กิจกรรมรักษ์กาย-ใจ CSR 

ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง 

ต.หนองสาหร่าย อ.พนมทวน

จ.กาญจนบุรี

27 กุมภาพันธ์ 2556

ศ.ดร.จีระ: กลับมาพบกันอีกครั้งหนึ่ง มาทำกิจกรรมที่นี่ทำให้สนิทกันมากขึ้น 3 วันนี้อยากให้มองเรื่องชุมชน และเรียนรู้ชุมชนเป็นหลักเพื่อหาความรู้ร่วมกันและแลกเปลี่ยนกัน

คุณแรม เชียงกา  ผู้อำนวยการศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง

ได้พูดถึงประวัติว่าต.หนองสาหร่าย แยกจากดอนเจดีย์ และยกฐานะเป็นเทศบาล มีกองต่างๆมากขึ้น ทำให้มีภาระ มีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นด้วย

เน้นให้คนในชุมชนปลูกข้าว ทำนา ทำปศุสัตว์ เน้นเรื่องสุขภาพ ปากท้องของคนในชุมชน มีการจัดตั้งกองทุนของหมู่บ้าน สามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างเป็นระบบ

มุ่งการที่จะเพิ่มรายได้ ลดรายจ่าย มีการตั้งธนาคารหมู่บ้าน มีสถาบันการเงิน และนำกำไรมาจัดตั้งสถาบันชุมชน

สามารถเป็นต้นแบบให้ชุมชนอื่น เน้นการเรียนรู้ และส่งเสริมจากภายนอก เพื่อปลดหนี้ และอยู่ได้อย่างแท้จริง

กำนันคนที่ 4 ของชุมชน คือ ท่านวิเชียร วรรณะ ชุมชนหนองสาหร่ายไม่มีการเลือกตั้ง ใช้วาระผลัดกันเป็น 3 ปี ซึ่งลดปัญหาการซื้อเสียงได้เป็นอย่างดี เพราะไม่มีการแข่งขัน

วังสวนจิตรเป็นตัวอย่างที่ดี มีฟาร์มโคนม มีการทำการเกษตร ซึ่งชุมชนนี้ก็เดิมทางตามปรัชญาของในหลวง โดยใช้หลักชุมชนพอเพียง

ศูนย์เรียนรู้แห่งนี้ บริหารแบบกระจายอำนาจ ทำให้มีการเพิ่มศักยภาพที่ดี ซึ่งไม่ได้เป็นโมเดลเท่านั้น ส่งเสริมให้คนเป็นศูนย์กลางให้เข้มแข็ง

คนไทยเป็นคนทำงานด้วยยาก เพราะชอบ Anti และมีข้อสงสัยมาก

คุณแรม เชียงกา   ได้ไปอบรมที่ประเทศญี่ปุ่น เค้าสอนให้ใส่ปุ๋ยให้กับดิน ไม่ใช่ใส่ปุ๋ยให้พืช เพราะฉะนั้นดินที่ญี่ปุ่นจึงดีมาก

สิ่งที่ต้องทำอันดับแรก คือ รู้จักคน คนมี 3 นิสัย คือ

1.  หัวไวใจสู้ 20%  ต้องพัฒนานิสัยให้เป็นแบบนี้มากๆ จะดีมาก

2.  รอดูทีท่า 57%

3.  ไม่เอาไหนเลย 23%

ต่อมา คือ ต้องรู้จักผู้นำ

1.  สามัคคี

2.  คิดดี พูดดี ทำดี

3.  ซื่อสัตย์ มุ่งมั่น ตั้งใจจริง

4.  เสียสละ

5.  กล้าตัดสินใจ มีความรับผิดชอบ

สุดท้าย คือ รู้จักชุมชน

1.มีแผนชีวิต

2. แผนชุมชน

3. แผนแม่บทชุมชน

4. แผนพัฒนาท้องถิ่น

ดร.จีระ: ชาวบ้านที่ต่อต้าน อาจเป็นชาวบ้านที่โดนชักจูงง่าย คิดไม่เป็น จึงอยากให้ทุกคนมาเป็นแนวร่วม เป็นพันธมิตร ในการทำงาน และเอาบทเรียนในวันนี้มาใช้ในงานต่อไป

คุณแรม เชียงกา : สภาพปัญหาของชุมชนในปัจจุบัน คือ

1.  หนี้สินเพิ่มมากขึ้น

2.  อาชีพและรายได้

3.  การเมืองการปกครอง

4.  สิ่งแวดล้อม มีขยะเยอะ

5.  สุขภาพอนามัย

ฐานการเรียนรู้ของชุมชน

หมู่ 1 ฐานการเรียนรู้ทำปุ๋ยอินทรีย์อัดเม็ด

หมู่ 2 การทำน้ำดื่มตราสาหร่ายทอง

หมู่ 3 ธนาคารขยะ

หมู่ 4 สถาบันการเงินชุมชน

หมู่ 5 การทำน้ำยาซักผ้า ล้างจานตราสาหร่ายทอง

หมู่6 ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง/ แก๊สชีวภาพ /ตลาดกลางรับซื้อข้าวเปลือก/ ธนาคารต้นไม้

หมู่ 7 การทำน้ำหมักอินทรีย์ชีวภาพ

หมู่ 8 การทำเบเกอรี่

หมู่9 การทำไม้กวาดทางมะพร้าว

วาระแห่งชุมชน

1.  วาระแห่งความสุข

2.  ลดหนี้สินของชุมชน

3.  ตำบลสวัสดิการ

4.  ตำบลพอเพียง

เครื่องมือพัฒนาชุมชน

1.  ผังเครือญาติ

2.  แผนที่เดินดิน

3.  ประวัติศาสตร์ชุมชน

4.  วัฒนธรรมชุมชน

5.  แผนแม่บทชุมชน

6.  ธรรมนูญชุมชน

7.  ปฏิทินชุมชน

8.  บัญชีครัวเรือน

คำถาม

1.  วิธีการรักษาธรรมนูญชุมชน เพื่อรักษาวัฒนธรรมให้เข้มแข็ง

คุณแรม เชียงกา  : ต้องสร้างทั้ง 3 ตัวนี้ให้สำเร็จ ได้แก่

ต้องสร้างความเป็นเครือญาติให้ได้ เห็นได้จากภาคอีสานมีระบบเครือญาติเข้มแข็งมาก

  ต้องมีความสามัคคี

  และต้องสร้างผู้นำ

2.  ชุมชนมีคนต่อต้านหรือไม่ ต้องทำอย่างไร

คุณแรม เชียงกา  : มีคนไม่เห็นด้วยเยอะมาก สิ่งแรก คือ ต้องจัดกลุ่มคนพวกนี้ออกเป็น 3 กุล่ม

กลุ่ม 1 คนที่เห็นด้วย แต่ด่า ก็ต้องคุยกันและประชุมบ่อย

กลุ่ม 2 คนที่ค้านเพราะขาดเหลือ  ก็ต้องหาสิ่งที่เค้าขาดมาเติมเต็ม

กลุ่ม 3 กลุ่มคนที่ไม่เอาอะไรเลย กลุ่มนี้ต้องเน้นให้พัฒนาตนเองอยู่เสมอ ซึ่งมีความจำเป็นมาก

3.  มีแนวคิดที่เริ่มอย่างไร

คุณแรม เชียงกา  : ต้องเริ่มจากตัวเราเองก่อน เหมือนผมที่ถูกส่งไปเรียนที่ญี่ปุ่น เจอแรงเสียดทาน ทำให้ต้องปรับตัวเอง ไม่มีการผิดเวลา และต้องพัฒนาตนเองอยู่ตลอด

4.  มุมองของท่านต่อกฟผ.เป็นอย่างไร

คุณแรม เชียงกา  :ผมมีมุมมองที่ดี ต้องขอบคุณที่คืนกำไรให้ชุมชน กฝผ.มีคนต่อต้านเยอะ แต่ไม่อยากให้โทษชาวบ้าน แต่ควรโทษคนกลุ่มหนึ่งที่เสียผลประโยชน์ของตัวเองมากกว่า