น่าสนใจว่า ระบบการดูแลผป.เบาหวาน ที่ดี มีมาตรฐาน มีค่าใช้จ่าย ของระบบไม่สูงเกินไป ควรเป็นอย่างไร
เราคาดหวังอะไร จากการพัฒนา ระบบบริการเบาหวาน ทั้งเชิงรุกและเชิงรับ สุดท้าย ตัวชี้วัดเชิงกระบวนการ ที่สำคัญ คือ อะไร ตัวชี้วัดเชิงผลลัพธ์ คืออะไร ในความเห็นผม ตัวชี้วัดเชิงกระบวนการ เชิงปริมาณ(ค่อนข้างหยาบ )คือ มีการส่งเสริมกระบวนการกลุ่ม self help group อย่างน้อย ปีละ 4 ครั้ง ในศูนย์บริการ ( ทำได้ ทะครั้ง ที่มีลคินิคบริการ ยิ่งดี )
ตัวชี้วัด กระบวนการ เชิงคุณภาพ น่าจะควรกันคิด ผมลองเสนอ เช่น สัดส่วนสมาชิก สมัครใจเข้าร่วมกิจกรรม self help gr. ไม่ตำกว่า 1/3 หมายความว่า มีคนมารับยาเบาหวาน แล้ว ไม่รีบกลับบ้าน อยู่ร่วมกิจกรรมด้วยความสมัครใจมากกว่า 1/ 3 ของคนที่รับยา แสดงว่า กิจกรรมที่จัดกันมีคุณภาพ มีประโยชน์ รับรู้ได้ โดยผป.และญาติ ทั้งนี้ เป้าหมายตัวชี้วัดแต่ละ PCU ไม่ต้องเหมือนกัน แต่ควรมีการตั้งเพื่อสะท้อนเป้าหมายคุณภาพ ของแต่ละแห่ง ที่มีทุนทางสังคม องค์กร ไม่เท่ากัน จึงไม่ควรมีเป้าเดียวกันทั้งประเทศ
ตัวชี้วัด ปัจจัยนำเข้า ก็น่าจะช่วยกันคิด เช่น เราพัฒนาระบบดูแล ผป.เบาหวาน หากดูแลตนเอง มีศักยภาพ สูงขึ้น (empower ) น่าจะใช้ยามูลค่าลดลง คู่ไปกับผลลัพธ์การรักษา ดีขึ้น ตัวชี้วัดผลกระทบ ควรเริ่มจาก ปัญหาแทรกซ้อนก่อนวัยอันควร เช่น สัดส่วนผป เบาหวาน ที่อายุน้อยกว่า 60 ปี( อาจจะ 70 ปี ) ถูกตัดอวัยวะ แต่ละปี ควรลดลง สัดส่วนผป.เบาหวาน ที่ประสาทตาเสื่อมก่อนวัย ลดลง ( ถามผู้เชี่ยวชาญต่อนะครับว่า นิยามที่เหมาะสม ของ ประสาทตาเสื่อมจากเบาหวาน หมายถึงอะไรที่ติดตามประเมินระบบได้ง่าย ) ทั้งนี้ ควรจะมีระบบตรวจสุขภาพตา รองรับด้วย ทุก 1 หรือ ทุก 2ปี ในชุมชน คล้ายกับว่า เรานัดจักษุแพทย์ จาก รพท รพศ ลงชุมชน ตรวจคัดกรอง ครั้งละ 50-60 คน เหมือนกับที่เรานัดแพทย์พยาบาล ลงไปตรวจแนะนำที่ PCU 3-4 เดือนต่อครั้ง นัดจักษุแพทย์พร้อมเครื่องมือ ก็ห่างไปตามความเหมาะสม
แนวคิดอย่างนี้ไม่รุ้ว่า พอคาดหวังกัน พอเป็นไปได้มั้ยได้