หมอที่ทำคลินิคหาเงินด้วยก็ไม่เป็นการเสียหายนะครับ ยิ่งเป็นการช่วยทำประโยชน์ให้คนไข้ด้วยซ้ำไป ถ้าเขารักษาในราคาไม่แพงเกินไป และถือคนไข้เหมือนญาติ
ผมประทับใจหมอกระสวย ศาสตรสิงห์ ซึ่งเป็นหมอเปิดคลินิคอย่างเดียวที่หาดใหญ่ และรวยมาก คนไข้วันละ ๒ - ๓ ร้อยคน วันหนึ่ง (ประมาณปี ๒๕๑๘) ผมไปออกหน่วยแพทย์เคลื่อนที่กับทีมแพทย์ทหารอากาศแถวตำบลวังพา อ. หาดใหญ่ ซึ่งเป็นพื้นที่สีแดง ได้คุยกับคนไข้คนหนึ่งซึ่งเคยไปรักษากับหมอกระสวย คำพูดและน้ำเสียงที่เขาเล่าถึงคำพูดของหมอกระสวยทำให้ผมเข้าใจว่าทำไมคนไข้ติดหมอกระสวยมากขนาดนั้น ข้อสรุปก็คือหมอกระสวยปฏิบัติต่อคนไข้เหมือนญาติ หมอกระสวยเสียชีวิตไปหลายปีแล้ว ถ้ายังอยู่ก็จะอายุประมาณ ๘๕ ปี
ทุกอย่างอยู่ที่ความพอดีครับ หมอที่ไม่เปิดคลินิคหาเงินไม่ได้เป็นคนดีกว่าหมอที่หาเงินครับ ดีไม่ดีต้องดูที่หลายๆ ด้าน อย่าตัดสินด้วยด้านเดียวครับ
ผมสังเกตว่าอาจารย์หมอของ มอ. ที่ผมเคยอยู่ คนที่เปิดคลินิคจะรู้จักคน มีสังคมกว้างขวาง ผมเสียอีกเป็นคนแคบไม่เป็นที่รู้จักในหาดใหญ่ ตอนผมเป็นคณบดีเวลาจัดงานที่ต้องการความร่วมมือจากคนในหาดใหญ่ต้องอาศัยพวออาจารย์แพทย์ที่ทำคลินิคเป็นกรรมการ
วิจารณ์ พานิช