สถาบันคลังสมองของชาติ
ผมได้รับแต่งตั้งเป็นกรรมการบริหารสถาบันคลังสมองของชาติ (www.knit.or.th) โดยมี ศ. ดร. พจน์ สะเพียรชัย เป็นประธาน สถาบันนี้อยู่ภายใต้มูลนิธิส่งเสริมทบวงมหาวิทยาลัย เริ่มก่อตั้งปี พ.ศ. ๒๕๔๖ สมัยที่ ศ. ดร. วรเดช จันทรศร เป็นปลัดทบวงมหาวิทยาลัย และมีคณะกรรมการไปแล้ว ๑ ชุด แต่ก็ว่างเว้นการประชุมไปเกือบปีครึ่ง แล้วมาตั้งกรรมการชุดใหม่ในวันที่ ๓๐ พ.ย. ๕๐ มีกำหนดวาระ ๔ ปี สถาบันคลังสมองของชาติ มี รศ. ดร. พิเชฐ ดุรงคเวโรจน์ เป็นรักษาการผู้อำนวยการ
สถาบันคลังสมองของชาติทำหน้าที่
- เป็นองค์กรที่ไม่หวังผลกำไร
- สร้างเครือข่ายทางวิชาการ สร้างความร่วมมือของสถาบันอุดมศึกษาทั้งภาครัฐและเอกชน ทั้งในและนอกประเทศ
- นำความรู้มาเป็นพลังในการพัฒนาประเทศ
- ให้คำปรึกษาและข้อเสนอแนะทางวิชาการ และร่วมดำเนินการในโครงการสำคัญๆ ของภาครัฐ
ตอนเริ่มก่อตั้ง คาดว่าต้องการใช้งบประมาณปีละ ๕๐ ล้านบาท ในปีงบประมาณ ๒๕๕๑ ได้รับงบประมาณประเภทงบอุดหนุนทั่วไป ๒๐ ล้านบาท ในการประชุมคณะกรรมการฯ ครั้งแรกเมื่อวันที่ ๑๓ ธ.ค. ๕๐ ที่ประชุมมีมติให้เน้นการทำหน้าที่สร้างเครือข่าย และให้ข้อเสนอแนะ ไม่เน้นการดำเนินการเอง แต่เน้นส่งเรื่องต่อไปให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยเน้นประเด็นสำคัญ ๓ ด้านคือ
- อาหาร
- การศึกษา
- เยาวชน
ในลักษณะคล้ายๆ ทำการวิจัยเชิงระบบ (systems research) ของประเด็นนั้นๆ มีการตั้งคำถามใหญ่ๆ และเป็นเรื่องระยะยาว เช่นด้านการศึกษา มีประเด้นเรื่องวิธีการพัฒนา EQ, IQ การพัฒนากระบวนการคิด (thinking process) การพัฒนา innovative ideas เป็นต้น
ผลงานที่ทำมาต่อเนื่องคือ ศูนย์ศึกษาระบบความปลอดภัยด้านอาหารและโภชนาการ ที่มี รศ. ดร. ทรงศักดิ์ ศรีอนุชาต เป็นผู้อำนวยการ และมีเจ้าหน้าที่เพียง ๒ คน ทำหน้าที่สร้างเครือข่ายพัฒนาและสะสมองค์ความรู้ทางความปลอดภันด้านอาหารและโภชนาการในบริบทของประเทศไทย
ผมมองว่าประเทศไทยมี สินทรัพย์ทางปัญญา (Intellectual Assets) กระจัดกระจายอยู่มากมาย KNIT มีโอกาสใช้เงินจำนวนน้อย สร้างกระบวนการเชื่อมโยงเครือข่ายทางปัญญา แปลงสินทรัพย์เป็นทุน เกิด ทุนทางปัญญา (Intellectual Capital) ในรูปของข้อเสนอแนะเชิงระบบ ให้หน่วยงานเจ้าของเรื่อง และสังคมไทย พิจารณานำไปดำเนินการต่อ
วิจารณ์ พานิช
๑๗ ธ.ค. ๕๐
เป็นความเคลื่อนไหวที่ก้าวหน้าและสร้างสรรค์
การทิ้งข้อความไว้ในวรรคสุดท้าย ผมเห็นด้วยเป็นอย่างยิ่ง ความเป็นชาติ หรือ แห่งชาตินั้น หากไม่เรียนรู้หรือรู้จักใช้ อาจทำให้เสียโอกาส พลาดในเรื่องสำคัญ ๆ ได้