เมื่อเงินหนึ่งบาท เป็นมากกว่าเงินหนึ่งบาท

เราท่านคงคุ้นหูกับโครงการ "สัจจะวันละหนึ่งบาท" ที่ริเริ่มโดยครูชบ ยอดแก้ว จนทำกันแพร่หลายในหลายที่ ในสงขลา

โดยย่อ เป็นการที่ชุมชนเล็ก ๆ ช่วยกันออมคนละหนึ่งบาท ทุกคนออมทุกวัน บาทเดียว สมทบเข้ากองทุน แล้วมีระบบจัดการเพื่อชุมชนต่อ

ประเด็นที่น่าสนใจคือ คนที่เข้าร่วม ไม่สามารถจ่ายเงินล่วงหน้าได้ ต้องสมทบวันละบาท ไม่ขาด ไม่เกิน

สิ่งที่เกิดขึ้น ทำให้ เงินหนึ่งบาท ไม่ใช่เงินหนึ่งบาท อีกต่อไป

แต่เงินหนึ่งบาทต่อวัน คือการสร้างบทเรียนชีวิตที่สำคัญกว่าเงิน

สอนให้รู้จักวินัยเหล็กในการสมาคมกับชุมชน
สอนให้รู้จักวินัยเหล็กในกา่รเก็บออม

วินัยเหล็กเช่นนี้ ไม่สามารถแทนได้ด้วยเงิน ใช้เงินฟาดหัวแลกมาก็ไม่ได้

คนที่ออมทุกวันอย่างอย่างมีสติและแน่วแน่ แม้จะดูน้อย แต่นิสัยที่สร้างบ่อย ต่อเนื่อง ไม่ลดละ จนแทบจะเป็นการทำสมาธิภาวนา สิ่งที่ทำ จะแทรกซอนลงไปลึกในระดับการสำนึกรู้ เกิดความเชื่อมั่นในวิถีการออมอย่างลึกซึ้ง

ผลที่กระทบ จะไม่ใช่เพียงการได้ออมเงินเพียงหนึ่งบาท

แต่หมายถึงการเกิดนิสัยการออม

"นิสัยการออมดี สำคัญกว่ารายได้ดี" คือสิ่งที่คุณ โจ มณฑานี ตันติสุข เขียนเล่าในหนังสือที่น่าอ่านมาก ๆ ชื่อ "เงินเรื่องใหญ่ ที่โรงเรียนไม่เคยสอน" เพราะเป็นข้อสรุปที่ซื้อด้วยบทเรียนราคาแพงของตัวผู้เขียนหนังสือเล่มนี้เอง

(จะบอกว่าผมเคยเล่าประเด็นเดียวกันนี้ในรูปแบบของสมการในบล็อกเก่า ๆ ก็เกรงใจ แต่ไปหาอ่านเองได้ครับ ถ้าไม่กลัวสมการมันกัดเอา...)

ในหนังสือที่คุณโจเขียน ก็เล่ากรณีทำนองนี้
คือเล่าว่า มีคนไปปรึกษาที่ปรึกษาการเงินว่า ทำไมตัวเองหมดตัว ทั้งที่รายได้ก็เยอะออกปานนั้น

ที่ปรึกษาเขาก็หยิบจอกกระดาษมา เจาะรูเล็ก ๆ แล้วรินน้ำใส่ ปล่อยให้น้ำไหลออกมาเป็นสายเล็ก ๆ รินไปเรื่อย ๆ แต่ความที่รูเล็ก น้ำก็ขึ้นมาเต็มได้ แม้จะรั่วบ้าง

แล้วบอกว่า "คนอื่น เป็นแบบนี้"