ความเห็น


ทิพวัลย์ สีจันทร์

เห็นด้วยกับการสร้างความเข้มแข็งระดับฐานล่างคือ การสร้างรัฐบาลหมู่บ้าน โดยเสริมหนุนด้วยกลไกการจัดการด้านงบประมาณ ซึ่งทำให้การบริหารจัดการจะคล่องตัว มีแผนชุมชนระดับหมู่บ้าน จัดสวัสดิการที่เหมาะสมสอดคล้องกับบริบทและเงื่อนไขของแต่ละพื้นที่ อย่างไรก็ตาม การสร้างพลังชุมชนที่ยั่งยืน คงต้องหารูปแบบและวิธีการเชื่อมร้อยเครือข่ายหลายหมู่บ้าน เพื่อผนึกกำลังเรียนรู้ร่วมกัน

อาจารย์ประเวศกล่าวไว้ตั้งแต่สมัยวิกฤติปี 40 ถึงการพัฒนาเชิงยุทธศาสตร์ที่มีหน่วยจัดการในระดับตำบล ซึ่งเป็นแนวคิดการเสริมพลังระหว่างชุมชนและรัฐท้องถิ่นคือ อปท.ขณะนี้ในหลายพื้นที่ทั่วประเทศ มีกรณีตัวอย่างของความสำเร็จ(ในระดับหนึ่ง) เช่นที่ตำบลหนองสาหร่าย กาญจนบุรีที่ได้ประกาศตัวเองว่าขอเป็นประเทศหนองสาหร่าย ขอบริหารจัดการดูแลทุกข์สุขของผู้คนในตำบลตัวเอง เพราะภาครัฐใหญ่จนมองไม่เห็นคนเล็กคนน้อยที่ยากไร้ (แต่รัฐก็เล็กเกินกว่าจะดูแลผู้คนในประเทศไทยได้ทั่วถึง)พี่ศิวโรจน์และแกนนำหนองสาหร่ายประกาศเจตนารมณ์การคิดพึ่งตนเองด้วยทุนชุมชนที่มี และการจัดตั้งสถาบันการเงินชุมชน (หากแต่ในความเป็นจริง ชุมชนยังคงต้องพึ่งพิงการเสริมหนุนจากภาครัฐ หนองสาหร่ายมีภาวะหนี้สิน 80 ล้านบาทที่ต้องจ่ายดอกเบี้ยทุกวัน)

แต่ไม่ว่าจะเป็นรัฐระดับหมู่บ้านหรือรัฐระดับตำบล (และรัฐในทุกระดับ)โจทย์สำคัญคือ จะสร้างให้ผู้นำมีสำนึกของ "คนดี" ได้อย่างไร หรือจะทำให้ "คนดี" มาเป็นผู้นำได้อย่างไร ขบวนการสร้างและพัฒนาคนดีให้เกิดขึ้นในชุมชน มีรูปแบบ วิธีการ และกลไกอย่างไร

ทั้งในกรณีของพี่ผู้ใหญ่โชคชัยแห่งบ้านหนองกลางดงที่คุณภีมกล่าวถึง หรือกรณีพี่ศิวโรจน์ของตำบลหนองสาหร่าย (และอีกหลาย ๆ พื้นที่)ซึ่งเป็นตัวแบบของการบริหารจัดการชุมชนผ่าน "สภา" ผู้นำชุมชนที่เข้มแข็ง เรื่องราวเหล่านี้ต่างล้วนมี "ที่มา-ที่ไป"ของการก่อเกิดและพัฒนาการที่ยาวนาน ซึ่งคงต้องถอดบทเรียนชีวิต ถอดบทเรียนการทำงานของ "คนดี" เหล่านี้...แล้วคงต้องตั้งคำถามว่าเราจะต้องสร้าง "คนดี" อีกเท่าใดจึงจะสามารถพลิกฟื้นวิกฤติศรัทธาผู้นำเช่นที่เป็นอยู่ในขณะนี้

หากจัดสรรงบประมาณลงสู่หมู่บ้าน โดยมิได้คำนึงถึงการพัฒนาคนและการสร้างกระบวนการเรียนรู้ด้านจิตวิญญาณที่มีพลัง แม้เงินและงบจะลงมาเท่าไหร่ ก็ไม่ได้ทำให้เกิดการพัฒนาชุมชนอย่างที่ควรจะเป็น....

คำโบราณก็จะเป็นเพียงแค่วาทกรรมที่มีไว้ปลอบใจให้คลายความขมขื่นจากยุคสมัยของสังคมวิกฤติศีลธรรม

"คนดีอยู่ในหมู่บ้านของชนเหล่าใด ความสุขและผลจักมีแก่ชนเหล่านั้น"

พบปัญหาการใช้งานกรุณาแจ้ง LINE ID @gotoknow
ขอแนะนำ ClassStart
ระบบจัดการการเรียนการสอนผ่านอินเทอร์เน็ต
ทั้งเว็บทั้งแอปใช้งานฟรี