การขับเคลื่อนการคิดสู่ห้องเรียน : คิดในทางที่ดี คิดในทางที่ถูก คิดในกรอบความพอเพียง
   การขับเคลื่อนการคิดสู่ห้องเรียน
        "คิดให้เป็น"   เป็นคำที่เราคุ้ยเคยอยู่ทุกวัน  เพราะกระบวนการคิดเป็นสิ่งมหัศจรรย์ที่ติดตัวมนุษย์มาตั้งแต่เกิด ซึ่งจะเห็นได้จากพฤติกรรมการเรียนรู้ของมนุษย์  ซึ่งแตกต่างไปจากสัตว์ทั่วไป พฤติกรรมที่มนุษย์แสดงออกมานั้นล้วนได้ผ่านกระบวนการทางด้านมันสมอง  รวมกับสภาพแวดล้อมที่อยู่รอบตัว เพื่อที่จะปรับตัวให้อยู่รอดในสังคม  ดังนั้นในปัจจุบันกระบวนการคิดจึงมีการพัฒนาเพื่อไปสู่ระดับสูง  เกิดภาวะการแข่งขันทางด้านความคิด  เพราะสิ่งต่าง ๆที่เกิดขึ้นบนโลกนี้ล้วนแต่เกิดจากกระบวนการคิดแล้วค่อยลงไปสู่การปฏิบัติ  ดังนั้นในโลกปัจจุบันจึงมุ่งเน้นไปที่การพัฒนากระบวนการคิด  และสิ่งสำคัญที่จะช่วยพัฒนากระบวนการคิดของมนุษย์ก็คือ  การศึกษา   
        ผมมีโอกาสได้เข้าร่วมประชุมสัมมนาเกี่ยวกับ การขับเคลื่อนการคิดสู่ห้องเรียน    จากการสนทนาจากคุณครูหลาย ๆโรงเรียนที่ได้สะท้อนความคิดเห็นเกี่ยวกับพฤติกรรมของนักเรียนไทยในปัจจุบัน  ซึ่งมีึแนวโน้มในทางที่ไม่ดีนัก และยิ่งทวีความรุนแรงขึ้นทุกวัน  ไม่ว่าจะเป็นการทะเลาะวิวาท  อาชญากรรม  ยาเสพย์ติด การบริโภคสื่อไม่สร้างสรรค์ การล่วงละเมิดทางเพศ  ท้องในวัยเรียน และอีกมากมาย ที่สะท้อนให้เห็นว่าเด็ก นักเรียนไทยยัง...คิดไม่เป็น....ไม่สามารถที่จะหาแนวทางหลีกหนีสิ่งเหล่านี้ได้  นั้นก็แสดงว่าการศึกษายังไม่สามารถพัฒนากระบวนการคิดให้กับผู้เรียนในระดับสูงได้
       เป้าหมายของการจัดการศึกษาตาม พรบ. การศึกษาแห่งชาติ ที่มุ่งหวังให้ผู้เรียน   คิดในทางที่ดี   คิดในทางที่ถูก  คิดในกรอบความพอเพียง จึงเป็นสิ่งที่ยังไม่ปรากฏชัดเจน   โดยเฉพาะในสถานศึกษาที่ยังมุ่งเน้นกระบวนการเีรียนที่ขาดการส่งเสริมผู้เรียนให้รู้จักการ  ...คิดเป็น...ยังยึดติดกับการสอนที่เ้น้นการบอกกล่าว  ยึดความรู้ของครูเป็นหลัก  ทำให้นักเรียนต้องตกในกรอบ  ครูบอกอะไรก็ได้แค่นั้น  ซึ่งการจัดการเรียนการสอนแบบนี้ก็ยังมีอยู่ทัวไปในโรงเรียน  "...ขนาดครูยังคิดไม่เป็น....แล้วประสาอะไรที่จะสอนให้นักเรียนคิด..." เป็นคำที่ตอกย้ำถึงความล้มเหลวในการปฏิรูปการเีรียนการสอน 
       จากการเสวนาในแง่มุมต่้าง ๆ จึงได้ประเด็นที่ทุกสถานศึกษาควรที่จะนำสู่การเปลี่ี่ยนแปลง เพื่่อพัฒนากระบวนการคิดให้กับผู้เรียน  และสิ่งที่ควรเกิดขึ้นในชั้นเรียน  พอสรุปได้ดังนี้
        -   ประเมินผลงานนักเรียน  โดยรวมพลังจากทุกส่วน ทุกหน่วยงาน
        -   ครูเข้าใจความหมายของการคิด  เพื่อพัฒนาการจัดการเรียนการสอน การประเมิน
        -   ทักษะการคิดต้องฝึกย่อย  มุ่งเน้นให้เกิดกับผู้เรียนทุกคน
        -   ควรมีการบูรณาการ
        -   ใช้ข้อมูลย้อนกลับ  เพื่อปรับปรุงและพัฒนาสู่ระดับที่สูงขึ้น
        -   ควรมีการเปลี่ยน  4  เรื่องต่อไปนี้     1.  เปลี่ยนครูให้เป็นนักเรียนรู้    2. เปลี่ยนนักเรียนเป็นนักอ่าน  3.  เปลี่่ยนโจทย์ให้มีความหลากหลาย และใช้ึคำุถามแบบเป็ด   4.  เปลี่ยนจากครูตั้งคำถาม เป็นฝึกให้นักเรียนสงสัย  ให้นักเรียนมีคำถามที่จะหาคำตอบต่อไป
        โดยมีความุ่งหวัง สิ่งทีจะเกิดขึ้นกับผู้เรียน  ที่ระดับคุณภาพของการคิด  คือ  1.  สามารถรวบรวมและคัดเลือกข้อมูลได้   2.  จัดกระทำข้อมูลได้   3. ประยุกต์ใช้ความรู้ได้   4.  ควบคุม  กำกับ และ บริหารตนเิองได้
        จากสิ่งที่ได้เล่าดังกล่าว  ผมคิดว่าถึงเวลาที่เราต้องเปลี่ยนแปลงกระบวนการที่ล้าหลัง  กระบวนการจัดการเรียนการสอนเก่า ๆ ซึ่งไม่ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของสังคมในปัจจุบัน  แต่แค่คิดอย่างเดียวคงไม่พอ คงต้องลงสู่การปฏิบัติ  โดยความร่วมมือของทุกคน  ทุกฝ่าย ให้หันมาช่วยพัฒนากระบวนการคิดให้กับเยาวชนไทยให้   คิดในทางที่ดี  คิดในทางที่ถูก  คิดในกรอบความพอเพียง  เพื่อความมั่นคงของประเทศชาติต่อไป
:การแลกเปลี่่ยนเรียนรู้ผลการดำิเนินการขับเคลื่อนการคิดสู่ห้องห้อง  ณห้องประชุม สพท.ขอนแก่น เขต 1
โดย : สิทธิพล พหลทัพ   10/09/2550 : 11.09 น.