นมัสการพระคุณเจ้า ผมขออนุญาตกล่าวถึงปฏิบัตินิยมในเชิงประยุกต์ครับ (ต่อยอด) ผมอยู่ในวงการศึกษา ก็คงต้องกล่าวถึงการนำหลักการของปฏิบัตินิยมมาใช้ในวงการศึกษา โดยเรียกชื่อว่า”ประสบการณ์นิยม” Experimentalism โดยฝ่ายนี้ลงความเห็นว่า ความเป็นจริงก็คือประสบการณ์ และไม่มีความเป็นจริงที่กลั่นกรองแล้ว หากจะต้องสืบเสาะคิดค้นหาความจริงด้วยตนเอง ซึ่งก็เป็นที่มาของ Learning by doing ถ้าว่าด้วยแนวคิดของปรัชญานี้จริงๆแล้ว ความจริงจะมีลักษณะยืดหยุ่นขึ้นอยู่กับประสบการณ์ โดยความเป็นจริงอย่างถูกต้องเพียงใด ขึ้นอยู่กับประสิทธิภาพของเครื่องมือ ดังนั้น ลัทธิประสบการณ์นิยม ก็คงจะคล้ายๆกับกระบวนการศึกษาในวิชาวิทยาศาสตร์นั่นเอง ซึ่งไม่เกี่ยวกับจิตใจหรือคุณธรรม เพราะโดยพื้นฐานแล้ว ปรัชญาตะวันตกจะเน้นการเอาชนะธรรมชาติเสียเป็นส่วนใหญ่