ความเห็น 872405

อริยสัจคืออะไร?

เขียนเมื่อ 

นิโรธ

นิโรธ เรียกเต็ม ๆ ว่า “ทุกขนิโรธ” แปลว่า ความดับโดยไม่เหลือแห่งทุกข์ กล่าวคือ “นิโรธ” เป็นการแสดงผลเสียก่อน เท่าที่รู้เหตุผล เรื่องทุกข์มาแล้วว่า ทุกข์เป็นอย่างไรและเกิดขึ้นเพราะอะไรนั้น มิใช่ว่าจะมีแต่ทุกข์ไปเสียทั้งหมดโดยไม่มีความสิ้นทุกข์บ้างเลยความจริงเมื่อมีทุกข์แล้ว ความดับทุกข์ก็ย่อมมีเป็นของคู่กัน แต่การดับทุกข์นั้น ต้องดับเหตุแห่งทุกข์ ทุกข์จึงจะดับได้ อยู่ดี ๆ ทุกข์ดับไปเองไม่ได้ ถึงดับได้ก็กลับเกิดมาอีกไม่รู้จักจบจึงชื่อว่าไม่ดับอยู่นั้นเอง

ความดับทุกข์ในที่นี้ หมายถึงความดับได้อย่างเด็ดขาด ด้วยการกระทำของผู้ปฏิบัติจัดเป็นผลอันสูงสุด ตามที่มุ่งหมายในทางพระพุทธศาสนา การเสวยกามสุขด้วยความเป็นมนุษย์หรือเทวดาก็ดี การเสวยปีติสุขหรือฌานสุข ด้วยความเป็นพรหมก็ดี ก็ยังมีโอกาสได้ชั่วครั้งชั่วคราว บางทีก็มีทุกข์อื่นมาสลับเสีย หรือสุขนั้นแปรปรวนไปเสีย และบางทีสิ้นบุญที่จะได้เสวยสุข ถึงคราวที่จะเสวยผลของบาปบ้าง ก็ต้องไปทนทุกข์ทรมานเสวยทุกข์ วนเวียนสับเปลี่ยนกันไปไม่แน่นอน เพราะผู้ที่เกิด ๆ ตาย ๆ อยู่เสมอ ย่อมทำทั้งกรรมดี และกรรมชั่วไม่โดยความจำเป็นบังคับก็โดยหลงใหลมัวเมา

ดังนั้น พระพุทธศาสนาจึงไม่ยกย่องกามสุข ไม่ยกย่องสวรรค์ว่าเป็นสภาวะสูงสุดหากสอนให้ปฏิบัติเพื่อบรรลุสุขที่สุดแท้จริง คือ “ความดับทุกข์ได้” อันเรียกตามศัพท์ว่า “นิโรธ”