กาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน
(กาพย์ห่อโครง คือ คำประพันธ์ประเภทที่มีลักษณะเป็นโครง๔ สุภาพขึ้นหน้าแล้วต่อด้วยกาพย์ยานี๑๑)
เมื่อผมได้อ่านกาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน ผมคิดว่า พระราชนิพนธ์ที่พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยแต่งได้แสดงถึงความรักของท่านที่มีต่อสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินีว่ามากมายเหลือเกินถึงแม้พวกท่านจะได้อยู่ด้วยกันในขณะนั้นก็ตาม
ขนาดที่ทำให้ท่าน(พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย)มองเห็นอาหารอะไรก็ได้นึกถึงสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินีตลอดโดยในกาพย์นี้ท่านได้เปรียบเทียบอาหารที่ท่านเสวยมาเปรียบกับอาหารฝีมือสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินีประมาณว่าอาหารฝีมือสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินีรสชาติอร่อยมาก
ยกตัวอย่าง เช่น
“ ตับเหล็กลวกหล่อนต้ม เจือน้ำส้มโรยพริกไทย
โอชาจะหาไหน ไม่มีเทียบเปรียบมือนาง”
แปลว่า ตับเหล็กลวกนี้ “ปรุงด้วยน้าส้มและโรยพริก รสชาติอร่อยหาที่ไหนไม่ได้แล้ว
ไม่มีใครปรุงอาหารอร่อยได้เท่าสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินีปรุงได้แล้ว”
และในกาพย์ยังแสดงถึงว่าท่าน(พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย)เวลาเสวย
ก็คิดถึงเรื่องเก่าๆในตอนที่พวกท่านได้อยู่ร่วมกัน ยกตัวอย่าง เช่น
“ล่าเตียงคิดเตียงน้อง นอนเตียงทองทำเมืองบน
ลดหลั่นชั้นชอบกล ยลอยากนิทรคิดแนบนอน”
ซึ่ง “ล่าเตียง”มีลักษณะคล้ายคลึงกับเตียง ซึ่งทำให้บทนี้ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยน่าจะนึกถึงตอนที่ได้นอนข้างสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินี
สรุปแล้วกาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวานได้แสดงถึงความรักที่พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยมีต่อสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินี