แวะมาอีกครั้ง เรื่องนี้เป็นความรู้ใหม่สำหรับพี่หนูรีค่ะ น่าสนใจมากๆ

จึงอ่านทบทวนอีกครั้ง

พบว่าข้อมูลที่พี่คัดลอกมาต้นฉบับเดิมพิมพ์ผิดหลายคำ พี่หนูรีขอนำฉบับเต็ม มาแก้คำผิดแล้ว ฝากไว้ที่นี่นะคะ

เห็นว่าข้อมูลน่าสนใจดี ไม่อยากขึ้นหน้าบันทึกใหม่ขอฝากไว้ที่นี่ เผื่อมีประโยชน์กับใครๆ

...........

การศึกษาองค์ประกอบทางเคมี คุณค่าทางอาหาร และ

เภสัชวิทยาของพืชท้องถิ่นพื้นบนที่สูง

 

วัตถุประสงค์

 

เพื่อคัดเลือกพืชท้องถิ่น บนพื้นที่สูงที่มีศักยภาพจากพื้นที่สูงในโครงการหลวง

จำนวน 15 ชนิด ได้แก่

มะกลิ้ง มะแตก มะเม่า เปล้าตองแตก ผักไผ่ รางจืด ตะคร้า เกล็ดปลาหมอ เฮาะที ตองหอม ไม้แดง เฮือดหม่อน หญ้าปีกแมงวัน ผักฮาก มะเนียงน้า

 

นำมาวิเคราะห์องค์ประกอบทางเคมี ด้านคุณค่าทางอาหาร ได้แก่ การวิเคราะห์ปริมาณโปรตีนรวม ไขมันรวม เยื่อใย พลังงานรวม และธาตุอาหารต่างๆ ได้แก่ ฟอสฟอรัส แคลเซียม โปรแตสเซียม แมกนีเซียม เหล็ก แมงกานีส ทองแดง สังกะสี โซเดียม

 

จากนั้นนำตัวอย่างพืชมาสกัดด้วยตัวทำละลายเมทานอล จากนั้นวิเคราะห์ปริมาณสารฟีนอล

โดยรวม แล้วจึงทำการทดสอบฤทธิ์ด้านต่างๆ ทางเภสัชวิทยา ได้แก่ ฤทธิ์ในการต้านอนุมูลอิสระ ฤทธิ์ในการยับยั้ง เชื้อจุลินทรีย์ที่ทำให้เกิดโรค ฤทธ์ในการยับยั้ง การสร้างเมลานิน การยับยั้ง การทำงานของเอนไซม์ไทโรซิเนส

 

การวิเคราะห์และทดสอบฤทธิ์ทางเภสัชวิทยา

 

จากการวิเคราะห์องค์ประกอบทางเคมี พบว่า

 

เฮาะที และตองหอม เป็นพืชกลุ่มที่มีคุณค่าทาง

อาหารที่ดี โดยเป็นพืชมีโปรตีนรวม และที่สำคัญ คือ มีกรดกูลตามิกซึ่งเป็นกรดอะมิโนที่ให้รสชาติ โดยมีองค์ประกอบมากถึง 1 และ 0.6% ตามลาดับ มีปริมาณแร่ธาตุมาก ได้แก่ เหล็ก และแมงกานีส แต่ไม่มีฤทธิในการต้านอนุมูลอิสระและยับยั้งการสร้างเมลานิน มีปริมาณฟีนอลโดยรวมต่ำ มีเพียง เฮาะที ที่มีฤทธ์ในการยับยัง้ จุลินทรีย์ก่อโรคได้ดี

 

พืชตัวอย่างที่มีฤทธิ์ ในการต้านอนุมูลอิสระและยับยั้ง จุลินทรีย์ต่ำ ได้แก่ มะเม่า เปล้าตองแตก เกล็ดปลาหมอ รางจืด และเฮือดหม่อน

 

ส่วนพืชที่ให้ฤทธ์ในการต้านอนุมูลอิสระสูง มีฤทธิ์ในการยับย็งการสร้างเมลานินได้ดี ฤทธิ์ในการยับยั้ง จุลินทรีย์ก่อโรคได้ดี และมีปริมาณฟีนอลโดยรวมสูง ได้แก่ สารสกัดจากเปลือกมะเนียงน้ำ ใบของไม้แดง ใบตะคร้า และต้นผักไผ่

 

จากการคัดเลือกพืชที่มีศักยภาพ มีพืช 3 ชนิด ได้แก่ มะเนียงน้า ไม้แดง และผักไผ่ ที่มี

ศักยภาพ จากนั้นได้นามาแยกกลุ่มสารอย่างง่ายด้วยเทคนิค TLC และทดสอบฤทธิ์ในการต้านอนุมูลอิสระอีกครั้ง แล้วนาไปแยกกลุ่มสาร (Fraction) อีกครั้ง ด้วยเทคนิค PTLC เพื่อให้ได้สารบริสุทธิ์และสามารถเก็บ fraction เพื่อนาไปหาโครงสร้างของสาร เมื่อทดสอบฤทธิก์ ารต้านอนุมูลอิสระ และการยับยั้ง การสร้างเมลานินโดยใช้ เซลล์เมลาโนม่า ชนิด B16

 

พบว่า Fraction ที่ 1 ของสารสกัดทั้ง3 ชนิด

มีประสิทธิภาพในการยับยั้งการสร้างเมลานินที่ดี ดังนั้น จึงเลือกสารสกัดจากใบไม้แดงนาไปศึกษาโครงสร้างทางเคมี เพื่อให้ทราบองค์ประกอบของสารสำคัญก่อน

พบว่า สารออกฤทธิ์ที่พบเบื้องต้น คือกลุ่มฟลาโวลนอย (Flavonoid) ได้แก่ Luteonin และสารกลุ่ม ไอโซฟลาโวน (Isoflavones) ได้แก่ genistein apigenin

 

วิเคราะห์กลุ่มพืชที่ให้น้ามัน

 

ทำการวิเคราะห์กลุ่มพืชที่ให้น้ามันและน้ามันที่ได้จากพืช ได้แก่ มะกลิ้ง มะแตก และน้ำมันงา

พบว่า

 

มะกลิ้ง มีไขมันรวม 57-66% ให้พลังงาน 5,554-7,225 แคลลอรี่ต่อกรัม เป็นผลของพืชที่มีไขมันสูงมาก

 

ส่วนมะแตก มีไขมันรวมน้อยกว่า คือ 33% เมื่อนาไปศึกษาวิเคราะห์ทางเคมีในเชิงลึกเกี่ยวกับ

ปริมาณของกรดไขมันชนิดต่างๆ โดยน้ามันมะแตกประกอบด้วยกรดไขมันไม่อิ่มตัว 65%

 

ส่วนในน้ามันงาประกอบด้วยกรดไขมันไม่อมิ่ ตัวสูง 78% มะแตกและงา

 

ข้อควรระวัง คือ ขั้นตอนการสกัดหรือบีบให้ได้น้ามัน ต้องมีการป้องกันการออกซิเดชั่นที่ดี เพื่อไม่ให้เกิดการหืนของน้ามัน

 

ผลการทดสอบความเป็นพิษแบบเฉียบพลัน

 

จากการทดสอบความเป็นพิษแบบเฉียบพลัน เมื่อให้สารทดสอบทางปาก (Acute oral toxicity)

ของสารสกัดน้ำและสารสกัดเมทานอลจากเฮาะที ในขนาด 5,000 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัมน้าหนักตัว จัดเป็นขนาดสูงสุดที่ใช้ในการทดสอบตาม guideline ของ OECD

 

ผลการทดลองชี้ว่า สารสกัดน้ำและเมทานอลจากเฮาะที มีความปลอดภัยในระดับสูง โดยขนาดที่ทาให้หนูขาวตายเกินครึ่งหนึ่ง (LD50) มากกว่า 5,000 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัมน้าหนักตัว

……………………………..