ภาวะผู้นำ การพัฒนาบุคลิกภาพ และการเสริมสร้างวัฒนธรรมองค์กร

โดย

ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์

เลขาธิการมูลนิธิพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ระหว่างประเทศ

และประธาน Chira Academy

ณ โรงแรมอมารี ดอนเมือง ห้องอัปสรา

12 มีนาคม 2557

อ.จีระ: ครั้งนี้เป็นครั้งที่ 2 ที่ผมมาบรรยายให้ DSI ครั้งแรกเมื่อ 6 เดือนที่แล้วเมื่อวันที่27 มิ.ย. 56 ทุกท่านสามารถเข้าไปดูข้อมูลได้ที่ www.chiraacademy.com

1. กระตุ้นให้ทุกคนมีส่วนร่วม

2. วัฒนธรรมองค์กรเป็นลักษณะCommand control

DSI ในอนาคตจะต้องข้ามศาสตร์

หลักสูตรนี้เน้นเรื่อง management ในอนาคตข้างหน้าความสามารถในการเรียนรู้ข้ามศาสตร์จะมีมากขึ้น และวันนั้นมีคนพูดถึง trust หน้าที่คือต้องสร้างศรัทธาให้แก่สังคม และสร้างความยุติธรรมให้แก่สังคม

3. สิ่งที่สำคัญ ในการพูดครั้งที่แล้ว คือ back to basics มนุษย์เราถ้าเราขาดคุณธรรม จริยธรรมเราก็เป็นคนที่แย่

การเป็นผู้นำ สิ่งที่สำคัญคือต้องมีคุณธรรม จริยธรรม

จุดแข็งของที่นี้ คือ เป็น multi skill

ทรัพยากรมนุษย์ของ DSI ต้องเหนือกว่าตำรวจ การที่เข้าอบรมหลักสูตรนี้คิดว่าเป็นการทำงานอย่างต่อเนื่อง ใน 3 ชั่วโมงต้องแลกเปลี่ยนความคิดเห็น และพูดอย่างตรงประเด็น

คำที่สำคัญ คือ Leader และ Manager

Peter Drucker กล่าวว่า “Managing is doing things right, Leadership is doing the right things.”

George S. Patton: กล่าวว่า ภาวะผู้นำไม่ใช่แค่สั่งการเท่านั้น

การมีวิกฤติเรื่อง trust ในองค์กร หรือต่อชีวิตต้องเอาใจใส่และการเป็นผู้นำมักจะมาจาก crisis

การพัฒนาคนต้องใช้เวลาทั้งชีวิต

ผู้นำที่ดีต้องมีความสุข และภูมิใจที่ความสำเร็จเกิดขึ้น

วัตถุประสงค์หลัก

1.จับหลักการ ความสำคัญ why วิธีการ how และทำอย่างไรให้สำเร็จเรื่องภาวะผู้นำ การพัฒนาบุคลิกภาพ การสร้างผู้นำ และการเสริมสร้างวัฒนธรรมองค์กร ในองค์กรของเรา

2. ความรู้ เพื่อค้นหาตัวเอง ทำให้ความเป็นผู้นำของท่านสูงขึ้น และนำไปปฏิบัติได้

3. สร้างโอกาสจากการเรียนรู้ร่วมกัน

4. สร้างชุมชนแห่งการเรียนรู้ระหว่างกันอย่างต่อเนื่อง

สำหรับสถานการณ์ในปัจจุบันต้องมีการdiversity สิ่งที่เป็นปัญหาในสังคมไทยคือไม่ใฝ่รู้

DSI ในอนาคตต้องมีความรู้มากมายในการแก้ปัญหาต่างๆที่จะเกิดขึ้น และอยากให้การเรียนมีความต่อเนื่อง

ขอฝากไว้ว่า ขอให้มีภาพ Macro มากๆ ว่าการที่จะเป็นผู้นำได้ต้องเข้าใจเรื่องดังต่อไปนี้

1.Information Technology เทคโนโลยีสารสนเทศ และอื่น ๆ เช่น Nanotechnology , Biotechnology

2.เรื่องการค้าเสรี , WTO , FTA, AEC 2015, ฯลฯ

3.เรื่องการเงินเสรี อัตราแลกเปลี่ยน

4.บทบาทของจีน อินเดีย ละตินอเมริกา และอาเซียน

5.เรื่องอิทธิพลของประชาธิปไตย และ human right

6.เรื่อง Global warming , ภัยธรรมชาติ

7.เรื่องสงคราม และการก่อการร้าย

8.เรื่องน้ำมันหมดโลก และพลังงานทดแทน

9.เรื่องโรคระบาด เช่น ไข้หวัดนก เอดส์ไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์ใหม่ ฯลฯ

ในอนาคต DSI ต้องเข้าใจการเปลี่ยนแปลงของโลกในอนาคต

จากยุคที่ 1 ยุคเกษตรกรรม สู่ยุคอุตสาหกรรม สู่ยุค Information Technology ปัจจุบันเรากำลังก้าวสู่ยุคที่ 4 หรือ Fourth Wave ซึ่งในอนาคตเราจะต้องเน้น

sustainability+ ความยั่งยืน

wisdom+

creativity+ ความคิดสร้างสรรค์

Innovation+ นวัตกรรม

intellectual capital. ปัญญา และต้องมีกรอบคุณธรรม และจริยธรรม

ผู้นำและผู้จัดการต่างกันอย่างไร

ผู้นำ	ผู้จัดการ
•เน้นที่คน Trust ระยะยาว What , Why มองอนาคต ขอบฟ้า/ภาพลักษณ์ เน้นนวัตกรรม Change	•เน้นระบบ ควบคุม ระยะสั้น When , How กำไร/ขาดทุน ทุก 3 เดือน จัดการให้สำเร็จ มีประสิทธิภาพ Static

เรื่อง Trust หรือ ศรัทธาของการเป็นผู้นำเกิดได้แก่ทุก ๆ คน ไม่ใช่แค่มีตำแหน่งเท่านั้น

Trust คืออะไร? มีหลายคำจำกัดความ..แต่ในความเห็นของผมน่าจะแปลว่าคนในองค์กร/ชุมชน/สังคมเชื่อมั่น ศรัทธาและพึ่งพาในการกระทำในช่วงวิกฤติ และช่วงปกติที่จะนำองค์กรไปสู่ความเป็นเลิศอย่างยั่งยืน และคนในองค์กร/ชุมชน/สังคมมีความสุข

Trust มี 3 ขั้นตอน ต้องสร้างและขยายหาศรัทธาหายไปจากสังคมต้องดึงศรัทธานั้นกลับ

สร้าง (Grow)

ขยาย (Extend)

ดึงกลับ ถ้าหายไป (Restore)

Trust มีหลายประเภท

Self-Trust – ตัวเองต้องมีก่อน สัญญาจะทำอะไรกับตัวเองต้องสำเร็จตามสัญญา

Relationship Trust – ความสัมพันธ์ระหว่างคนในองค์กร

Organization Trust ความศรัทธาต่อองค์กร

Social Trust เป็นศรัทธาจากสังคม

หากมีโอกาส ต้องทำวิจัยว่าลักษณะผู้นำ วัฒนธรรมองค์กร เป็นอย่างไร อยากเห็น Organization research ใน DSI

ประเทศไทยมีการวิจัยน้อยมาก ส่วนใหญ่ยกเป็นกรณีไป

ตอนที่ผมทำงานที่ธรรมศาสตร์มีบุคคลทีน่าชื่มชมมาก คือ ศาสตราจารย์สัญญา ธรรมศักดิ์ ศาสตราจารย์ ดร. ป๋วย อึ๊งภากรณ์ท่านปรีดี พนมยงค์ ท่านวรรณไวทยากร บุคคลเหล่านี้ดังเพราะได้รับการศรัทธาจากสังคม

ตัวอย่างที่ดี คือ Hillaly Clinton ถึงจะพลาดตำแหน่งประธานาธิบดี ก็ยังเป็นคนที่เรียนรู้ตลอดชีวิต

อย่าพอใจกับปริญญาเท่านั้น

อย่าพอใจกับการเรียนในห้อง (Formal Learning)

สนุกกับการคิดนอกกรอบ

สนุกกับการคิดข้ามศาสตร์

ถึงจะเก่งอย่างไร? ก็ต้องรับฟังคนอื่น

DSI เป็นวิทยาศาสตร์

6 of the Dalai Lama's Leadership Principles

1.อย่าสั่งการ ต้องเป็นผู้ส่งเสริม สนับสนุน

2.ถ้าต้องการเรียนรู้อะไรบางอย่าง ต้องฟัง และค้นคว้าหาข้อมูล

3.อย่าคิดว่าตัวเราคิดถูกทุกเรื่อง หากมีคนที่คิดไม่เหมือนเราซึ่งคุณคิดว่าไม่ถูกต้อง..ต้องควบคุมอารมณ์ให้ได้

4.มีอารมณ์ขัน อย่าโกรธง่าย รู้จักเห็นอกเห็นใจผู้อื่น

5.สอนให้คนรู้จักคิด หาคำตอบได้ด้วยตัวเอง อย่าบอกคำตอบหรือหาทางออกให้ทุกเรื่องทุกเรื่อง

6.มีความรับผิดชอบ

คุณสมบัติของผู้นำของท่านผู้ว่าฯ เกษม จาติกวณิช หรือ “Super K”

1. ผู้นำต้องมีความรู้

2. ผู้นำต้องทำให้ผู้ใต้บังคับบัญชารักและเคารพ

3. ผู้นำต้องสร้างจิตวิญญาณในการทำงานเป็นทีม

4. ผู้นำต้องรู้จักมอบหมายงาน

5. ผู้นำต้องฟังความเห็นผู้ใต้บังคับบัญชาทุกระดับ

6. ผู้นำต้องรู้จักให้เกียรติผู้ใต้บังคับบัญชา ไม่โอ้อวดและยกตนข่ม

7. ผู้นำต้องมีความเมตตา โอบอ้อมอารีต่อผู้ใต้บังคับบัญชา

ทฤษฎีล่าสุดของ Jack Welch : Leader / Teacher การเป็นครูที่ดีต้องมาจากประสบการณ์ ของเรา แล้วต้องมาถ่ายทอดความรู้

เติ้ง เสี่ยว ผิง เป็นตัวอย่างที่ดีใน DSI ว่าเราจะทำงานอย่างไรให้ประสบความสำเร็จ

สิ จินผิงผู้นำของจีนรุ่นใหม่ ต้องจัดการเรื่องประชาธิปไตย

หากท่านจะขึ้นไปเป็นผู้นำของ DSI ต้องฝึกและเรียนรู้ตลอดเวลา

การจะเป็นผู้นำที่ดีคือ

1. ความซื่อสัตย์

2. โปร่งใส

3. Grooming Future Leaders

4. ต้องสร้างเครือข่ายและต้องเป็นเครือข่ายระหว่างประเทศ

5. Balancing Style Leadership อย่าให้งานและครอบครัวขัดแย้งกัน

6. Leadership of Diversity and Innovations ผู้นำที่ดีต้องบริหารความหลากหลายและไปสู่นวัตกรรม

ทฤษฎี 5 E’s

1. Example คือ เป็น/สร้างตัวอย่างที่ดีมีRole model

2. Experience คือ สะสม/ถ่ายทอดประสบการณ์

3. Education คือ ให้การศึกษา ให้ความรู้

4. Environment คือ สร้างบรรยากาศที่ดี ต้องดูว่าสภาพแวดล้อมในองค์กรมันเอื้ออำนวยหรือไม่

5. Evaluation คือ มีการประเมินผลอย่างต่อเนื่อง ได้รับโอกาสต่างๆในองค์กรหรือไม่

การวิเคราะห์ของอาจารย์ที่ University of Washington ผู้นำจะต้องมี 4 วิธี

1. ศึกษาความเป็นตัวตนของคนๆนั้น

2. ต้องสร้างทักษะ การตัดสินใจ การเจรจาต่อรอง การทำงานเป็นทีม

3. Leadership process คือ การมี Vision และมองอนาคตให้ออก

4. Leadership value สำคัญที่สุดคือ Trust ความศรัทธาในผู้นำนั้น ๆ

ภาวะผู้นำของ Peter Drucker

1.Ask what needs to be done

2.Ask what’s right for enterprise ถูกต้องสำหรับองค์กรหรือไม่

3.Develop action plans

4.Take responsibility for decision มีความรับผิดชอบ

5.Take responsibility for communicating มีการสื่อสาร

6.Focus on opportunities not problems มองหาโอกาส

7.Run productive meetings

8.Think and say We not I คิดเพื่อองค์กรไม่ใช่เพื่อตัวเอง

Leadership roles ของศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์

1.Crisis management การจัดการภาวะวิกฤต

2. Anticipate change คาดคะเนการเปลี่ยนแปลงล่วงหน้า

3. Motivate others to be excellent การกระตุ้นผู้คนสู่ความยอดเยี่ยม

4. Conflict resolution การแก้ไขความขัดแย้ง

5. Explore opportunities การสร้างโอกาสแก่ผู้อื่น

6. Rhythm & Speed รู้จักใช้จังหวะโอกาสและความ รวดเร็ว

7. Edge ( Decisiveness ) กล้าตัดสินใจให้เร็ว

8. Teamwork ทำงานเป็นทีม

9. การบริหารความไม่แน่นอน