การฟื้นฟูตลาดเก่าอำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง ผู้เขียนมีโอกาสได้ไปศึกษาและเก็บข้อมูลในการแสวงหาแนวทางในการพัฒนาและฟื้นฟูตลาดเก่าอำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง กับท่านอาจารย์ ดร.วรรณดี สุทธินรากร จากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และเพื่อนๆ โดยได้รับทราบข้อมูลเบื้องต้นจากท่านนายอำเภอโพธิ์ทอง นายปํญญา คำพรเหลือ และอีกส่วนหนึ่งเป็นข้อมูลที่ได้จากการเก็บข้อมูลกับชาวตลาดโพธิ์ทองในพื้นที่ นำมาเรียบเรียงเป็นภาพในอดีต ปัจจุบัน และอนาคตที่คาดหวัง มีเนื้อหาสาระเล่าสู่กันดังนี้
เกริ่นนำ ตามพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน อำเภอเป็นหน่วยงานส่วนภูมิภาค และกำหนดให้มีนายอำเภอเป็นผู้บริหารราชการและปฏิบัติงาน ณ ที่ว่าการอำเภอ โดยมีบทบาทหน้าที่ที่สำคัญในการพัฒนาด้านเศรษฐกิจ ได้แก่ การพัฒนาอาชีพ การเกษตร และการค้าขาย การพัฒนาด้านสังคม ได้แก่ การส่งเสริมการศึกษา สุขภาพอนามัย การป้องกันเอดส์ การป้องกันยุงลาย และวัยรุ่น ด้านการเมืองการปกครองมีหน้าที่กำกับดูแลเทศบาล ตำบล อบต. และส่งเสริมการเรียนรู้เกี่ยวกับการเมืองการปกครอง งานบริการทำหน้าที่เกี่ยวกับงานทะเบียน อำนวยความเป็นธรรม ด้านการรักษาความสงบเรียบร้อย ทำหน้าที่เกี่ยวกับการระงับข้อพิพาท จัดเวรยามดูแลพื้นที่หมู่บ้าน ร่วมกับตำรวจปราบปรามการโจรกรรม ดูแลเรื่องภัยต่างๆ เช่น ภัยแล้ง น้ำท่วม พายุ อุบัติภัย การก่อวินาศกรรม และวินาศภัย และการสนับสนุนนโยบายรัฐบาล กระทรวง ทบวง กรมต่างๆ ได้แก่ ยาเสพติด การแก้ปัญหาความยากจน กองทุนหมู่บ้าน SML OTOP คาราวานคนจน ขึ้นทะเบียน คนจน ปราบคอรัปชั่น เป็นต้น อำเภอโพธิ์ทอง เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดอ่างทองอยู่ในเขตภาคกลางมีแม่น้ำน้อยซึ่งเป็นแม่น้ำสายแขนงที่ไหลแยกออกจากแม่น้ำเจ้าพระยา ที่ตำบลชัยนาท อำเภอเมือง จังหวัดชัยนาท ไหลผ่านอำเภอโพธิ์ทอง ระยะทางประมาณ 20 กิโลเมตร แบ่งการปกครองออกเป็น 15 ตำบล 110 หมู่บ้าน มีตำบลอยู่แถบฝั่งซ้าย จำนวน 10 ตำบล และอยู่ฝั่งขวา จำนวน 5 ตำบล และมีพื้นที่ทั้งหมด ประมาณ 138,875 ไร่ ประชาชนมีประมาณ 57,000 ราย ส่วนใหญ่หรือร้อยละ 80 ประกอบอาชีพการเกษตร ได้แก่ การทำนาปี นาปรัง การปลูกไม้ผล การปลูกผักสวนครัว การปลูกชะอม ขิง ข่า อ้อยโรงงาน และมีการเลี้ยงสัตว์ ได้แก่โคพันธุ์ต่างประเทศ สุกร ไก่พันธุ์ไข่ และเป็ด มีการผลิตเครื่องจักรสาน เครื่องหวาย และไม้ไผ่เกือบทุกตำบล ส่วนอาชีพรองลงมาได้แก่ อาชีพค้าขาย รับจ้างทั่วไป
ปัจจุบันในการพัฒนาอำเภอโพธิ์ทอง ได้กำหนดให้มีการจัดทำแผนจากล่างขึ้นบน โดยยึดตัวชุมชนเป็นศูนย์กลาง ทำให้เกิดการมีส่วนร่วม และมีการบูรณาการ และในการดำเนินการจัดทำแผนยุทธศาสตร์พัฒนาอำเภอโพธิ์ทอง มีการวิเคราะห์หาจุดเด่น จุดด้อย ต้นทุนธรรมชาติ วิถีชีวิต สถานที่ ทิศทางและแนวโน้มการตลาด บริการ สินค้า ค่านิยมและแฟชั่น แต่ปัญหาการพัฒนาที่ผ่านมาโครงสร้าง เศรษฐกิจ การเมืองและสังคมเปลี่ยนไป ภาครัฐและภาคประชาชนยังไม่สามารถหลอมรวมกันได้ ประชาชนถูกเน้นเป็นศูนย์กลางแต่ประชาชนไม่กล้าแสดงออก ขาดการผสมผสาน ค่านิยมเปลี่ยน เห็นแก่ตัวมากกว่าส่วนรวม ความเจริญสมัยใหม่เข้ามาแทนที่ การใช้เทคโนโลยีเข้ามาทำลายวิถีชีวิตเดิม ธรรมชาติถูกทำลาย ขาดการสร้างจิตสำนึกในการอนุรักษ์ การเคลื่อนย้ายแรงงานเข้าไปอยู่ในภาคอุตสาหกรรมในเมือง ส่งผลกระทบด้านเศรษฐกิจและวิถีชีวิตในระดับพื้นที่ การคมนาคมและการติดต่อสื่อสารปัจจุบันเปลี่ยนแปลงไปจากอดีตที่เคยใช้การสัญจรทางน้ำมาเป็นทางบกแทน การขนส่งและการค้าขายทางเรือค่อยๆ สูญหายไป มีห้างใหญ่เกิดขึ้น เกิดการแข่งขันทางธุรกิจ ร้านขายของชำเล็กๆ ขายไม่ได้ เป็นการทำลายชีวิตทางการค้า ซึ่งตลาดเก่าอำเภอโพธิ์ทองก็ได้รับผลกระทบจากปัญหาดังกล่าวเฉกเช่นเดียวกัน ดังนั้น การฟื้นฟูตลาดเก่าอำเภอโพธิ์ทอง ทั้งในด้านกายภาพ เศรษฐกิจและสังคม จะเป็นการฟื้นคืนจิตวิญญาณที่ไม่ได้ถูกจัดการมานานให้มีชีวิตชีวาขึ้น
ติดตามการฟื้นฟูตลาดเก่าโพธิ์ทอง ตอนที่ 2 ต่อไป
ขอบคุณ.... สิงห์ป่าสัก..ที่ให้กำลังใจมือใหม่