การจัดการความรู้ในสถานศึกษา

บทความข้อ 3 เรื่อง การจัดการความรู้ในสถานศึกษา การศึกษาเป็นสิ่งสำคัญที่สุด ที่จำทำให้เกิดการเรียนรู้เพื่อปรับตัวและเผชิญหน้ากับการเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วได้อย่างเหมาะสมใช้ชีวิตอยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข มุ่งหวังให้การจัดการศึกษาเป็นไปเพื่อพัฒนาคนไทยทุกคนให้เป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ทั้งด้านร่างกาย จิตใจ สติปัญญา มีความรู้และคุณธรรม จริยธรรมในการดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข  ผู้เรียนทุกคนมีความสามารถในการเรียนรู้ และพัฒนาตนเองได้กระบวนการเรียน การสอนและการจัดการเรียนรู้ต้องส่งเสริมให้ผู้เรียนเกิดพัฒนาขึ้นตามธรรมชาติ ตามความสนใจและความถนัดตลอดจนการฝึกทักษะให้เผชิญกับเหตุการณ์ต่าง ๆ เพื่อแก้ปัญหา ผสมผสานความรู้ด้านต่างๆ ตามสัดส่วนที่สมดุล และ สอดแทรกคุณธรรมไว้อย่างต่อเนื่อง การปฏิรูปด้านการศึกษาจึงเน้นให้นักเรียนเป็นศูนย์กลางของการเรียนรู้โดยมีสถานศูนย์กลางมุ่งเน้นให้ประชาชนในชุมชนรวมถึงผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในระบบการศึกษาเข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการเรียนการสอนมากยิ่งขึ้น  สถานศึกษาจึงต้องจัดสภาพแวดล้อม บรรยากาศ และองค์ประกอบเสริมอื่น ๆให้เป็นแหล่งความรู้การจัดการศึกษา แหล่งความรู้ต่าง ๆจึงต้องพัฒนาองค์การให้สอดคล้องกับความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นโดยปรับเปลี่ยนการดำเนินงานทุกส่วน ทั้งด้านทัศนคติ ค่านิยมและความเชื่อพื้นฐานของสมาชิกเพื่อเป็นกรอบในการเปลี่ยนแปลงอย่างสอดคล้องกับโครงสร้าง กระบวนการ กลยุทธ์ศักยภาพของบุคคล วัฒนธรรมองค์การ รวมไปถึงกับการพัฒนาทางเลือกซึ่งตรงกับคำว่า “องค์กรแห่งการเรียนรู้”
            องค์กรแห่งการเรียนรู้  เป็นองค์กรที่มุ่งเน้นและจูงใจให้สมาชิกทุกคนมีความกระตือรือร้นที่จะพัฒนาตนเองอยู่ตลอดเวลาเพื่อศักยภาพของตนเองและขององค์กร ทั้งนี้เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคม การเมืองวัฒนธรรม ภายใต้สภาวะที่เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและยากแก่การพยากรณ์ว่าจะเกิดอะไรขึ้นแต่ละคนจึงต้องพัฒนาตนเองให้เป็นบุคคลที่เรียนรู้อยู่ตลอดเวลาเพราะความรู้ที่เคยมีมาในอดีตถูกท้าทายโดยความรู้ใหม่เกิดขึ้นตลอดเวลา
                การจัดการความรู้ในโรงเรียน เป็นวิธีการ หรือแนวทางหนึ่งที่จะช่วยให้โรงเรียนสามารถพัฒนาให้เป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ที่บรรลุวัตถุประสงค์   โดยนำความรู้ของแต่ละคนที่มีอยู่รอบ ๆ ตัว และที่มีอยู่ในตัวเองมารวบรวมเป็นวิธีการปฏิบัติงานที่ดีที่สุด (Best Practice : BP) เพื่อนำมาแก้ปัญหาที่เกิดจากการปฏิบัติงาน และการนำความรู้ที่เป็นภูมิปัญญาและประสบการณ์ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ หรือสร้างความรู้ใหม่ และนำมาบันทึกไว้ในรูปสื่อต่าง ๆ ซึ่งจะเป็นประโยชน์สูงสุดต่อการทำงานขององค์กร (พ.ร.บ. พ.ศ. 2542 กระทรวงศึกษาธิการ.  การบริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐานที่เป็นนิติบุคคล.  กรุงเทพฯ : 2546 หน้า 33)