ปี 54 ผมมาทำงานที่น่านแล้วนิ ผมคนเชียงใหม่ เดินทางมาทำงานที่น่านเมื่อปี 52 จำได้ว่าบรรยากาศมาครั้งแรก แปลกๆชอบกล เหมือนย้อนกลับไปเมื่อ 30 ปีที่แล้ว  เส้นทางบ้านน้ำมวบที่ผู้เขียนไปนั้น มีเส้นทางที่ข้ามพรหมแดนไปยังประเทศลาว ณ แขวงไซยะบุรีได้ ปี 54 นั่นเองที่ผมบึ่งมอเตอร์ไซต์ไปสำรวจ  มีการสร้างเส้นทาง เชื่อมระหว่างอุตรดิต ตอนนั้นมีแต่คนบอกว่าอย่าไป เหตุผลคือรถบรรทุกนั้นเยอะมาก  แต่ผมก็ไป ไปคนเดียว ค่ำไหนนอนนั่น มีเต้น มีหม้อสนาม ถุงนอนพร้อม  จะบอกกล่าวให้ว่า  จริงๆแล้วคนน่าน (ยุคก่อนๆ) จะกินเหล้ากันทุกเย็น ยิ่งผู้ชายแล้ว ตกเย็นกินกันหน้าบ้าน  สำเนียงภาษาคนน่าน จะเป็นเหนือแบบที่คนเชียงใหม่ลำพูนยังฟังไม่ค่อยออก แต่จริงๆแล้วใจดีมากๆ มันเหมือนคล้ายเป็นวัฒนธรรมเค้าแล้วว่า ต้องกินเหล้าทุกเย็น  เหล้าต้ม(เถื่อน) ที่นี่อร่อยมาก และสมัยก่อน ทุกหมู่บ้านจะต้องมีคนต้ม ทางอ.เวียงสา  อ.นาน้อย อ.นาหมื่น ผู้คนจะนิสัยเหมือนๆคนเหนือ แบบทางแพร่ หรือทางอ.ลับแลซะมากกว่า  แต่คุณลองเดินทางขึ้นเหนือ  อ.ปัว อ.เชียงกลางทุ่งช้าง จะออกไปทางไทลื้อ สิบสองปันนา ภาษาเค้าคล้าย ภาษายองในจ.ลำพูน หรือไทยใหญ่ ในแม่ฮ่องสอนหรือเชียงใหม่ ส่วนออกไปทางอ.บ่อเกลือ หรืออ.เฉลิมพระเกียรติ  อ.สันติสุข จะออกไปในแนวเหมือนชาวลาวแขวงไซยะบุรี จะเป็นคนหุ่นดี ผิวเหลือง   สมัยก่อนผมขอบอกเลยว่า ผมก็ไม่ไว้ใจคนในจังหวัดน่าน เวลาเดินทาง  แต่มาอยู่ 4-5 ปี คนน่าน หากคุณเดินทางนั้นปลอดภัยมากกว่าอยู่เชียงใหม่ หรือแม่ฮ่องสอน  ยกเว้นเส้นทางที่หากพลาดก็เก็บศพได้เลย   แม้ว่าในอดีตจะเป็นพื้นที่สีแดง เป็นเขตของ ผกค. แต่ทุกวันนี้ไม่น่ากลัวเลย  ที่น่ากลัวคือคนที่มาจากที่อื่นนั่นแหละ ที่จะทำอะไรไป