คิดว่าสิ่งที่ UNDP list เอาไว้ก็พอจะให้กรอบในการมองได้ค่ะ เพียงแต่ว่า  รูปแบบที่เกิดขึ้นเป็นสวัสดิการนั้นจะออกมาในรูปแบบใดโดยวิธีใด  จะ "จินตนาการ"ต่ออย่างไร ขอบคุณที่ช่วยยกประเด็นดีๆขึ้นมาแลกเปลี่ยนค่ะ

ข้อเท็จจริงก็คือ สิ่งที่อาจารย์ภีมเขียนมานั้นเป็นวิถีปฏิบัติที่ชาวบ้านอาจไม่ได้เรียกมันว่า "สวัสดิการ"  เราน่าจะช่วยทำให้ทุกคน(ทั้งชาวบ้านและหน่วยงานหนุนเสริม) เห็นว่า นี่คือสวัสดิการชุมชนโดยธรรมชาติ   หน่วยงานหนุนเสริมภาครัฐเองก็น่าจะเห็นคุณค่าของกระบวนการเหล่านี้ในชุมชนด้วย  อย่ามองข้ามไปและต่อยอด

ตอนเขียนบันทึกเรื่องนี้ ก็ยังนึกถึงชาวบ้านกลุ่มวังตอตั้ง จังหวัดชัยภูมิ  ที่มาช่วยกันลงแขกสร้างบ้านดิน  ตอนนี้ว่าจะลงขันกันซื้อที่ดินมาทำไร่นารวม  ทั้งหมดนี้เป็นเรื่อง "สวัสดิการ" โดยตรงค่ะ  แต่ถึงขั้นนี้ก็ต้องใช้งบประมาณมาก  เกินขีดความสามารถของชาวบ้าน  ก็ยังดูๆว่าจะขยับอย่างไร

รัฐมี พรบ.ปฏิรูปที่ดินอยู่แล้ว แต่มีปัญหามากอย่างที่บอก 

นี่เป็นอีกระดับหนึ่งของกระบวนการสวัสดิการที่ไม่ควรมองข้ามค่ะ (แม้ปัจจุบันจะยังทำอะไรกับมันไม่ได้มาก)