Km จากครูตู้


การเปิดโทรทัศน์ของคนส่วนใหญ่ คือ การมุ่งหาความบันเทิงเริงรมย์ หรือเพื่อการพักผ่อนหย่อนใจ สิ่งนี้สังเกต ได้ไม่ยากจากรูปแบบของรายการต่างๆ ที่นำเสนอทางสื่อโทรทัศน์ และอยากให้ ท่านผู้อ่านพิจารณาดูว่า ปริมาณของสื่อ ที่เป็นความบันเทิงเริงรมย์นั้นมีมากน้อย แค่ไหน และอยู่ในปริมาณที่มากเกินไป หรือไม่ในความคิดเห็นของท่านผู้อ่าน

การสื่อสารทางโทรทัศน์ถือเป็นเวที ขนาดใหญ่เพื่อการจัดการความรู้ และ อย่างน้อยที่ชัดเจนที่สุดก็คือการก่อให้เกิดกระบวนการแบ่งปันความรู้ ประเด็นมิใช่เรื่องที่ว่าจะแบ่งปันความรู้กันอย่างไร แต่อยู่ที่ว่าองค์ความรู้ที่ ทำการแบ่งปันกันทางสื่อโทรทัศน์นั้น นำมาซึ่งสาระหรืออรรถประโยชน์ที่นำมา ซึ่งการต่อยอดทางความคิดที่มีผลต่อพัฒนาการทางความคิดของคน ในประเทศชาติหรือไม่ มีการพิจารณาไตร่ตรองว่าจะเป็นสื่อกลางในการแบ่งปันองค์ความรู้ประเภทใดให้กับผู้ชมโทรทัศน์บ้าง ต้องยอมรับว่าปัจจุบันรายการ โทรทัศน์ต่างๆ จะคงอยู่ได้นั้น ต้นทุน ที่เกิดขึ้นนั้นมีสูง สื่อที่เป็นความบันเทิง เริงรมย์ยังเป็นส่วนของอุตสาหกรรม สื่อโทรทัศน์ที่น่าจะนำมาซึ่งผลกำไร ให้ผู้ผลิตทำต่อไปได้ ส่วนการผลิตสื่อบันเทิงที่สอดแทรกสาระและองค์ความรู้ที่เป็นประโยชน์ ยังเป็นการแสดงให้เห็นถึงการมีความ รับผิดชอบต่อสังคมโดยรวม (Corporate social responsibility หรือ CSR) ในแง่ที่ว่า ในฐานะสื่อมวลชนได้มีการคิด ที่จะรับผิดชอบในการพยายามนำเสนอสื่อ ที่มีเนื้อหาอันจะก่อให้เกิดองค์ความรู้ ที่มีอรรถประโยชน์ต่อคนดูโทรทัศน์ ฉะนั้นผมจึงมองว่าในปัจจุบัน สิ่งนี้ ได้กลายเป็นโมเดลทางธุรกิจบันเทิง แนวใหม่ที่จะทำอย่างไรให้ความบันเทิง ถูกผสมไปกับความมีสาระได้อย่าง แนบเนียน โดยที่ไม่ได้ตัดหรือลดปริมาณความบันเทิงออกไป และในขณะเดียวกันคนดูโทรทัศน์ก็ได้ทำการจัดการความรู้ ไปในตัว หรือที่ภาษาอังกฤษกล่าวว่า "edutainment" ซึ่งหลายๆช่องตอนนี้ก็เริ่มลงมือแล้ว แต่ผมว่าข่าวการเมืองช่วงนี้ร้อนแรงมากไปหน่อยเลยทำให้การแลกเปลี่ยน KM~ ของผมกับคุณโทรทัศน์ หมดสนุกไปบ้าง

นวัตกรรมทางความคิดในการผลิตสื่อ โทรทัศน์เชิงสารคดี อาทิ รายการคนค้นฅน รายการกบนอกกะลา รายการจุดเปลี่ยน ที่ในความคิดเห็นของผมนั้นเป็นการผลิตรายการที่ตอบสนองต่อกลุ่มคนดูที่อยู่ใน niche market ซึ่งเป็นกลุ่มที่บริโภคสื่อ บนพื้นฐานของความมีสาระอย่างแท้จริง แต่สิ่งหนึ่งที่น่ายกย่องในตัวผู้ผลิตรายการดังกล่าวคือความสามารถในนำเสนอสื่อ ที่มีสาระหรือสารคดีให้มีความบันเทิง อยู่ในตัว ให้มีความสนุกในการดู ชวนน่าติดตาม รายการเหล่านี้เปรียบเสมือนการสร้างเวทีการจัดการความรู้สำหรับคนไทยที่มีภูมิปัญญาต่างๆ นำองค์ความรู้และประสบการณ์อันมีค่า มาแบ่งปันให้กับเพื่อนคนไทยด้วยกันเอง สิ่งนี้ช่วยยกระดับความคิดและจิตใจของคนในประเทศชาติโดยไม่รู้ตัว นอกจากนี้การผสมผสานความสนุกความบันเทิง เข้าไปในเนื้อหาเต็มไปด้วยสาระสามารถช่วยขยายฐานจำนวนคนดูใน niche market ดังกล่าวให้ใหญ่ขึ้นด้วย  นอกจากรายการที่เน้นไปในเชิงสารคดีแล้ว สิ่งที่น่ายกย่องก็คือรายการอื่นๆ ที่เน้นไปในเชิงของความบันเทิงเริงรมย์ แต่ก็ยังคงมีการนำสาระมาผสมอยู่ อย่างแนบเนียน อย่างรายการสุริวิภา รายการคืนนี้วันนั้น รายการจันทร์พันดาว เหล่านี้เป็นรายการบันเทิงที่เป็นการเชิญบุคคลมาสัมภาษณ์ซึ่งเป็นบุคคลที่อาจจะมีอิทธิพลแก่คนดูหลายๆ คน ไม่ว่าจะเป็นบุคคลที่เป็นดารา บุคคลที่อยู่ในแวดวงสังคม บุคคลที่ประสบความสำเร็จ ในหน้าที่การงาน ความมีสาระที่เนียนไปกับความบันเทิงอยู่ที่คำตอบของแขกรับเชิญ ในรายการต่อคำถามที่ผู้ดำเนินรายการถามซึ่งเป็นการถามในสิ่งที่เป็นสาระ เป็นการถามเพื่อเป็นการดึงเอาองค์ความรู้ออกมาแบ่งปันให้ผู้ชมรายการ อาทิ ในกรณีที่เป็นการสัมภาษณ์ดารา ผู้ดำเนินรายการมิใช่เพียงแต่จะถามแต่คำถาม เพื่อให้ได้มาซึ่งคำตอบที่จะก่อให้เกิด ความบันเทิงเริงรมย์เท่านั้น แต่พยายาม ดึงสาระและองค์ความรู้ต่างๆ จากดาราท่านนั้นๆ ออกในขณะที่ดาราเหล่านั้นก็ไม่รู้ตัวว่า ได้แสดงบทบาทของการเป็นครูไปชั่วคราว ปรากฏการณ์ดังกล่าวที่เกิดขึ้นมิใช่เพียงแต่จะชี้ให้เห็นว่าเป็นการสร้างสื่อบันเทิง ที่ผสมผสานไปกับความมีสาระอย่าง แนบเนียน แต่เป็นการบอกให้เห็นถึงการ ยกระดับและภาพลักษณ์ของคนที่มีอาชีพเป็นดาราในแง่ที่ว่า ดาราในปัจจุบัน มิใช่แต่จะสร้างปฏิสัมพันธ์กับสื่อมวลชนและประชาชนเพื่อจุดประสงค์ของความบันเทิงเท่านั้น แต่ยังมีส่วนของความมีสาระและองค์ความรู้ที่เหล่าดาราจะต้องเสริมสร้างเพื่อทำให้ประสบความสำเร็จในอาชีพ การงาน มาและกลายเป็นบทเรียน ให้กับคนดู โดยที่คนดูก็ไม่รู้ตัวว่าได้ความรู้ บางครั้งบางคราวผมก็ได้สาระ หรือไม่มีสาระ มาจากรายการโทรทัศน์ที่ดูนี่แหละครับ พี่น้อง อิอิ

โดยสรุปขอกล่าวว่า นับว่าเป็นวิวัฒนาการของโทรทัศน์ไทยที่พยายามจะสร้างสรรค์สิ่งที่เป็นประโยชน์อันแท้จริง ในความเป็นจริงแล้ว ผมสังเกตได้ว่า มีหลายกลุ่มธุรกิจบันเทิงที่มีความตั้งใจ ตั้งมั่นในการสร้างนวัตกรรมทางความบันเทิงที่สอดแทรกสาระและองค์ความรู้ สิ่งนี้เป็นสิ่งน่ายกย่องและควรจะต้องถูก ส่งเสริม เนื่องจากสื่อสารมวลชนมีอิทธิพลอย่างยิ่งต่อประชาชนโดยเฉพาะกลุ่มเยาวชนในแง่ของมุมมองทางความคิด และพัฒนาการทางด้านสติปัญญา ถ้าประชาชนได้รับการหล่อหลอม ทางปัญญาและทางความคิดที่ดีจากสื่อสารมวลชน เชื่อเป็นอย่างยิ่งว่าจะส่งผลที่ก่อให้เกิดความเจริญก้าวหน้าของประเทศชาติ ได้เป็นอย่างดีครับ

หมายเลขบันทึก: 206828เขียนเมื่อ 8 กันยายน 2008 12:43 น. ()แก้ไขเมื่อ 15 เมษายน 2012 02:16 น. ()สัญญาอนุญาต:


ความเห็น (1)

แล้วรายการบันเทิงที่มีอิทธิพลต่อเด็กๆอยู่ตอนนี้ล่ะคะ

ผู้บริโภคได้อะไร นอกจากกระแสเกาหลีฟีเวอร์

จนลืมชาติพันธุ์ ลืมรากเหง้าความเป็นไทย

...อันนี้คนทำสื่อน่าจะฉุกคิดบ้างว่าไหมคะ หรือทำเพราะผลกำไรอย่างเดียว..

ปัจฉิมลิขิต แชร์ไอเดียค่ะ

พบปัญหาการใช้งานกรุณาแจ้ง LINE ID @gotoknow
ขอแนะนำ ClassStart
ระบบจัดการการเรียนการสอนผ่านอินเทอร์เน็ต
ทั้งเว็บทั้งแอปใช้งานฟรี