สวัสดีครับอาจารย์ ผมไม่ได้เป็นนักวิชาการแค่เป็นภูไทคนอยามีส่วนแบ่งปันบ้าง. การโยกย้ายถิ่นของภูไทจากสิบสองจุไทซื่งหลายคนก้้เชื่อว่าจากน้ำน้อยอ้อยหหนูจากเมืองแถนไปไม่เกิน 30กม การเคลื่อนยัา้ยลงมาทางใต้เรื้อยๆผ่านแคว้นและหัวเมืองต่างๆของเวียดนามและล้านช้างเป็นคู่ขนานกันจนมาถืงเมืองวังอ่างคำ คงไม่ใช่มารวดเดียวถืงปลายทางเลยแบบถูกกวาดต้อนมา ผมสังเกตุเห็นกลุ่มชาติพันธุ์เดียวกันเช่น ภูไทด่อนหรือภูไทขาว ภูไทแดงอยู่ตามจังหวัดต่างๆของเวียดนามกับลาวตั้งแต่เหนือลงมาจนถืงสะหวันนะเขต ในระหว่างการอพยพโยกย้ายเป็นเวลาหลายร้อยปีต้องผ่่านและอยู่ใกล้เพื่อนบ้านที่เป็นเผ่าพันธุ์อื่นหรือภูไทที่อพยพมาอยู่ก่อนแล้วต่างฝ่ายต่างมีอิทธิพลต่อกันและกันรวมทั้งการเกี่ยวดองกันเช่นการแต่งงานเป็นต้นวัฒนธรรมด้านต่างๆเปลี่ยนแปลงไปยกตัวอย่างใกล้ตัวเรา ภาษาไทยและภาษาลาวมีอิทธิพลต่อภูไทมากขนาดไหนเด็กๆภูไททุกวันนี้พูดภาษาตัวเองไม่เป็น และไม่อยากพูดด้วยเพราะอาย กลุ่มที่ถูกกวาดจากเมืองแถนมาอยู่แถวราชบุรีเรีกว่าลาวส้งดำ ไทซงดำน่าจะไม่ใช่พวกเดียวกันกับภูไทคำตากล้า นักวิจัยน่าจะสืบหาต้นตอทื่แท้จริงของภูไท แต่ก็้ยากมากเพราะภาษาเปลียนแปลงไปเรื่ิอยๆในช่วงพันปีผ่านไป

ส่วนเมืองเว เรณู หรือเรณุนคร เมืองเวเป็นชื่อเดิมก่อนกรมพระยาดำรงค์จะเปลืยน คำว่า เว ภาษาภูไทแปลว่า หันหรือหันกลับ เหตุผลคือพวกภูไททื่ถูกกวาดต้อนมาจากเมืองวังอ่างคำให้มาอยู่ตามหัวเมืองต่างๆเช่นสกลนคร กาฬสินธุ คิดถืงบ้านและพี่น้องที่ตกค้างทางเมืองเดิมมาก เมื่อเจ้าหน้าที่กองทับสยามไม่ได้ควบคุมจืงพากันหนีกลับ แต่พอมาถืงบ้านดอนหวายเกิดเปลี่ยนใจด้วยสาเหตุใดไม่ทราบรายละเอียดจืงตั้งชื่อบ้านเมืองใหม่นี้ว่า เมึองเว