สรุปการประชุม Focus Group (กลุ่มภาคตะวันตก)

โครงการศึกษาวิจัยแนวทางการกำกับดูแล

กิจการวิทยุกระจายเสียงบริการชุมชนในประเทศไทยให้เป็นไปตามกฎหมาย

วันพฤหัสบดีที่ 20 กุมภาพันธ์ 2557

ณ ห้องประชุมเกริงกระเวีย โรงแรมเดอะเลกาซี ริเวอร์แคว รีสอร์ท จ.กาญจนบุรี

อาจารย์ทำนอง ดาศรี

ประเด็นของการศึกษาวิจัยในครั้งนี้ ขอเน้นเรื่อง

1. สถานการณ์ปัจจุบันของวิทยุชุมชน ด้านกฎหมาย เทคโนโลยี เศรษฐกิจ ธุรกิจอย่างไร ปัญหาเป็นอย่างไร และจะสร้างความปลอดภัยให้เกิดขึ้นได้อย่างไร

2. มาตรฐานทางเทคนิคเป็นอย่างไรบ้าง มีข้อเสนอแนะอย่างไร เช่น กฎหมาย ให้ตามบังคับ และจะพัฒนาให้สอดรับกับธุรกิจได้อย่างไร

3. การกำกับดูแลวิทยุชุมชนตามกฎหมาย การกำกับดูแลกันเอง มีการออกกฎระเบียบชัดเจนอย่างไร การดูแลโดยภาคประชาชนจะดำเนินการอย่างไร สามารถดูแลกันเองได้หรือไม่ การ Sanction ทำอย่างไร การกำกับดูแลโดยอิสระ และการขอความร่วมมือกับกสทช.เป็นอย่างไร

4. ความต้องการของผู้ประกอบการหรือประชาชน การประกอบธุรกิจจะพัฒนาเรื่องอะไรบ้าง อาทิ เนื้อหามีความสร้างสรรค์หรือไม่ เนื้อหาเป็นประโยชน์หรือไม่

5. การพัฒนาบุคลากรทั้งผู้ประกอบการ ดีเจ ผู้ฟัง และหัวข้อที่ต้องการรู้

คุณสาธิต อนันตสมบูรณ์

ในส่วนของวิทยุกระจายเสียงมีกฎหมายที่เกี่ยวข้องตั้งแต่ปี 2540 , ปี 2553 พ.ร.บ.ประกอบกิจการวิทยุกระจายเสียงปี 58 ปี 51

พ.ร.บ.วิทยุโทรคมนาคม พ.ร.บ.วิทยุกระจายเสียงปี 2551 และ พ.ร.บ.จัดสรรคลื่นความถี่ปี 2553

การทดลองออกอากาศครั้งแรกสมัย ร.6 ต่อมา การจัดการกลายเป็นของกรมการโฆษณาและกรมประชาสัมพันธ์ เดิมทีวิทยุเป็นของรัฐ มีบทบาทสำคัญคือให้ความรู้ และการสื่อสารให้คนเชื่อโดยใช้หลักชักจูงผู้คนให้เชื่อและทำตามหลักศรัทธา

ประเทศไทยถูกกำหนดให้วิทยุเป็นคลื่นของรัฐ ต่อมามีการพัฒนากรมประชาสัมพันธ์จึงเกิดการซื้อขายเวลา ต่อมามีการให้เช่าเวลา มีการถูกกดขี่ มีการเรียกร้องเกิดขึ้น ดังนั้นในปี 2540 จึงได้บัญญัติในรัฐธรรมนูญให้กิจการเป็นประโยชน์ของสาธารณะและประชาชน และประเด็นที่น่าสนใจคือจะทำอย่างไรให้มีสถานีวิทยุเป็นของตนเองบ้าง ประชาชนมีสิทธิ เสรีภาพในข่าวสาร มีกฎหมายบัญญัติ

พ.ร.บ. ปี2551 มีใบอนุญาต มีการเรียกร้องให้โฆษณา สถานีวิทยุเกิดปัญหาการใช้คลื่นรบกวนมากขึ้น จะทำอย่างไร เมื่อยังไม่มี กสทช. ดูแลให้ กทช.ดูแลก่อน ปัญหาคือวิทยุทุกสถานีผิดกฎหมายทั้งหมด โดยเฉพาะ พ.ร.บ.วิทยุโทรคมนาคม 2498 ปัจจุบันตั้งเครื่องวิทยุโดยไม่ได้ขออนุญาตก็ผิดกฎหมาย เนื่องจากเครื่องผิดกฎหมาย รบกวนคลื่นวิทยุกันเอง และรบกวนการนำร่องของคลื่นวิทยุการบิน

มีนโยบายจับกลุ่มสถานีที่รบกวนคลื่นวิทยุการบิน เช่นถ้ามีคลื่นการรบกวนคลื่นวิทยุการบิน กสทช. จะจับทันทีเนื่องจากเป็นปัญหาระดับชาติ มีการให้ตรวจสอบว่าเครื่องได้มาตรฐานหรือไม่ สายอากาศได้มาตรฐานหรือไม่ มีการประกาศตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด ตัวอย่าง F.M.ที่กวนเช่น F.M. 00.25 ตั้งแทรกขึ้นมา พบว่าอย่างไรก็กวนอยู่ดี อยากให้ทุกคนเคารพสิทธิ์ของเราและคนอื่นด้วย

จะทำอย่างไรที่ทุกคนอยู่ร่วมกันอย่างปกติสุข เพราะความจริงแล้วไม่สามารถที่ทุกคนมีสถานีวิทยุทุกคน เพราะมีข้อจำกัด และอยากให้ดูว่าสถานีที่ออกอากาศนั้นอยู่ในวิทยุประเภทใด วิทยุสาธารณะ วิทยุชุมชน หรือวิทยุท้องถิ่น

ตามระเบียบกฎหมายวิทยุชุมชนจะโฆษณาไม่ได้เลยนอกจากมีผู้อุปถัมภ์ แต่ถ้าทำประโยชน์เพื่อชุมชนจริงสามารถไปขอรับเงินอุดหนุนจากกองทุนที่กสทช.ได้ แต่ต้องเป็นสถานีที่ถูกกฎหมายแล้วเท่านั้น

การขึ้นกับสถานะของธุรกิจนั้น ราคาจะเป็นอย่างไรภายใต้เงื่อนไขใด แต่ทุกวันนี้ไม่ถูกกฎหมาย ถ้าจะออกนอกกรอบต้องขอแก้กฎหมาย จะแก้เรื่องอะไรที่สอดคล้องให้เกิดความสงบสุขของส่วนรวม การออกอากาศจะทำให้ประชาชนเชื่อ เชื่อสิ่งที่พูด ยาไม่ดีก็ทำให้เป็นยาดีได้ ซื้อไปกินแล้วไม่ได้อะไร

ในสายตาของชาวโลกถ้ามีคนกำกับดูแลวิทยุจะดีมาก อย่างเช่นประเทศสวีเดนมีคนกำกับดูแล 28 คน นอร์เวย์มีคนกำกับดูแล 30 กว่าคน สังเกตได้ว่า ประเทศเขาไม่ค่อยทำผิดกฎหมาย ไม่มีใครเปิดแทรก การกำกับดูแลไม่มีใครบังคับ และเมื่อพบว่าทำผิดกฎหมายจะลงโทษทันที จะเปิดวิทยุก็เมื่อมีช่องว่างเท่านั้นต่างกับประเทศไทยทุกคนผิดกฎหมายหมด แต่จะทำอย่างไรให้ถูกกฎหมายให้ได้ การจัดคลื่น 10,000 สถานี ทำอย่างไรให้สถานีถูกกฎหมาย และอยู่ร่วมกันได้ จะแบ่งอย่างไรทั้งวิทยุธุรกิจและวิทยุชุมชน ต้องช่วยกันอย่าให้รบกวนกัน

ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์

วิทยุเป็นเทคโนโลยีซึ่งสามารถไปถึงประชาชนได้เป็นล้าน ๆ สื่อมวลชนเป็นอะไรที่สำคัญมาก ๆ เป้าหมายคืออะไร

1. ประชาชนได้รับประโยชน์หรือไม่

วิทยุไม่เหมือนเทเลคอมหรือโทรทัศน์ วิทยุดีต่อชุมชน ธุรกิจเน้นที่ชาวบ้าน อยากให้เป็นสมบัติกับคนที่แท้จริง เราต้องยึดหลักกฎหมายเป็นแกนหลัก ทำให้คนมีความรู้มากขึ้น มีประโยชน์มากขึ้น เอากฎหมายเทคโนโลยี เศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม มีการนำเสนอบุคลากรทางวิทยุ เน้นคุณธรรม จริยธรรม เน้นการบริหารจัดการ การเงิน การตลาด เป็นต้น

2. การพัฒนาหลักสูตร อาจเป็นเรื่องการพัฒนาเครื่องส่ง พัฒนาดีเจ ผู้ประกอบการ และผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง สังเกตได้ว่าประเทศสวีเดน นอร์เวย์ ได้เปรียบประเทศไทยในเรื่องมาตรฐานการเป็นพลเมืองที่ดี มีพื้นฐานความคิดที่ดี แต่อย่างไรเขากับเราแตกต่างกันเพราะเราเป็นประเทศที่กำลังพัฒนา ให้เขาค้นหาตนเอง มีวิธีการเรียน มีการมองในอนาคต การศึกษายุคใหม่ต้องเน้นความจริง ทุกคนต้องการเป็นสังคมการเรียนรู้ แต่ไทยเป็นสังคมเพื่อบ้าเงิน

ข้อสรุปที่ไปสู่กสทช.

1. ควรทำการลงทุนพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ที่คนในวงการวิทยุไม่ต้องเสียเงิน เน้นให้สังคมเปี่ยมไปด้วยความถูกต้อง คุณธรรม จริยธรรม

นโยบายเกี่ยวกับวิทยุในอดีตไม่มี บางครั้งคลื่นที่อยู่ในมือของทหาร กรมประชาสัมพันธ์ กสทช. ไม่กล้าไปยึดมา อยากให้ทุกคนศึกษาสิ่งเหล่านี้

คุณพิชญ์ภูรี พึ่งสำราญ

ขอให้ทุกคนเข้าเป็นแนวร่วมเครือข่ายเพื่อพัฒนาสิ่งต่าง ๆ ไปด้วยดี ทุกวันนี้ยังไม่ถูกกฎหมายก็ต้องหาข้อมูลเพื่อให้ทุกอย่างราบรื่น ประเด็นคือยังขอคลื่นคืนมาทั้งหมดไม่ได้ แต่ปัญหาที่เห็นคือ ใบอนุญาตทับซ้อนกับบริการวิทยุชุมชน เป็นปัญหามากคือการทับซ้อนแล้วคลื่นตรงกลางหาย คนที่ทำสถานีวิทยุเล็ก ๆ ที่ค้ากำไรแต่ไม่สามารถไปประมูลกับรายใหญ่ได้ ยังไม่มีทรัพยากรคลื่นที่มาจัดสรรให้พอเพียง ถ้าทำแบบ Win- Win สถานีวิทยุไม่จำเป็นต้องได้คลื่นทั้งหมด ได้แยกปัญหาเป็นเรื่อง ๆ ดังนี้

1. ไม่มีทรัพยากรความถี่ไปจัดสรรให้พอเพียง

2. กฎ กติกาการใช้

3. สื่อของรัฐเอาคืนมาไม่ได้ สื่อเอกชนขนาดเล็ก มีจำนวนวิทยุชุมชนที่ทำเพื่อชุมชนจริง ๆ เท่าไหร่

คำถามคือเงินกองทุนสนับสนุนมากพอหรือไม่ที่จะเลี้ยงตัวเองได้

แผนคลื่นความถี่อาจเปลี่ยนได้ อาจมีผู้ประกอบการดิจิตอลแก้ปัญหาได้ หรืออาจจัดสรรเป็นทางออกได้

ตัวอย่างอีกปัญหาที่พบคือ การฝึกอบรมผู้ประกาศ ของกสทช.ที่เป็นความร่วมมือกับสถาบันการศึกษา และต้องใช้เงินในการฝึกอบรม อยากให้เขียนว่าอยากฝึกอบรมด้านไหน

คุณนวลนิภา เรือนบ้านใหม่ (ป้าแป๊ว) เจ้าหน้าที่สถานีวิทยุวัดสังฆทาน อ.เมือง จ.นนทบุรี

จากการที่ได้ฟังจากทุกท่านว่าวิทยุต้องเพื่อประโยชน์ต่อประชาชนสูงสุด แต่ปัจจุบันคิดถึงการเมืองก่อน ดังนั้นจะสร้างความปลอดภัยให้กับประชาชนได้อย่างไรบ้าง คนในประเทศยังไม่มีหิริโอตตัปปะ ขอพูดในนามตัวแทนประชาชน เนื่องจากเป็นคนรวบรวมข้อมูลจากประชาชนที่อยากให้มีวิทยุสังฆทานธรรม อยากถามว่ามีสถานีใดบ้างที่มีความต้องการจากภาคประชาชนเหมือนวิทยุสังฆทานธรรมหรือไม่

มนุษย์เป็นเสมือนญาติพี่น้อง จิตใจของคนเมื่อพัฒนาแล้ว จิตใจจะดีขึ้น ไม่ต้องกลัวศาสนาใดจะเผยแพร่ เพราะของจริงจะมีอยู่เสมอ

ทำอย่างไรที่ได้แบ่งปันคลื่น ให้คิดพิจารณาสภาพที่เหมาะสมกับประชาชนคืออะไร องค์ประกอบตามศักยภาพควรอยู่ตรงไหน ความจำเป็นของประชาชนจริง ๆ ควรอยู่ตรงไหน แล้วคำถามที่จะเกิดกับประเทศไทยจะหมดไป

คุณชัยพร เหมะ

1. อยากรู้ว่าผู้ประกอบการมีประเด็นปัญหาอะไรที่น่าศึกษา จะได้ไปสู่จุดหมายได้

2. ผู้กำกับดูแล กสทช.

3. ผู้ฟัง สถานี ผู้ดำเนินรายการ

ถ้า 3 อย่างประกอบกันจะนำไปเป็นข้อเท็จจริง ที่นำเสนอต่อ กสทช.ต่อไป

ปัญหาเรื่องคลื่นรบกวน

คุณทองหยาด หนองผือ นายกสมาคมวิชาชีพวิทยุโทรทัศน์ภาคตะวันตก จ.นครปฐม

การรบกวนคลื่นความถี่ขอให้คุมกำเนิดคลื่น หลายคนจดทะเบียนไว้ 3-4 คลื่นแล้วก็มีขึ้นมาอีกเรื่อย ๆ อ้างว่ามีใบอนุญาต อยากให้คุมกำเนินว่าแค่ 10,000 สถานีแค่นั้น ถ้ากสทช.เอาจริงจะไม่เกิดกรณีนี้ขึ้น

คลื่นชิดกันเกินไป อยากให้กสทช.กำหนดให้ชัดเจน ใครคลื่นชิดจะไม่ออกใบอนุญาตให้

บางสถานีมีกำลังส่ง 5,000 วัตต์อยากให้ลดมาตามกำหนด 500 วัตต์

คุณพัฒนกิจ พ่วงทอง ผอ.สถานีวิทยุเวสเทิร์น F.M.93.75 MHz จ.ราชบุรี

เรื่องเทคนิค ช่างที่ทำวิทยุ เถื่อนตั้งแต่คนสร้าง คนซื้อ คนใช้ ถ้ามองชัด ๆ คือมีคนสร้างเถื่อน แล้วทำให้คนใช้เถื่อนไปด้วย ทำให้มีปัญหาทั้งประเทศ

ไม่มีคนให้ความรู้ได้เนื่องจากไม่มีใครเรียนรู้เลย ไม่ได้สร้างคนที่มาเป็นช่างเทคนิคโดยเฉพาะ สรุปคือปัญหาส่วนใหญ่เกิดจากช่าง เช่น ใช้วิธีหาเครื่องกำลังส่งที่แรงกว่าคลื่นอื่น ทำเช่นนี้เรื่อย ๆ เลยทำให้คลื่นรบกวนกันตลอด อยากให้กสทช.ดูแลเรื่องช่างก่อน และให้มีการตรวจสอบ

คุณสุพัฒน์ วัฒนไชย ผอ.สถานีวทิยุ F.M. 89.25 MHz. จ.ราชบุรี

เนื่องจากทรัพยากรมีจำกัดแต่ว่าแต่ละคนอยากมีคลื่นตนเองจึงเกิดความทับซ้อน แต่กรณีราชบุรีไม่ค่อยมีปัญหาเนื่องจากมีการรวมตัวเป็นองค์กร สมาคม มีการส่งข้อมูลแลกเปลี่ยนกัน ดังนั้นวิธีการถ้อยที ถ้อยอาศัยให้แต่ละคนร่วมบริหารจะช่วยแก้ปัญหาได้ระดับหนึ่ง

การใช้กฎหมายอย่างเคร่งครัด จะเห็นคลื่นที่แทรก นครปฐมพูดเกิดคลื่นใกล้เคียง ซึ่งรบกวนคลื่นอื่นแสดงว่าสำนึกของผู้ปฏิบัติใช้ไม่ได้ กสทช.ต้องเข้ามาแก้

ปัญหาทางเทคนิคการส่งคลื่นทับซ้อน แอบส่งเกินกำลัง กสทช.ต้องบอกวันดีเดย์ว่าจะใช้ 500 วัตต์ เพราะส่วนใหญ่คนใช้กำลังส่งเกิน เพราะโดยความเป็นจริงเทคนิคการส่งไม่จำเป็นต้องส่งแรงแต่เน้นการส่งสั้น ๆ เป็นเครือข่าย อย่างเช่น เทคนิคการส่ง Wifi จะสามารถครอบคลุมกลุ่มเป้าหมายได้อย่างชัดเจน และเป็นเทคนิคที่ควรนำมาใช้

คุณพิชญ์ภูรี พึ่งสำราญ และอาจารย์ทำนอง ดาศรี

ได้ยกตัวอย่างของกรณีภาคกลางเรื่องการจัดตั้งสมาคมของสมุทรปราการ การสร้างจิตสำนึก และจัดตั้งองค์กรที่ดูกันเอง

คุณภานุวัฒน์ ศิลแดนจันทร์ กรรมการสมาคมส่งเสริมการท่องเที่ยว จ.กาญจนบุรี

เมืองกาญจน์เป็นเมืองล่องแพ มีดิสโก้เทคดังมาก ยิ่งดังยิ่งดี การบังคับใช้กฎหมายทำได้ยาก ตัวเนื้อหาเป็นส่วนนำพาไปผิดกฎหมาย

ควรมีการจัดตั้งสมาคม ให้มีกฎ กติกา มีกรรมการวิสามัญ มีตำรวจ กสทช. NGOs เข้ามาในสมาคมด้วย ทำหน้าที่ออกกฎหมายในกรณีที่กสทช.ทำไม่ทัน บางครั้งคลื่นทับซ้อนกัน จะร้อง ๆ กับใคร เพื่อให้เกิดความคล่องตัวในการบังคับซึ่งกันและกัน ให้เกิดความทั่วถึงเท่าเทียมกัน ต้องดูในเรื่องบริบท และบทลงโทษตามกฎหมาย

คนที่ไม่เข้าสมาคมเสมือนแกะดำคือคนกลุ่มน้อย เจ้าหน้าที่สามารถบังคับใช้กฎหมายได้เลย

สรุปคือ ทำอย่างไรให้เนื้อหาดี ส่วนเรื่องราคาแล้วว่ากันอีกที ตัวอย่างกรณีวิทยุเรดิโอ โอเค. ค่ายเพลงใหญ่ ๆ ใช้ระบบดิจิตอลไปตั้งศูนย์แล้วกลืนไปสู่วิทยุชุมชนแบบไม่เหลือ ระวังจะเป็นเหมือนกรณีปลาใหญ่กินปลาเล็ก

วิทยุถ้าไม่อยากหายไป น่าจะรวมกลุ่ม จัดตั้งสมาคมให้มีการใช้กฎหมาย และมีการตรวจสอบได้

คุณนรินทร์ สุขสราญ ผอ.สถานีวิทยุชุมชนคนอ้อมน้อย จ.สมุทรสาคร

กรณีปลาใหญ่กินปลาเล็ก ได้ทำการร้องเรียนกับกสทช. ทำอย่างไรให้แต่ละจังหวัดมีอำนาจและดำเนินตามกฎหมายให้ได้

คุณคมสันต์ จันทินมาทร หัวหน้าสถานี สถานีวิทยุยางเกาะเรดิโอ F.M.106.50 MHz. อ.ด่านมะขามเตี้ย จ.กาญจนบุรี

ยุคนี้มีเงินเท่านั้นถึงสร้างได้ มีหลายสถานีที่ไม่ได้มาตรฐานในการทำเนื้อหา สถานีบางคลื่นแม้ว่าจำกัดเสา 30 เมตร แต่บางสถานีไปตั้งยอดเขา เครื่องเล็ก ๆ ที่จำกัดความถี่ รัศมีกระจายเสียง ใครตั้งใกล้สุดมีประสบการณ์เก่งที่สุด เรื่องโฆษณา การเมือง พูดในเชิงสองแง่สองง่าม จีบหรือสื่อกับแฟนเพลงโดยใช้คำไม่สุภาพ

วิธีแก้อยากให้มีการตั้งหน่วยงานกฎหมายที่จะมาควบคุมและตั้งกรรมการแต่ละที่ที่จะมารับผิดชอบตรงนี้ เพราะ กสทช. งานเยอะไม่สามารถดูแลควบคุมได้หมด

คุณสาธิต อนันตสมบูรณ์

จริง ๆ เสาจะต้องวัดจากระดับน้ำทะเลสูงขึ้นไป 30 เมตร แต่ปัจจุบันคนทำผิดเยอะมาก เรื่องดีเจต้องมีใบอนุญาต เนื้อหาต้องถูกกฎหมาย กสทช.รับงานปี 2553 กว่าจะออกกฎกติกา ช้า จะนำไปเสนอให้เร่งทำ

การกำกับให้กำกับดูแลตนเอง สถานีจะตรวจสอบได้ทั่วถึงหรือไม่ ต้องช่วยกัน ถ้าถูกกฎหมายต้องอัดเทปรายการและตรวจสอบ ช่วงเวลาไหนใครเป็นอย่างไร

คุณพัฒนกิจ พ่วงทอง ผอ.สถานีวิทยุเวสเทิร์น F.M.93.75 MHz จ.ราชบุรี

ต้องให้มีการควบคุมเนื้อหาในรายการฯ แล้วเอาเนื้อหามาบอกว่าของใครเป็นอย่างไร นักจัดรายการฯ มีพฤติกรรมแบบนี้ กสทช.ต้องเป็นคนกำหนดว่าควรมีเนื้อหาแต่ละประเภทสัดส่วนเท่าไหร่ ควรมีอะไรบ้าง ปัจจุบันมีการจัดอบรมผู้ประกาศ แต่ค่าอบรมแพงมากและใช้ระยะเวลามากด้วยเช่นกัน

อยากให้คนอบรมมาแต่ละจังหวัดแทนที่จะให้ผู้เข้าอบรมไปรวมกลุ่มอบรมที่เดียวในกรุงเทพฯ

คุณสุพัฒน์ วัฒนไชย ผอ.สถานีวทิยุ F.M. 89.25 MHz. จ.ราชบุรี

การอบรม กสทช.มีกองทุนหลายร้อยล้านบาท หลายองค์กรใช้กองทุนนี้ เมื่อมีการจัดอบรมบุคคลากรกลับไม่ใช้งบตรงนี้ อยากให้ดูว่ากองทุนไปใช้ในภารกิจอะไรบ้าง สิ่งที่พูดเกิดจากการพัฒนาคน พัฒนากองทุนของกสทช.ที่เป็นหลักพัน

คุณนวลนิภา เรือนบ้านใหม่ (ป้าแป๊ว) เจ้าหน้าที่สถานีวิทยุวัดสังฆทาน อ.เมือง จ.นนทบุรี

อยากให้ดูตัวอย่างในประเทศ และมีการฝึกฝนตนเอง

พ.ต.ท.ปรีชา กุลานุวัติ ผอ.สถานีปากคลองปราณ F.M.92.25 MHz. จ.ประจวบคีรีขันธ์

จากที่บอกว่าวิทยุมี 3 ประเภท คือ วิทยุสาธารณะ วิทยุธุรกิจ วิทยุชุมชน กสทช.เป็นผู้วางกฎระเบียบ ความจริงแล้วน่าจะมาจากพวกเราเป็นผู้วางและเสนอแนะรายละเอียดขึ้นไปบนเงื่อนไขที่ทุกคนปฏิบัติได้ ไม่ใช่ข้อกำหนดที่เราทำไม่ได้และปฏิบัติไม่ได้แต่ให้อยู่ในพื้นฐานข้อเท็จจริงและความเป็นธรรม

ทุกคนต้องผ่านการอบรมถึงเป็นนักจัดรายการได้ นับว่าเป็นสิ่งที่ดีอยู่ แต่เป็นไปได้หรือไม่ที่กสทช. ควรเป็นคนเข้ามาช่วยดูแลด้านนี้

การกำกับดูแล มีชมรม สมาคมอยู่แล้ว ไม่ค่อยมีปัญหาเพราะมีการพูดคุยแลกเปลี่ยนพบปะแก้ปัญหาร่วมกัน ยกเว้นคนอยู่นอกชมรม

ในอนาคต ถ้าไม่อยู่สังกัดชมรม กสทช.จะไม่ต่ออายุให้

การกำกับดูแลคนหมู่มาก เป็นไปได้หรือไม่ถ้ากสทช.ระดับส่วนกลางที่มีอยู่จะเป็นหูเป็นตาแทน ช่วยกำกับดูแลคนที่ออกนอกลู่นอกทางได้

นายมานะ โตสมบัติ ผอ.สถานีวิทยุ หัวฝายเรดิโอ F.M.97.00 MHz จ.ตาก

ปัญหาที่พบบ่อยครั้งคือเรื่องคลื่นความถี่ทับซ้อน เนื่องจากเป็นผู้ฟังวิทยุอยู่ประจำ มีบางครั้งคลื่นเดียวกันแต่พอขับไปอีกที่เกิดคลื่นตีกัน จึงอยากถามว่าคลื่นความถี่เดียวกันควรให้มีระยะห่างกี่กิโลเมตร หรือเป็นเพราะเครื่องส่งของสถานีบางแห่งแรงกว่ากันทำให้ตีกัน และได้มีการแบ่งเขตอำเภอ แบ่งเขตจังหวัดหรือไม่

การอบรมใบประกาศที่ผ่านมา 2 รุ่น จะว่าแพงก็แพง แต่ที่สงสัยคือเนื้อหาระดับต้น ระดับกลาง ระดับสูงนั้นไม่ต่างกัน พูดเรื่องเดิม ๆ จึงอยากถามว่ามีระดับต้น ระดับกลาง ระดับสูงทำไม กสทช.มีมาตรการที่ช่วยเหลือและแก้ไขด้านนี้อย่างไร

ปัญหาที่พบอีกเรื่องคือจรรยาบรรณ พบว่าดีเจบางคนอาศัยวิทยุชุมชนในการล่อลวง ชู้สาว ถามว่ามีการอบรมจรรยาบรรณวิชาชีพของดีเจหรือไม่ เพราะเรื่องนี้เป็นเรื่องสำคัญและก่อปัญหามากมาย