปแล้ว นายอุดรจึงไปเกิดเป็นสหายของพวกเทพชั้นดาวดึงส์....
(เทพชั้นจตุมหาราช จัดเป็นเทพชั้นต่ำ เทพชั้นนี้สูงกว่ามนุษย์เท่านั้น... ส่วนเทพชั้นดาวดึงส์ จัดเป็นเทพชั้นสูง และสูงกว่าชั้นจตุมหาราชหลายระดับ)
สรุปว่า เจ้าปายาสิซึ่งเป็นพระราชาเจ้าของโรงทานไปเกิดเป็นเทวดาชั้นต่ำกว่านายอุดรซึ่งเป็นเพียงเจ้าหน้าที่โรงทาน...
ต่อมา พระควัมปติเถระ ท่องเที่ยวไปในบรรดาเทวดาชั้นจตุมหาราช ได้พักผ่อนกลางวันอยู่ที่วิมานอันว่างเปล่านั้น... ปายาสิเทพบุตร (อดีตเจ้าปายาสิ) เข้าไปหาพระเถระ ได้สนทนาเล่าเรื่องให้พระเถระฟังพร้อมทั้งสั่งเรื่องราวฝากมายังมนุษย์โลก...
เรื่องราวจะเป็นอย่างไร ผู้เขียนจะนำมาเล่าในตอนต่อไป ซึ่งเป็นตอนจบของปายาสิราชัญญสูตร
กราบนมัสการ...พระอาจารย์
ผมแวะมาศึกษาธรรม จาก blog พระอาจารย์ครับ
เจริญพร