เมื่อเริ่มบำเพ็ญบารมีก็เริ่มเป็นพระโพธิสัตว์

เมื่อสุเมธดาบสคิดค้นหาวิธีการที่จะเป็นพระพุทธเจ้า และได้เห็นบารมีธรรม 10 ประการที่จะทำให้เป็นพระพุทธเจ้า จากนั้นได้เกิดอีกหลายแสนชาติเพื่อบำเพ็ญบารมี ช่วงนั้นเรียกว่าพระโพธิสัตว์

ในอรรถกถาวิสุทธชนวิลาสินี ได้พรรณาความต่อไปว่าพระโพธิสัตว์ของเราทั้งหลาย ได้กระทำอธิการไว้ในสำนักของพระพุทธเจ้า 24 พระองค์ มีพระทีปังกรเป็นต้นมาตลอดสี่อสงไขยยิ่งด้วยแสนกัป. จากนั้นจึงทรงบำเพ็ญพุทธการกธรรมมีความเป็นผู้มีทานบารมีเป็นต้น ที่พระโพธิสัตว์นี้ประมวลธรรม 8 ประการนี้ที่ว่า

อภินิหารคือความปรารถนาอย่างจริงจัง ย่อมสำเร็จเพราะประมวลธรรม 8 ประการเข้าไว้คือ “ความเป็นมนุษย์ ความสมบูรณ์ด้วยเพศ ( ชาย) เหตุ (ที่จะได้บรรลุพระอรหัต) ได้พบเห็นพระศาสดา ได้บรรพชา สมบูรณ์ด้วยคุณ(คือได้อภิญญาและสมาบัติ) การกระทำอันยิ่ง (สละชีวิตถวายพระพุทธเจ้า) ความเป็นผู้มีฉันทะ (อุตสาหะพากเพียรมาก)”

จากนั้นได้กระทำอภินิหารไว้ที่บาทมูลของพระทีปังกร แล้วกระทำความอุตสาหะว่า เอาเถอะ เราจะค้นหาธรรม อันกระทำความเป็นพระพุทธเจ้าทั่วทุกด้าน ซึ่งได้เห็นแล้วว่า ครั้งนั้นเราค้นหาอยู่ก็ได้พบเห็นทานบารมีข้อแรกบำเพ็ญมาจนกระทั่งอัตภาพเป็นพระเวสสันดร และเมื่อดำเนินมาก็ดำเนินมาเพราะได้ประสบอานิสงส์ของพระโพธิสัตว์ผู้ที่ได้กระทำอภินิหารไว้ ซึ่งท่านพรรณนาไว้ว่า

นรชนผู้สมบูรณ์ด้วยองค์คุณทุกประการ ผู้เที่ยงต่อพระโพธิญาณอย่างนี้ ท่องเที่ยวไปตลอดกาลนานแท้ด้วยร้อยโกฏิกัปจะไม่เกิดในอเวจีมหานรก และในโลกันตรนรกก็เช่นกัน

แม้เมื่อเกิดในทุคติ จะไม่เกิดเป็นนิชฌามตัณหิกเปรต ขุปปิปาสาเปรต และกาลกัญชิการ ไม่เป็นสัตว์ตัวเล็ก ๆ เมื่อเกิดในมนุษย์ก็จะไม่เป็นคนตาบอดแต่กำเนิด ไม่เป็นคนหูหนวก ไม่เป็นคนใบ้ ไม่เกิดเป็นสตรี ไม่เป็นอุภโตพยัญชนกะและกะเทย

นรชนผู้เที่ยงต่อพระโพธิญาณจะไม่ติดพันในสิ่งใด พ้นจากอนันตริยกรรม เป็นผู้มีโคจรสะอาดในที่ทุกสถาน การบำเพ็ญบารมี อุปบารมี และปรมัตถบารมี ให้บริบูรณ์นั้นใช้เวลานานมาก เฉพาะแต่ทานบารมีอย่างเดียวก็หลายชาติเช่นเมื่อครั้งถือกำเนิดเป็นพราหมณ์ชื่อว่าอกิตติ เป็นพราหมณ์ชื่อ สังขะ เป็นพระเจ้าธนัญชัย เป็นพระเจ้ามหาสุทัสสนะ เป็นมหาโควินทะ เป็นพระเจ้านิมิมหาราช เป็นพระจันทกุมาร เป็นวิสัยหเศรษฐี เป็นพระเจ้าสีวิราช กาลเป็นพระเวสสันดรราชา เป็นสสบัณฑิต เรื่องทั้งหมดมีปรากฎในขุททกนิกาย จริยาปิฎก (เล่มที่ 33) ส่วนบารมีอื่นๆยังมีอีกมากแทรกอยู่ในพระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย