แอลกอฮอล์เป็นสารเสพติดชนิดหนึ่ง แอลกอฮอล์โดยตัวของมันเองไม่มีรสหรือกลิ่น แต่รสหรือกลิ่นในเครื่องดื่มแอลกอฮอล์จะมาจากส่วนประกอบในการหมักและการแต่งกลิ่นเครื่องดื่มแอลกอฮอล์แต่ละชนิดจะมีความเข้มข้นของแอลกอฮอล์แตกต่างกัน สุรา (liquor) จะมีแอลกอฮอล์ประมาณ 40 %ไวน์เข้มข้น (fortified wine) จะมีแอลกอฮอล์ประมาณ 18 % เบียร์ปกติ (regular beer) มีประมาณ 5 % ดื่มมาตรฐาน หมายถึงเบียร์ปกติ ปริมาณ 12 ออนซ์ หรือ 341 ม.ล. ไวน์ที่ดื่มพร้อมอาหาร ปริมาณ 5 ออนซ์ หรือ 142 ม.ล. ไวน์เข้มข้น ปริมาณ 3 ออนซ์ หรือ 85 ม.ล. สุรา ปริมาณ 1.5 ออนซ์ หรือ 43 ม.ล.
แอลกอฮอล์เป็นสารเสพติดประเภทใด
แอลกอฮอล์เป็นสารประเภทกดประสาท มันจะทำให้สมองทำงานช้าลง และส่งผลกระทบต่ออารมณ์และความสามารถในการคิดและการกระทำของคุณ โดยทั่วไป การดื่ม 1 – 2 ดื่มมาตรฐานจะช่วยให้ผ่อนคลาย ซึ่งความรู้สึกผ่อนคลายนี้เองที่ช่วยให้คุณเข้าสังคมกับคนหมู่มากได้ดีขึ้น หรือให้ผลดีเมื่อคุณต้องการจะผ่อนคลายหลังเกิดจากงานหนัก แต่เมื่อคุณดื่มมากกินไป โดยเฉพาะถ้าคุณดื่มอย่างรวดเร็วด้วย เช่น ดื่มมากกว่า 1 ดื่มมาตรฐานต่อ 1 ชั่วโมง ผลในการกดประสาทจะยิ่งเพิ่มมากขึ้น คุณอาจจะพูดอ้อแอ้ เดินไม่ตรงทาง เริ่มสับสน ทำอะไรโดยขาดสติ ซึ่งอาจทำให้คุณทำสิ่งที่น่าละอายได้ ถ้าคุณดื่มปริมาณมาก ๆ ในช่วงเวลาสั้น ๆ เช่น 10 – 15 ดื่มมาตรฐานใน 1 ชั่วโมง คุณอาจเข้าขั้นโคม่าหรืออาจเสียชีวิตได้
ความเร็วในการดื่มเท่านั้นที่ส่งผลกระทบต่อคุณ ยังมีปัจจัยอื่น ๆที่สำคัญอีก ได้แก่
- อายุและเพศของคุณ
- น้ำหนักของคุณ
- ความต้านทางของคุณที่มีต่อแอลกอฮอล์
- ช่วงเวลาของวัน
- การดื่มขณะท้องว่างหรือท้องอิ่ม
- คุณกำลังเหนื่อยหรือผิดปกติ
- คุณกำลังใช้สารเสพติดหรือยาชนิดอื่น ๆ อยู่ด้วยหรือไม่การผสมผสานกันของปัจจัยต่าง ๆ เหล่านี้ จะทำให้แอลกอฮอล์ส่งผลต่อคุณแตกต่างกัน ดังนั้น จึงเป็นการยากที่จะคาดเดาว่าแอลกอฮอล์ จะมีผลต่อคุณอย่างไรในช่วงเวลานั้น ๆ
ผลเสียจากการดื่มสุรา ผลที่ตามมาจากการได้รับพิษจากแอลกอฮอล์ และการขาดแอลกอฮอล์การได้รับพิษจากแอลกอฮอล์ (Alcohol intoxication) - ลักษณะทางคลินิก ได้แก่ ภาวะซึมเศร้าในระดับที่รู้ตัว (รู้จากอาการซึม ไปจนถึงโคม่า ) เดินเซ (Ataxia) และการกดทางเดินหายใจ- เสี่ยงจากการสำลักเมื่ออาเจียน และการขาดอากาศหายใจ (Asphyxiation)- อาจเสียชีวิตถ้าความเข้มข้นของแอลกอฮอล์ในเลือดมากกว่า 0.4 กรัม %
การขาดแอลกอฮอล์
- เกิดขึ้นเมื่อผู้ติดแอลกอฮอล์หยุดดื่มกะทันหัน เช่น ช่วงที่ต้องเข้าโรงพยาบาลด้วยกรณีฉุกเฉิน เป็นต้น
- อาการที่เกิดจากการทำงานมากเกินไปของระบบประสาทส่วนกลาง ได้แก่ อาการสั่น เหงื่อออกมาก วิตกกังวล กระวนกระวาย และวอกแวก ไม่มีสมาธิ
- มีอาการชักแบบเกร็งกระตุก (Tonic – clonic fits ) เกิดขึ้นประมาณ 3 % ของผู้ป่วย
- อาการขาดแอลกอฮอล์อย่างรุนแรงจะพัฒนาไปสู่อาการสับสน (Delirium tremens หรือ DTs) ซึ่งจะสังเกตได้จากอาการไม่นิ่ง สับสน หวาดระแวง และเห็นภาพหลอน
อาการชักเนื่องจากแอลกอฮอล์
- มักจะเกิดขึ้นในช่วงของการขาดแอลกอฮอล์ โดยเฉพาะในช่วง 48 ชั่วโมงแรก
- มีอาการชักแบบเกร็งกระตุก (Tonic – clonic fits ) ทั้งตัว ไม่ได้เป็นเฉพาะที่ และมักจะเกิดขึ้นเพียงครั้งเดียว
- สาเหตุอื่นที่ทำให้เกิดอาการชัก ได้แก่ การได้รับพิษแอลกอฮอล์อย่างรุนแรง น้ำตาลในเลือดต่ำและได้รับอุบัติเหตุที่ศีรษะ-
อาการแทรกซ้อนทางกายที่เกิดจากการใช้แอลกอฮอล์โรคตับที่เกิดจากแอลกอฮอล์
- เป็น 1 ใน 10 ของสาเหตุการตายที่สำคัญ ในประเทศที่พัฒนาแล้วหลายประเทศ
- มี 3 รูปแบบหลักๆ ได้แก่ มีไขมันสะสมในตับ ตับอักเสบจากแอลกอฮอล์และตับแข็ง
- การมีไขมันสะสมในตับเป็นผลจากการเผาผลาญแอลกอฮอล์ โดยทั่วไปจะมีผลตามมาไม่มากนัก มักไม่แสดงอาการที่รุนแรง แต่อาจจะทำให้เกิดอาการปวดท้องและอาเจียนได้
- ตับอักเสบจากแอลกอฮอล์ จะมีความรุนแรงมากขึ้น อาการที่ปรากฏ ได้แก่ ดีซ่าน มีไข้ ปวดที่ช่องท้องด้านขวา บางครั้งมีน้ำในช่องท้อง (as cites) โดยมีอัตราการเสียชีวิต 5 -20 %
- ตับแข็ง คือการที่ตับมีการเปลี่ยนแปลงอย่างถาวร ผู้ป่วยจะมีอาการผิดปกติเกี่ยวกับระบบย่อยอาหารหรือตับวายและมีน้ำในช่องท้อง (Hepatic decompenasation with ascites)Encephalopathy หรือ Variceal haemorrhage โดยมีอัตราการเสียชีวิต 50 % ภายใน 5 ปี
- มะเร็งตับ เกิดขึ้นประมาณ 15 % ของตับแข็ง
ตับอ่อนอักเสบจากแอลกอฮอล์
- ตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน ผู้ป่วยจะมีอาการปวดบริเวณส่วนกลางของช่องท้อง (โดยอาการปวดจะมีได้หลายระดับ) คลื่นไส้ อาเจียน
- ตับอ่อนอักเสบเรื้อรัง จะมีอาการปวดเรื้อรังบริเวณช่องท้องส่วนบน และน้ำหนักลด
- กระเพาะอาหารอักเสบเฉียบพลัน เกิดจากการดื่มในปริมาณมากเกินไป ซึ่งจะทำลายสารเคลือบกระเพาะอาหารและทำให้ตกเลือดได้
- แผลที่กระเพาะและลำไส้จะเกิดได้จากการใช้แอลกอฮอล์ที่เป็นอันตรายอย่างมาก
- การติดแอลกอฮอล์จะทำให้เกิดอาการแทรกซ้อนต่าง ๆ เช่น กระเพาะทะลุ หรือตกเลือดได้
มะเร็งทางเดินอาหารและลำไส้
- การเกิดมะเร็งที่ปาก ลิ้น ลำคอ และหลอดอาหาร
- ส่วนมะเร็งลำไส้ใหญ่ (Colorectal carcinoma-
โรคหัวใจและหลอดเลือดที่เกี่ยวข้องกับแอลกอฮอล์
- กล้ามเนื้อหัวใจที่ผิดปกติจากแอลกอฮอล์ (alcoholic cardiomyopathy)
- หัวใจเต้นผิดปกติ
โรคความดันโลหิตสูง ประมาณ 20 – 30 % ความดันโลหิตจะลดลงสู่ระดับปกติได้เมื่อหยุดดื่ม
การดื่มแอลกอฮอล์ในปริมาณที่น้อยกว่าปริมาณที่จะทำให้เกิดอันตรายอย่างมาก อาจช่วยป้องกันโรคหัวใจและหลอดเลือดได้
โรคทางเดินหายใจ อาการปอดบวมจากการสำลัก ปอดบวมเนื่องจากเชื้อนิวโมคอคคัส Lobar (pneumococcal) Pneumonia) วัณโรคปอด (Pulmonary tuberculosis)
โรคของระบบกล้ามเนื้อและกระดูก กล้ามเนื้ออักเสบเฉียบพลัน (Acute myopathy) จะมีอาการปวดบวม กดเจ็บและเสียสมดุล เมื่อถูกกดทับเป็นเวลานาน ๆ กล้ามเนื้อลายอักเสบเฉียบพลัน กระดูกสันหลังพรุนเป็นผลให้มีอาการปวดหลัง โรคเก๊าท์
ความผิดปกติของต่อมไร้ท่อ (Endocrine) และการเผาผลาญ (Metabolic) Alcoholicpseudo-Cushing”s syndrome การเสื่อมของฮอร์โมนเพศ (Gonadal atrophy) จะมีผลทั้งสองเพศ นั่นคือ ทำให้เสื่อมสมรรถภาพทางเพศ และลดการผลิตสเปอร์มในผู้ชาย
ความผิดปกติของเลือดที่เกิดจากแอลกอฮอล์ เม็ดเลือดแดงโตกว่าปกติ (Macrocytosis) พบได้ใน 50 % ของผู้ติดแอลกอฮอล์ เนื่องจากการขาดโฟเลท เกร็ดเลือดน้อย (Thrombocytopenia) เกิดจากไขกระดูกเป็นพิษ (ในผู้ป่วยโรคตับเรื้อรัง) และมีอาการม้ามโต (Hypersplenism)
อาการแทรกซ้อนทางจิตประสาทเนื่องจากการใช้แอลกอฮอล์ความบกพร่องทางสติปัญญา ความบกพร่องทางสติปัญญาและการเคลื่อนไหว ความจำเสื่อมแบบไปข้างหน้า (Anterograde amnesia) ความบกพร่องด้านความจำ อาการผิดปกติที่สมองส่วนหน้า ทำให้เกิดความบกพร่องในด้านการคิดรวบยอด การวางแผน และการจัดระบบ การฝ่อของสมองส่วนซีรีเบลลั่ม ( Cerebella atrophy) ทำให้เกิดการเซ (ataxia) ทรงตัวได้ไม่ดี ภาวะเลือดออกใต้เยื่อหุ้มสมอง เส้นเลือดในสมองแตก หลอดเลือดสมองอุตตันเส้นประสาทส่วนปลายพิการ จะมีอาการชาตามเท้าผลของแอลกอฮอล์ต่อตัวอ่อนในครรภ์ ในปัจจุบันพบว่า เป็น 1 ใน 2 สาเหตุที่พบบ่อยที่สุด ของการเกิดภาวะปัญญาอ่อนในประเทศที่พัฒนาแล้วหลายประเทศ ค่าเฉลี่ย IQ ของเด็กที่ได้รับผลกระทบจากแอลกอฮอล์จะอยู่ที่ 70 และจะไม่มีพัฒนาการทางด้านสติปัญญาเพิ่มขึ้นตามวัย ใบหน้าจะมีลักษณะเฉพาะ ได้แก่ สันจมูกยุบ ริมฝีปากบางผิดปกติ มีกระดูกอ่อนที่กั้นโพรงจมูก (philtrum) และระดับหูสองข้างต่ำกว่าปกติ พบความผิดปกติของหัวใจได้บ่อย
อาการแทรกซ้อนทางสังคมที่เกิดจากการใช้แอลกอฮอล์ครอบครัวและความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล เสียเพื่อน ทำลายความสัมพันธ์กับคู่สมรส และความสัมพันธ์กับคนใกล้ชิดอื่น ๆ การแยกกันอยู่ หรือการอย่าร้าง อาชีพ ไม่ได้รับการเลื่อนตำแหน่ง ถูกลดตำแน่ง ถูกไล่ออก ว่างงาน เศรษฐกิจ ขาดรายได้ประจำที่เคยได้รับจากการทำงาน เงินทองไม่พอใช้ เป็นหนี้การพนัน ถูกฉ้อโกง ถูกหลอกลวง กฎหมาย ฝ่าฝืนกฎหมายที่ห้ามดื่มสุราหรือเสพยาขณะขับรถ ถูกยึดใบอนุญาตขับขี่ มีคดีเกี่ยวกับทรัพย์สิน ถูกทำร้ายร่างกาย ฆ่าตัวตาย ทอดทิ้ง ไม่เลี้ยงดูเด็ก ขายบริการทางเพศ
แค่ไหนถึงเรียกว่าดื่มมากเกินไป“มากเกินไป” หมายถึง การดื่มที่ก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพ ปัญหาความสัมพันธ์ ปัญหาการงาน และหน้าที่ความรับผิดชอบของคุณ และเป็นการดื่มที่เป็นอันตรายต่อความปลอดภัยของตนเอง