ผมใคร่เสนอแง่คิดมุมมองของผมต่อภาพรวมของมหาวิทยาลัยมหิดลเท่าที่ผมได้สัมผัสมาในระยะเวลาหนึ่งทั้งในฐานะอาจารย์ทั่วไปและในฐานะผู้บริหารระดับคณะเล็กๆ แห่งหนึ่ง ผมพบว่าสิ่งที่สภามหาวิทยาลัยน่าจะได้ address สิ่งเหล่านี้ดังนี้ครับ

1. ผม ในฐานะไม่ใช่ลูกหม้อชาวมหิดลโดยแท้พบว่า มหาวิทยาลัยแห่งนี้ ขาด "จิตวิญญาณ" ของความเป็นมหาวิทยาลัยเดียวกัน/ขาดอุดมการณ์ร่วมอย่างมาก ต่างคนต่างมีเป้าหมายกันคนละดวง คณะใครคณะนั้น อย่างที่หลายๆ คน รวมทั้ง สมศ.ได้ประเมินว่า เราแข็งเป็นแท่งๆ แต่ไม่ได้แข็งแรงเหมือนมัดหวายเดียวกัน จำได้ว่า เมื่อหลายปีที่แล้วผมได้มีโอกาสช่วยกองแผนงานจัดสัมมนาพัฒนายุทธศาสตร์ของมหาวิทย าลัย จึงได้นำป้ายผ้าผืนโตติดไว้ที่ผนังห้องว่า "ร่วมฟื้นฟูจิตวิญญานชาวมหิดล" ผมได้รับคำแซวจากหลายคนว่า "เล่นแนวอาจารย์กู้เลยหรือ" "เดี๋ยวนี้ต้องเล่นไสยศาสตร์กันแล้วหรือ" ผมก็เลยงงไปเลยครับ

2. สิ่งที่ผมเห็นว่าเป็นประเด็นใหญ่ของการพัฒนาและกำหนดนโยบายมหาวิทยาลัยของเราที่จะต้องคำนึงถึงคือ "ความแตกต่าง ทั้งในเรื่องของ ขนาดองค์กร คุณภาพองค์กร วัฒนธรรมองค์กร ทิศทางของแต่ละองค์กร พื้นที่ตั้ง และอื่นๆ อีกมากมาย" ที่ดูเหมือนจะเป็นอุปสรรคในความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันอย่างมาก บางครั้ง เรามุ่งมั่นชื่นชมยกย่องคนเก่งคนดีกันมากเกินไปหรือไม่ จนละเลยส่วนที่เขายังดิ้นรนทุรนทุรายอยู่ อย่างเย็นชาหรือไม่ ด้วยข้อจำกัดทั้งในเรื่องของ bias ในวิชาชีพ ความไม่สมดุลในระบบงบประมาณ กำลังคน ระบบสนับสนุนเชื่อมโยงกับส่วนกลาง สิ่งเหล่านี้ ผมว่า บางทีเราอาจต้อง address ความแตกต่างเหล่านี้อย่างจริงจัง เพื่อทำให้เกิดการสร้างนโยบายที่ต้อง grouping กลุ่มคณะสถาบันที่มีความใกล้เคียงกันเข้ามาด้วยกันได้หรือไม่ครับ  เพื่อว่าจะได้ใช้เลนซ์ในการจับจ้องวิเคราะห์ที่ใกล้เคียงกันหน่อย มิใช่นำเอามาตรฐานเดียวกันมากล่าวถึง/ตัดสินแบบรวมๆ นั้น จะช่วยอะไรไม่ได้เลย เรื่องนี้คงต้องครุ่นคิดกันอย่างลึกซึ้งทีเดียวครับ

    ความจริงผมมีอะไรอีกมากที่อยากจะแลกเปลี่ยน แต่ขอเสนอแค่ 2 ประเด็นก่อนนะครับ แล้วจะเข้ามาก่อกวนใหม่อีกครับ

อนุชาติ พวงสำลี