สรุปประเด็นจากการประชุม ถอดบทเรียนจากเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ เครือข่ายสุขภาพอำเภอสิชล ตามโครงการพัฒนาคุณภาพระบบประกันคุณภาพเครือข่ายบริการปฐมภูมิ(PMQA) ครั้งที่ 5/2551 วันที่ 4 กันยายน 2551 เวลา 15.00 น.
สรุปบทเรียน เรื่องที่ 1 กำหนดประเด็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้เรื่อง “ประสบการณ์การลงชุมชนเพื่อเยี่ยมบ้านผู้ป่วยโรคเรื้อรัง” โดยมีตัวแทนจาก 2 หน่วยงานที่ได้ลงไปปฏิบัติจริงในพื้นที่ ได้แก่ สถานีอนามัยเขาฝ้าย และ สถานีอนามัยนาแล มาถ่ายทอดประสบการณ์ในการปฏิบัติงานและร่วมแลกเปลี่ยนกับผุ้ปฏิบัติงานในสถานีอนามัยแห่งอื่นโดยมี นพ.เอกรัฐ จันทร์วันเพ็ญ แพทย์เวชศาสตร์ครอบครัว รพ.สิชล ให้คำแนะนำการเยี่ยมบ้านอย่างเป็นองค์รวม ตามแนวทางของเวชศาสตร์ครอบครัว
บทเรียนจากสถานีอนามัยเขาฝ้าย รับผิดชอบประชากรในเขต ต.ทุ่งใส ทำการเยี่ยมบ้านผู้ป่วยชายไทย อายุ 82 ปีป่วยด้วยโรคความดันโลหิตสูงและเป็นอัมพาตครึ่งซีก แต่ยังพอช่วยเหลือตนเองได้บ้าง และอาศัยอยู่กับลูกชายซึ่งป่วยด้วยโรคความดันโลหิตสูงเช่นกัน แต่ ขณะลงเยี่ยมบ้าน ทีมเยี่ยมบ้านได้พบว่าครอบครัวนี้ยังมีหลานสาวของผู้ป่วย คนหนึ่งอายุ 36ปี ซึ่งป่วยเป็นโรคจิตเภท และถูกกักขังไม่ให้ออกไปนอกบ้าน และขาดการรักษาจากโรงพยาบาลจิตเวชมากว่า 2 ปี ทำให้อาการช่วงหลังแย่ลง มีอาการพูดคนเดียว นอนไม่หลับ
บทเรียนจากสถานีอนามัยนาแล รับผิดชอบประชากรในเขต ต.เสาเภา ได้เยี่ยมบ้านผู้ป่วยชายไทยอายุ 75 ปี ป่วยด้วยโรคอัมพาตครึ่งซีก และขาดการรักษาต่อเนื่องมา 3 เดือนเนื่องจากลูกคนที่ดูแล ต้องไปทำงานที่ กทม. โดยทีมเยี่ยมบ้าน ได้ตรวจร่างกายผู้ป่วยที่บ้านพบว่ามีความดันโลหิต 170/88 ชีพจร 78 ครั้ง/นาที และพบว่าผู้ป่วยยังดื่มยาดองเหล้าทุกวัน ทีมงานได้ กำหนดแผนเยี่ยมบ้านเป็นรายเดือนเพื่อจะลงไปฟื้นฟูผู้ป่วยรายนี้และให้การรักษาอย่างต่อเนื่อง โดยการกระตุ้นบทบาทของผู้ดูแลผู้ป่วยคนอื่น ให้เข้ามาดูแลผู้ป่วยให้มากขึ้น ประโยชน์ สิ่งที่ได้รับจากการดำเนินการเยี่ยมบ้าน
1. ทำให้เข้าใจบริบทของผู้ป่วยที่บ้าน และในชุมชน มากขึ้น
2. สามารถเชื่อมโยงปัญหาสุขภาพที่มีผลกระทบต่อครอบครัวผู้ป่วย ได้ชัดเจนมากขึ้น
ปัญหาอุปสรรคของการดำเนินโครงการ
1. ขาดการทำงานในลักษณะทีมสหวิชาชีพเนื่องจากสถานีอนามัยมีเพียงเจ้าหน้าที่สาธารณสุข บางแห่งยังขาดพยาบาลวิชาชีพ หรือบุคลากรวิชาชีพอื่น
2. การใช้เครื่องมือวิถีชุมชน ในการทำงานกับชุมชน ยังมีการใช้ที่น้อยอยู่
ข้อเสนอแนะและโอกาสพัฒนา
1. การประสานงานกับทีมนักกายภาพบำบัดของโรงพยาบาลสิชล เพื่อลงตรวจประเมินอาการและให้การฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วยที่บ้านต่อไป
2. การจัดทำคู่มือการดูแลผู้ป่วยที่บ้าน สำหรับญาติ ผู้ดูแลผู้ป่วยโดยทีมงาน PMQA