สวัสดีครับน้องสิงห์

เห็นด้วยกับทั้งหมดครับ

แนวคิดในงานพัฒนามีมากมายแล้วแต่ว่าจะหยิบส่วนไหนมา แล้วแต่ว่าเราจะพูดถึงส่วนไหน มันกว้างขวางและลึกล้ำ

ซึ่งการทำงานเราก็ไม่ได้ใช้แนวใดแนวหนึ่ง เราก็ใช้ทุกแนวที่จะก่อประโยชน์แก่คน ครอบครัว หมู่บ้าน ท้องถิ่น แต่การใช้ต้องมีศาสตร์ในการใช้ เมื่อถึงเรื่องหนึ่งจะหยิบอะไรมาใช้ จะเอาอะไรมาผสม จะเอาอะไรก่อนหลัง เราเรียกการปรุง ซึ่งเป็นศิลปการทำงาน

การปรุงนี้หากเราร่วมกันปรุงกับชาวบ้าน บางครั้งชาวบ้านตัดสินใจ  บางครั้งเราก็เติมวัถุดิบบางอย่างลงไปบ้าง แล้วปล่อยให้ความร้อนผสมผสาน แล้วชิมว่ารสชาติพอใจไหม

สิ่งเหล่านี้จะไม่เหมือนกันเลยไม่ว่าจะเป็นเรื่องเดียวกันที่ทำที่แม่ฮ่องสอนกับที่สุไหงโกลก สามารถใช้หลักการเดียวกันได้  แต่รายละเอียดต่างกัน

นักพัฒนาต้องเรียนรู้มากๆและพัฒนาประสบการณ์ให้ทำงานเนียนมากขึ้น จากพื้นที่ที่เราทำงานอยู่ครับ

เพราะองค์ประกอบของชีวิตคนสองคน แม้ในหมู่บ้านเดียวกันก็ต่างสถานการณ์กัน ฯลฯ....ยิ่งต่างหมู่บ้านต่างชนเผ่า ต่างศาสนา ต่างอาชีพ .สิ่งแวดล้อม ต่างระบบนิเวศ ต่าง....

ดังนั้นใครกันแน่ที่ถูกพัฒนา.....

นักพัฒนาต้องพัฒนาตัวเองเพื่อจะเข้าไปสร้างกระบวนการพัฒนาขึ้นในหมู่บ้าน กระบวนการนั้นก็เพื่อยกระดับคนและทุกอย่างในหมู่บ้านให้ช่วยกันขจัดปัญหาของชุมชนร่วมกัน และสร้างสรรค์สิ่งที่เป็นองค์ประกอบชีวิตที่เหมาะสมขึ้นมาจากความต้องการของเขาเองครับ