โครงการพัฒนาขีดความสามารถในการบริหารจัดการด้านการท่องเที่ยวและกีฬา

เพื่อรองรับการเปิดเสรีประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) 

กลุ่มภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

วันศุกร์ที่ 6 กรกฎาคม 2555  

กลุ่มการท่องเที่ยวเวลา 9.00 – 12.00 น.

ณ  ห้องประชุมสุพรรณิการ์ ชั้น 2 อาคารเฉลิมพระเกียรติ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์

 

จุดเด่น

  • ภาพรวมการท่องเที่ยวมีความพร้อม เส้นทางคมนาคมสะดวก
  • การประสานงานของเขาพนมรุ้งยังไม่มีความพร้อมเท่าทีควร
  • มีสนามไอโมบาย ที่มีชื่อเสียง
  • แหล่งดูงาน ทางภาครัฐเข้าไปสนับสนุนแต่ไม่ต่อเนื่อง

 

ในส่วนการวิเคราะห์ ศักยภาพ เชื่อมโยงกับกลุ่มนครราชสีมา ชัยภูมิ  และบุรีรัมย์

การวิเคราะห์ SWOT

  • มีแหล่งท่องเที่ยวทางประวัติศาสตร์หลายแห่ง มีแหล่งอารยธรรมขอม มีร่องรอยภูเขาไฟที่ดับแล้วถึง 6 แห่ง สามารถพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวได้
  • มีพื้นที่ชุ่มน้ำอุดมสมบูรณ์ มีการปล่อยนกกระเรียนพันธุ์ไทย มีห้วยจระเข้
  • มีประวัติศาสตร์ท้องถิ่นที่เป็นเอกลักษณ์ มีหลายวัฒนธรรม โยงถึงความเป็นอยู่วิถีชีวิต
  • มีภูมิปัญญาหลากหลาย มีแพทย์แผนไทย มีปราชญ์ชาวบ้าน
  • มีสนามฟุตบอลที่ทันสมัย และสวยงามที่สุดในประเทศ คือ ไอโมบาย มีการเปิดให้นักท่องเที่ยวไปเยี่ยมชมได้
  • การท่องเที่ยวแบ่งเป็น

1. ธรรมชาติสร้าง การท่องเที่ยว ลาว เขมร พม่า เป็นลักษณะการชื่นชมธรรมชาติ มีการอนุรักษ์ไว้ ไม่ทำลาย  ควรศึกษาอย่างประเทศอื่น

2 .บรรพบุรุษ สร้างไว้ให้ อย่างเสียมเรียบ เงินไหลเข้าการท่องเที่ยวอย่างมาก

3. สร้างขึ้นมาใหม่ เช่น บึงฉวาก ปรากฎว่าในปัจจุบันคนรู้จักมากกว่าบึงบรเพ็ด

 

  • บุรีรัมย์มีสิ่งที่บรรพบุรุษสร้างให้ แต่คนบุรีรัมย์ไม่มีสิ่งที่สร้างขึ้นมาใหม่เพื่อดักการท่องเที่ยวให้อยู่กับเรามากที่สุด  ตัวอย่างเช่น พระพุทธประโคนชัย มีแหล่งดูนก น่าจะทำเป็นแหล่งศึกษา มีคนแนะนำข้อมูลต่าง ๆ  สรุปคือ บุรีรัมย์ น่าจะสร้างขึ้นมาใหม่ได้
  • แหล่งดูนกที่ใหญ่มากคือ ชัยภูมิที่อำเภอโคนสาน
  • การท่องเที่ยวบุรีรัมย์ อยากโชว์ให้ประเทศไทยอยู่ใต้มหาสมุทรมา 220 ล้านปี มีหลุมหินที่เกิดจากการกัดเซาะน้ำทะเล
  • อำเภอบ้านกรวดมีเตาเผา ส่งไปขายที่สุโขทัย สามารถเป็นแหล่งดึงดูดได้ทีเดียว
  • ใต้ดินเจอตระกันเหล็กจำนวนมาก จึงทำให้อยากพิสูจน์ว่าเป็นเมืองเกษตรกรรม หรืออุตสาหกรรมกันแน่  คิดว่าน่าจะมีวิธีการหาแร่เหล็กไปทำเครื่องใช้ไม้สอย น่าจะมีการรู้วิธีทำมาเมื่อ 700-800 ปีแล้ว อยากให้มีการตระกันแร่เหล็ก  ให้มีนักวิชาการแสดงองค์ความรู้เหล่านี้  สามารถทำเป็นอุตสาหกรรมเหมืองแร่ได้ เป็นการสนับสนุนการท่องเที่ยวให้บุรีรัมย์ดีขึ้น
  • สโลแกน เมืองปราสาทหิน มีปราสาทหินมากกว่า 60 แห่ง มีภูเขาไฟ 6 ลูก แต่ละลูกมีลักษณะเด่นเฉพาะ เช่นการปะทุซ้ำซ้อนในปากปล่อง มีผ้าไหมสวย มีวิถีชีวิตการทอผ้า
  • รวยวัฒนธรรม บุรีรัมย์เป็นจังหวัดเดียวในภาคอีสานที่หาอัตลักษณ์ไม่ได้  มี 40 % พูดเขมร 20 % พูดลาว 20% พูดไทยโคราช นางรอง มีส่วย มี...  คนส่วนใหญ่เมื่อพูดถึงดูวัฒนธรรมจะไปดูที่สุรินทร์มากกว่า
  • มีแหล่งท่องเที่ยวทางประวัติศาสตร์  และโบราณคดี เช่นปราสาทขอม  นักโบราณคดีแบ่งกลุ่มปราสาทขอม เป็นโบราณสถานที่ มีเทวสถาน มีที่เก็บศพ โรงพยาบาล ที่พักคนเดินทาง บุรีรัมย์ มีครบหมด เว้นแต่ที่เก็บศพสามารถดูได้ที่นครวัด  สรุปคือเราสามารถพาทัวร์ดูปราสาทได้  พนมรุ้งไม่แพ้นครวัด แพ้อย่างเดียวที่ความใหญ่
  • บุรีรัมย์ มีแหล่งตัดหิน มี 3,000 กว่าไร่ สามารถเห็นขั้นตอนการตัดหินทุกขั้นตอน ว่าทำอย่างไร ถึงไปทำปราสาท ถ้าสามารถสร้างเส้นทางการท่องเที่ยวได้ ทำให้การท่องเที่ยวขายได้ครบวงจร
  • เตาเผาเซรามิก บุรีรัมย์ เป็นรุ่นแรก เก่ามากกว่า 3,500 ปี   รุ่นแรกมีนักค้าของเก่า

มี แหล่งสแลกแร่ คือบ้านโนนพาลัย

สรุปคือ แง่โบราณคดี บุรีรัมย์จะมีครบทุกอย่าง

  • แง่ทางเกษตร มีแหล่งวัฒนธรรม มีปราชญ์ชาวบ้าน เช่นครูบาสุทธินันท์ พ่อผาย มีแพทย์แผนไทยที่ตรวจได้ทุกโรค
  • มีหมอดูต่าง ๆ เยอะ
  • มีทัวร์กินของอร่อยที่บุรีรัมย์
  • มีทัวร์วัด บุรีรัมย์มีวัดที่มีครูบาอาจารย์ที่ดีมาก มีวัดทุ่งโพธิ์ กับวัดป่าเขาน้อย
  • ปี 2511-2525 อ.บ้านกรวด เป็นสนามสู้รบทางการเมือง มีค่าย  มีครัวอาหารป่า มีแหล่งอยู่อาศัยของทหารป่า สงครามมีความรุนแรงไม่แพ้พิษณุโลก แต่จุดสนใจทางการเมืองกลับไปอยู่ที่ภาคเหนือ ทั้งความจริง ปัญหาทางการเมืองที่บุรีรัมย์ มีความเข้มข้นมาก  ควรทำเป็นแหล่งศึกษาทางประวัติศาสตร์ อ.ประคำ มีอนุสรณ์สถาน 2 สหาย  สามารถสร้างเป็นแหล่งท่องเที่ยวมรดกที่ตกทอดได้
  • โรงเรียนมีชัยพัฒนา มีกลุ่มฝรั่งเยอะ ถ้าจะพัฒนาภาษาอังกฤษก็มาติดต่อได้
  • Community Base Tourism  มีกลุ่มชาวสิงคโปร์มาอยู่เป็นเดือน มีมาจาก Singapore Management University และ.... มีการส่งนักศึกษามาร่วมทำกิจกรรมกับชาวบ้าน 
  • ตัวอย่างจากอำเภอนางรอง สถิติห้องพักมี 500-600 ห้อง ลูกค้ามาได้อย่างไร และผู้ประกอบการอยู่ได้อย่างไร

-          สืบเนื่องจากการคมนาคมในประเทศสะดวกมาก  มีเส้นทางมาสีคิ้ว ส่งไปอุบลฯ เข้าเวียดนาม ลาว

-          เดินทางมาสระบุรี สามารถมาปากช่อง สามารถมาถึงอำเภอนางรอง มีร้านอาหารขนาดใหญ่ระดับโรงแรม มีร้านขาหมูระดับประเทศ มีก๋วยเตี๋ยวเจ้าดังมาก

-          สรุปคือการคมนาคม และสิ่งอำนวยความสะดวกจากข้างนอกสามารถส่งเสริมให้อำเภอนางรองเกิดขึ้นได้

-          อ.นางรอง ไปดงดินแดน อ.สอยดาว  สู่จันทบุรี ตราด ไหลลงทะเลตะวันออก ถ้าทำถนนเส้นนี้ให้ดี มีเส้นมุ่งสู่ทะเลได้ง่าย ทำให้บุรีรัมย์เป็นเมืองที่คนอยากมา

-          มีธุรกิจเพื่อสังคม รายได้ไปสนับสนุนกับพื้นที่ในชุมชน 

แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ พื้นที่ชุ่มน้ำในบุรีรัมย์ แบ่งเป็น 4 แบบ

1.ระหว่างประเทศ มีที่หนองคาย

2.ระดับประเทศมีที่ บึงจรเข้ อุทยานลำน้ำมาตร  มีแหล่งให้นักท่องเที่ยวมาดูนกในเขตพื้นที่ห้ามล่า เป็นลักษณะการท่องเที่ยวเชิงนิเวศน์  มีการสร้างศาลาดูนก

3. ระดับชาติ

4. มีเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า มีแหล่งต้นน้ำ และมีเขตช้างป่า มีอุทยานแห่งชาติบางปะยา

มีการส่งเสริมการท่องเที่ยว Long Stay มีชาวสวิสเข้ามาดูแหล่งท่องเที่ยว สำหรับประเทศเขา ว่ามีความปลอดภัยเพียงพอหรือไม่

การท่องเที่ยวชุมชน

-          ที่ชุมชนหนองตาเข้ม  มีคนจากหงสา ประเทศลาว เข้ามาดูงาน มีพักที่พนมรุ้งบุรี แล้วเข้ามาที่หมู่บ้าน อยากให้มีการท่องเที่ยวชุมชนขยายไปหมู่บ้านอื่นบ้าง   มีดูเรื่องเศรษฐกิจพอเพียง การดูเรื่องแนวคิดและแนวปฏิบัติของชุมชน

จุดเด่น

-          ชุมชนหนองตะเข้ม มีอนุสาวรีย์บรรพบุรุษสร้างในหมู่บ้าน

-          วิถีชีวิตชุมชน มีคนจากลาว และกัมพูชามาดู และเรียนรู้การประกอบอาชีพ วิถีชีวิตที่คนอาศัยอยู่กับครอบครัว ไม่ออกไปทำอาชีพข้างนอก

-          มีกลุ่มอาชีพ มีสถาบันการเงินของหมู่บ้าน มีคนแนะนำชี้แนะ เป็นพี่เลี้ยง

ชุมชนหนองตาไก้

  • มีไหมเปลือก ไม่เหมือนที่อื่น สามารถไปทำผ้าปูโต๊ะ ผ้าพันคอเป็นต้น

อาหาร

  • การทำโรงงานริสกีฮาลาลฟู้ดส์ มีแนวทางที่จะพัฒนาร้านอาหารเวียดนามและอาหารไทย สู่ตลาดโลก มีแนวคิดทำครัวเปิดสอนอาหารสุขภาพ เน้นการทำให้ครบวงจร มีแนวคิดแต่งร้านอาหารตามเอกลักษณ์ของชาวบุรีรัมย์  เช่นแต่งเป็นลักษณะเขาพนมรุ้งเป็นต้น

จุดอ่อน

  • บุรีรัมย์เป็นเมืองติดอันดับเกือบจนสุดในประเทศ ทำอย่างไรถึงการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม
  • ไม่มีการประชาสัมพันธ์ หรือการตลาดที่ดี
  • ขาดบุคลากรที่มีความรู้  คนที่ทำงานเป็นไกด์จริง ๆ เป็นครู ทำงานไกด์เป็นไซด์รายเฉย ๆ
  • การพัฒนาคมนาคม ใช้วิธีการเช่าเหมาเอา ไม่สามารถควบคุมได้ มีการคอรัปชั่นเกิดขึ้น
  • ภาครัฐ บุรีรัมย์เป็นเมืองที่ใช้ผู้ว่าฯ เปลือง นโยบายของผู้ว่าฯ แต่ละคนไม่ต่อเนื่องกัน ตัวอย่างเช่นการกำหนดวันแต่ละปีของเขาพนมรุ้งไม่รู้ล่วงหน้าเกิน 6 เดือน รูปแบบการทำงานเป็นลักษณะการทำตามนาย
  • ผู้ประกอบการท่องเที่ยวของบุรีรัมย์ ขาดจินตนาการ และสร้างความเป็นเลิศให้กับตนเอง  ส่วนใหญ่หวังแค่ให้อยู่ได้ก็พอ ทำให้นักท่องเที่ยวไม่ประทับใจ ตัวอย่างเช่น อาหารต้องปรับปรุง แต่โรงแรมเริ่มดีขึ้น
  • แต่ก่อนบุรีรัมย์จนสุด  แต่ปัจจุบันมีเขยฝรั่งมากขึ้น ทำให้สถานการณ์ต่าง ๆ เริ่มดีขึ้น
  • คนบุรีรัมย์ แท้ ๆ ไปอยู่ที่กรุงเทพฯ และที่อื่น ส่วนคนในปัจจุบันเป็นคนมาจากที่อื่น
  • ในอดีตการท่องเที่ยวภาคอีสานถูกละเลยเนื่องจากไปมุ่งที่ภาคเหนือและภาคตะวันออกมากเกินไป แต่ปัจจุบันราคาที่ดินในอีสานขึ้นมาก
  • การติดที่กฎระเบียบข้าราชการมากเกินไป

 

ข้อเสนอแนะ

  • ทำอย่างไรที่นักท่องเที่ยวไม่ว่าจากต่างประเทศหรือในประเทศจะเข้าถึงข้อมูลที่นำเสนอในข้อดีของบุรีรัมย์
  • การพัฒนาขีดความสามารถทำอย่างไรถึงเชื่อมโยงกับการตลาดที่เข้ามา
  • บุรีรัมย์เป็นจังหวัดเดียวที่ไม่มีด่านข้ามแดนถาวรกับประเทศเพื่อนบ้าน ทำอย่างไรถึงจะเปิดได้   อย่างเช่น การเดินทางจากช่องสายตะกู ไปเสียมเรียบ ศรีโสภณ ถ้าเปิดช่องเดินทางนี้ จะเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้านคือเขมร เป็นการเดินทางตามรอยปราสาทที่ดี
  • เสนอให้การท่องเที่ยวบุรีรัมย์ควรมีตำนาน เช่นบุรีรัมย์ตำน้ำกิน ถ้าถามประวัติศาสตร์บุรีรัมย์ต้องไปถามอาจารย์วันดี  แต่ก่อนบุรีรัมย์มีความแห้งแล้งมาก ต้องเอาดินที่อยู่ใกล้น้ำมาตำ แล้วมาทำน้ำกิน  ทำไมถึงต้องตำน้ำกิน เป็นสิ่งที่น่าสนใจ  (โดยสภาพของดิน เป็นดินทราย ไม่เก็บน้ำ ช่วงหน้าแล้ง ดินจะแห้ง  คนโบราณจะเอาดินคลุกกับโคลนตะกอนแล้วมาฝนตำน้ำกิน)
  • การมีพิพิธภัณฑ์เมืองเช่นสุพรรณบุรี ซึ่งสามารถเสนอได้ทุกเรื่อง เช่นบุรีรัมย์ตำน้ำกินเป็นต้น
  • ให้อีสานมี แบรนด์ทางการท่องเที่ยวมากกว่านี้ มี Benchmark ใกล้เคียงกับโลกคืออะไร เช่น Blue Elephant
  • สร้างการกระจายรายได้ให้อีสานพึ่งตนเองได้
  • การทำทุนมนุษย์ ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน อย่าทำอย่างกระจัดกระจาย
  • เน้นการพัฒนาคนในวงการการท่องเที่ยวอย่างจริงจัง จุดอ่อนคืออะไร และจะสร้างมูลค่าเพิ่มได้อย่างไร
  • การทำ Story ของอีสานไปเผยแพร่ทั่วโลกให้สนใจ
  • ต้องนำความเป็นเลิศ ไปบวกกับความรู้ใหม่ๆ
  • การทำการตลาดให้ดูที่ Customer
  • สมาคมท่องเที่ยวที่จะเกิดขึ้นแล้วเป็นนิติบุคคล ให้ราชการเข้ามาเสริม เป็นที่ปรึกษาได้หรือไม่ สามารถปรับโครงสร้างการท่องเที่ยวเสริมให้เป็นรูปธรรมมากขึ้น  มีโครงสร้างที่ชัดเจน แล้วราชการมาแนะนำได้หรือไม่
  • ส่วนกลางมีสมาคมที่เข้มแข็งสามารถรวมกลุ่มกันและกดดันรัฐบาลได้
  • ภาคธุรกิจเป็นตัวนำ และรัฐสนับสนุน

 

การพัฒนาขีดความสามารถ

  1. โรงแรม อยู่ในเกณฑ์ดี มีความเพียงพอต่อนักท่องเที่ยว พนักงานเป็นคนในพื้นที่  ขาดแคลนหลักสูตรพัฒนาบุคลากรที่สอดคล้องกับตลาด  ไม่มีมาตรฐานและใบรับรองคุณภาพมาตรฐานของ AEC  ควรเน้นเรื่องการพัฒนาแรงงานให้มีคุณภาพ
  2. ธุรกิจนำเที่ยว จุดแข็งคือโอกาสคมนาคม และศักยภาพของธุรกิจ รถนำเที่ยวถือได้ว่าเมืองไทยเป็นอันดับหนึ่ง  แต่สิ่งที่ขาดคือพนักงานขับรถไม่สามารถพูดภาษาอังกฤษได้ ขาดการสื่อสารกับปลายทางได้อย่างมีประสิทธิภาพ  ให้ดูตัวอย่างในยุโรป พนักงานขับรถสามารถทำพิธีการผ่านแดนได้เลย ไม่ต้องใช้ Tour Leader
  3. ของฝาก ของที่ระลึก  การเข้าถึง สินค้าที่วางขายตามร้านต่าง ๆ แหล่งผลิตอยู่ที่แหล่งท่องเที่ยวหรือไม่ ทำอย่างไรถึงส่งถึงการตลาดได้

 

การคุกคามเมื่อเข้าสู่ AEC

  • สิ่งที่ต้องระมัดระวังมากคือความยั่งยืน จากการรู้จักประเทศเพื่อนบ้าน
  • การพูดเรื่องศักยภาพการแข่งขันต้องเป็นระยะยาว
  • ใน 3 ปีข้างหน้า มีคนจากหลายหลายประเทศเข้าสู่เรา แต่เราพร้อมหรือยัง  การประชาสัมพันธ์มีความพร้อมมากน้อยแค่ไหน อย่าอิงกระแสการเมืองมากเกินไป  ต้องรู้จักใช้ของดีให้เต็มที่  
  •  

 

โอกาสเมื่อเข้าสู่ AEC

  • การท่องเที่ยวอนาคตที่ประสบความสำเร็จไม่ควรกระจุกตัวในเมืองใหญ่ ๆ
  • ภูมิศาสตร์ในบุรีรัมย์เปิดกว้าง ดังนั้นควรรวมตัวและช่วยเหลือกันให้มากที่สุด
  • การลงทุน การเคลื่อนย้ายแรงงาน
  • การสร้างมาตรฐานเพื่อแข่งกับ AEC
  • การผนึกพลังรวมกันในอาเซียน ใช้ตลาดเดียวให้วัฒนธรรมต่าง ๆ หลั่งไหลเข้ามาแล้วสร้างมูลค่าเพิ่มให้เรา

 

สถานการณ์การท่องเที่ยวในกลุ่ม AEC

  1. การเมืองไม่นิ่ง  อย่างเช่นปี 2540 จะปรับให้วังน้ำเขียวเป็นแหล่งโอโซนของโลก แต่ปัจจุบันทำไม่ได้
  2. เส้นทาง มีจากสระบุรี – หนองคาย ผ่านถนนมิตรภาพ นับว่าเส้นทางดี แต่ถ้าเส้นทางรองรังจากนางรองไปถึงปราสาท ถึงอุบลราชธานี การพัฒนาทางยังไม่ดีเท่าที่ควร

 

แนวทางการพัฒนาของราชการควรพัฒนาเพื่อสร้างความเชื่อมโยงได้อย่างไร

  • มีการพัฒนาเส้นทางตามแนวอารยธรรมขอม – การเปิดด่านการค้าผ่อนปรนมีความจำกัดอยู่ ถ้าเปิดด่านที่สายตะโก สามารถเชื่อมโยงอารยธรรมขอมได้แน่นอน  แต่ปัจจุบันมีด่านช่องจอง ก็สามารถเสริมได้บ้าง
  • แหล่งเรียนรู้ อู่อารยธรรม  คนในพื้นที่ไม่สามารถให้ข้อมูลในการบริการการท่องเที่ยว
  • ประเทศไทยได้เปรียบเรื่องการเชื่อมโยงกับสิ่งท่องเที่ยวและกิจกรรมอื่น ๆ เพียงแต่ขาดบุคลากรที่เกี่ยวข้องไม่ว่าจะเป็นผู้ประกอบการหรือ คนในท้องถิ่น ภาครัฐจะเข้าไปสนับสนุนอย่างไร สามารถเชื่อมโยงกับกลุ่มจังหวัด นครชัยบุรี ได้
  • ให้ภาคเอกชน ภาคผู้ประกอบการท่องเที่ยวเป็นตัวหลักในการบริหารจัดการ ส่วนราชการจะเป็นส่วนสนับสนุน

 

แนวทางการพัฒนาของส่วนสถาบันการศึกษา

  1. การพัฒนาคน หรือผู้ประกอบการ เน้นเรื่องการปรับกระบวนทัศน์การเรียนรู้ การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์  การสร้างเครือข่ายของชุมชนให้เข้มแข็ง
  2. ทักษะ การรู้ประวัติศาสตร์  การสื่อสาร ช่องทางไอซีที เช่นการทำท่องเที่ยวออนไลน์
  3. การเพิ่มมูลค่าของสินค้าหรือบริการ
  4. การประชาสัมพันธ์สื่อให้มีการยอมรับ และวางจุดยุทธศาสตร์ของบุรีรัมย์ที่เป็นเอกลักษณ์และอัตลักษณ์ที่แตกต่างจากที่อื่น

 

ข้อจำกัด 

  1. กฎหมาย พ.ร.บ. ธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์  ทำให้คนในท้องถิ่นบางครั้งที่มีความรู้แท้จริง ไม่สามารถเผยแพร่ความรู้ได้ คนที่เผยแพร่ได้มีแค่มัคคุเทศก์เท่านั้น

-          ทางแก้ให้มัคคุเทศก์ทุกจังหวัดรวมตัวกันตั้งเป็นสภาวิชาชีพ และกำหนดกติกาเอง

-          แก้กฎหมายตรงนี้บ้าง จะให้ชาวบ้านสามารถแนะนำได้

-          ป้องกันมัคคุเทศก์เถื่อน และการทำผิด ราชการเลยมีการควบคุมตรงนี้

 

จุดเด่นการเชื่อมโยงในภาคต.อ.เฉียงเหนือ

  1. เส้นทางอารยธรรมขอม มีปราสาทหิน
  2. ภูเขาไฟ และการปะทุซ้ำซ้อน
  3. การเป็นเมืองใต้มหาสมุทรเป็นพื้นที่ชุ่มน้ำต้น ๆ ของประเทศ
  4. มีแหล่งท่องเที่ยวดูนกที่ทุ่งกระมัง มีแหล่งทางนิเวศเยอะมาก
  5. เขตรักษาพันธุ์ สัตว์ป่า มีตาพระยา เป็นมรดกโลก
  6. ปราสาทหิน มีทุกอย่างครบ  ยกเว้นที่เก็บศพ สามารถสร้างความเชื่อมโยงในประเทศกัมพูชาได้
  7. มีแหล่งตัดหิน 3,000 กว่าไร่
  8. มีตระกันเหล็ก สามารถทำการศึกษาเป็นแหล่งอารยธรรมเหล็กที่สร้างได้
  9. มีประวัติศาสตร์การต่อสู้ทางการเมืองที่ควรรื้อฟื้นและอนุรักษ์

10. มีอดีต มีตำนานเช่นบุรีรัมย์ ตำน้ำกิน สร้างเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้

11. มีภูมิปัญญา วิถีชีวิตที่ครบวงจร เช่น ผ้าไหมสวย มีไหมเปลือกต่างจากที่อื่น (ส่งศิลปาชีพ 1 คันรถ)  การทำผ้าที่ทำจากโปรตีนไหมสามารถเล่นกีฬาได้ เป็นผ้านาโน

12. มีดนตรีที่เด่น เช่น มโหรีเขมร

13. อาหารอร่อย มีนวัตกรรมใหม่ เช่น อาหารเวียดนามฮาลาล

14. วิถีพุทธเข้มแข็ง มีเศรษฐกิจชุมชน อาชีพที่ยั่งยืน

15. มีวิถีชุมชน วัฒนธรรมสูง

16. มีการท่องเที่ยว Long stay

17. มีตลาดนัดเช้าเย็น มีการเปิดครัวทำอาหารสุขภาพ

18. ความหลากหลายทางวัฒนธรรม จังหวัดบุรีรัมย์ มีคนเวียดนามน้อย แต่ที่เยอะจะมีที่หนองคาย

19. การอนุรักษ์อาหารท้องถิ่น เช่นแกงชะเงย

20. มีของที่สร้างใหม่และมีคุณภาพ เช่น พระพุทธประโคนชัย  จริง ๆ พระพุทธเมตตาพนมรุ้ง และไสยนิกาย

21. มีศูนย์ดูนก ในการแลกเปลี่ยนวิถีชีวิต ทำให้ดีขึ้น มีธุรกิจเพื่อชุมชน

22. เส้นทางการเชื่อมโยงท่องเที่ยวดีเป็นบางส่วน สามารถเชื่อมโยงไปในภาคต่าง ๆ ได้

23. การเปิดด่านถาวรยังไม่มีใช้ที่ช่องจอมไปก่อน

24. ที่พัก และสิ่งอำนวยความสะดวกดีขึ้นเรื่อย ๆ

25. สินค้าโอทอป หรือนวัตกรรมใหม่ ๆ มีมากแต่ขาดการส่งเสริมการตลาด ขาดนวัตกรรมที่หลากหลาย

26. คน หรือทุนมนุษย์ มีจุดเด่นเยอะ แต่ขาดการเชื่อมโยง และภาษา 

27. สามารถทำการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่ม เช่น กัมพูชา ลาว จีน เวียดนาม

28. ขาดความรู้ด้านการนำเที่ยว

29. ขาดไอที

30. ขาดจินตนาการ

31. ขาดองค์ความรู้รอบด้าน รู้แต่ในงาน ขาดความรู้ด้านการบริหารจัดการ กระบวนทัศน์ เรียนรู้ ทำเครือข่ายให้เข้มแข็ง การสร้างมูลค่าเพิ่ม

32. แบรนด์ของอีสานอยากให้คนเข้าใจมากกว่านี้ สินค้าดีแต่แบรนด์ไม่ชัดเจน

33. ขาดการประชาสัมพันธ์

34. เสริมความรู้ด้านกฎหมาย กฎระเบียบ

 

สิ่งที่ขาดและต้องการองค์ความรู้

1.ขาด Story และความร้อยเรียง Impact ไม่โดน  สามารถใช้ Multimedia เสริมได้ ,ทำหนังสืออ้างอิงในระดับนานาชาติ

2. มีแหล่งอารยธรรม และปราชญ์ชาวบ้าน ควรมีการเชื่อมโยงกันมากขึ้น เช่นโอสถสถาน

3. ขาดจินตนาการ และก้าวสู่ความเป็นเลิศ

4. ขาดความต่อเนื่องของภาครัฐ

5. ขาดการประชาสัมพันธ์และการตลาด

6. ขาดแคลนไกด์ และไกด์ที่มีคุณภาพ

7. อาหารต้องมีการปรับปรุง

8. ขาดนวัตกรรมใหม่ ๆ และแหล่งท่องเที่ยวใหม่

9. การเมืองไม่นิ่ง

10. ขาดด่านถาวร

11. ขาดการเชื่อมโยงกับประเทศเพื่อนบ้าน

12. ขาดการพัฒนาทุนมนุษย์อย่างเร่งด่วน  เช่น พัฒนคนขับรถให้พูดภาษาได้

13. ขาดมาตรฐาน AEC อย่างเป็นรูปธรรม

14. ขาดการรวมกลุ่มที่เข้มแข็ง  ขาดศูนย์กลาง

15. ขาดพิพิธภัณฑ์เมือง

16. มีที่พักพอหรือไม่สำหรับจีนเข้ามา 130 ล้านคน