แนวคิดและทฤษฎี

แนวคิดเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ

                แนวคิดเกี่ยวกับการกำหนดนโยบายต่างประเทศมีหลายแนวโดยมากจะใช้หลักการวิเคราะห์ล้วนเป็นหลักการที่พัฒนามาจากวิธีการศึกษาแบบระบบ เพื่ออธิบายกระบวนการกำหนดนโยบายต่างประเทศ

            จุดเริ่มต้นตองทฤษฏีระบบมาจากความคิดของนักชีววิทยา ชื่อ ลูเดอวิง วอน เบอร์ทาเลนฟาย (Ludeving Von Bertalanfy) ผู้คิดเรื่อง  Isomophism  โดยมีเนื้อหาว่า “แม้ระบบต่าง ๆ จะมีความต่างกันในด้านขนาดและคุณลักษณะ แต่ถ้ามองในด้านโครงสร้างพื้นฐานและกระบวนการทำงานแล้ว จะมีความคล้ายคลึงกันและมักจะมีการทำงานผสมผสานไปด้วยกัน”

                สำหรับสาขารัฐศาสตร์ เดวิด อีสตัน (David Easton)  ได้นำทฤษฏีระบบการศึกษาเกี่ยวกับการเมือง จนสามารถพัฒนาเป็นตัวแทนของระบบการเมืองขึ้นมาโดยเริ่มต้นด้วยปัจจัยนำเข้ากระทำหน้าที่เป็นกระบวนการแปรรูป (Conversion Process) ผลที่ออกมาจากกระบวนการนี้เรียนกว่า  (Outputs) ปัจจัยผลิตผลอันได้แก่นโยบายหรือการตัดสินใจของรัฐบาล นโยบายนี้ถูกนำไปปฏิบัติก็จะก่อให้เกิดปฏิกิริยาย้อนกลับ (feedback) ไปสู่ปัจจัยนำเข้าอีกครั้งหนึ่ง

                ทฤษฏีระบบของแคปแลน (Caplan) ปัจจัยแวดล้อมระหว่างประเทศ มีอิทธิผลต่อการกำหนดนโยบายต่างประเทศ ทฤษฏีของแคปแลนมีหลักว่า ระบบโลก ระบบภูมิภาค จะมีอิทธิพลต่อระบบภายในของแต่ละประเทศไม่มากก็น้อย

                ทฤษฏีความเกี่ยวพันของรอสนาว (Rosnau) ปัจจัยที่เข้าไปมีอิทธิพลต่อการกำหนดนโยบายต่างประเทศของแต่ละประเทศ ปัจจัยภายในคือ ผู้นำ กลุ่มผลประโยชน์ พรรคการเมือง มติมหาชน สื่อมวลชน สถาบันทางการเมืองและเศรษฐกิจ มีผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงนโยบายต่างประเทศทั้งทางตรงและทางอ้อม

นางพรรณวดี  โยธาราษฎร์