การแบ่งระดับของพระอารามหลวง

เจริญพร โยมสมาชิกและผู้อ่านทุกท่าน

พระอารามหลวงแบ่งออกได้เป็น ๓ ชั้น

ก. พระอารามหลวงชั้นเอก หมายถึง วัดที่มีเจดีย์สำคัญ เป็นวัดที่บรรจุพระบรมอัฐิหรือวัดที่มีเกียรติอย่างสูง มีเจ้าอาวาสเป็นพระราชาคณะผู้ใหญ่ขึ้นไป

ข. พระอารามหลวงชั้นโท หมายถึง วัดที่มีเกียรติ มีเจ้าอาวาสเป็นพระราชาคณะชั้นสามัญขึ้นไป

ค. พระอารามหลวงชั้นตรี หมายถึง วัดที่มีเกียรติหรือวัดสามัญ เจ้าอาวาสเป็นพระครูชั้นสูงขึ้นไป

และพระอารามหลวงชั้นเอก แบ่งเป็น ๓ ระดับคือ

๑. ราชวรมหาวิหาร

๒. ราชวรวิหาร

๓. วรมหาวิหาร

พระอารามหลวงชั้นโท แบ่งเป็น ๔ ระดับคือ

๑. ราชวรมหาวิหาร

๒. ราชวรวิหาร

๓. วรมหาวิหาร

๔. วรวิหาร

พระอารามหลวงชั้นตรี แบ่งเป็น ๓ ระดับคือ

๑. ราชวรวิหาร

๒. วรวิหาร

๓. สามัญ

พระอารามหลวงนั้นยังแบ่งตามฐานันดรศักดิ์ออกได้เป็น ๔ ชนิดคือ

๑. ชนิดราชวรมหาวิหาร หมายถึง พระอารามที่พระมหากษัตริย์ สมเด็จพระราชินี สมเด็จพระยุพราช ทรงสร้างหรือปฏิสังขรณ์เป็นการส่วนพระองค์ โดยที่สิ่งปลูกสร้่างนั้นมีขนาดใหญ่โตสมพระเกียรติ

๒. ชนิดวรมหาวิหาร ลักษณะเดียวกับชนิด ราชวรมหาวิหาร แต่มีความสำคัญน้อยกว่า

๓. ชนิดราชวรวิหาร หมายถึง พระอารามที่พระมหากษัตริย์ สมเด็จพระราชินี สมเด็จพระยุพราช ทรงสร้างหรือปฏิสังขรณ์เป็นการส่วนพระองค์

๔. ชนิดวรวิหาร หมายถึง พระอารามที่พระมหากษัตริย์ สมเด็จพระราชินี สมเด็จพระยุพราช ทรงสร้างหรือปฏิสังขรณ์แล้วพระราชทานเป็นเกียรติแก่ผู้อื่น

อย่างไรก็ดี พระอารามหลวงแต่ชั้น ก็มิได้หมายถึง ว่าจะมีชนิดของพระอารามครบทั้ง ๔ ประเภททั้งนี้ ย่อมขึ้นอยู่กับความสำคัญของสถานที่ ขนาดและผู้สร้่าง ซึ่งจะเป็นสิ่งที่กำหนดชนิดของพระอารามดังกล่าว