คุณอ้วนเล่าเทคนิคการจูงใจผู้สูงอายุทำกิจกรรมนี้ ไว้นิดหนึ่ง

 

คุณอ้วน จาก PCU บางสีทองมาเล่าให้ฟังค่ะ บอกว่า PCU ของเธออยู่ในบ้านจัดสรร และสิ่งที่ตัวเองภาคภูมิใจ ก็คือ สามารถทำให้ชมรมผู้สูงอายุ ดูแลสุขภาพตนเองด้วยกลุ่มของผู้สูงอายุเองได้

หมู่บ้านจัดสรรนี้ เมื่อก่อนไม่มีสถานพยาบาลเปิดดำเนินการ  ปี 45 มีนโยบายหลักประกันสุขภาพ ผอ. ก็เลยให้ไปขยายบริการ เปิด PCU ที่หมู่บ้านจัดสรร (หมู่บ้านสมชาย) ซึ่งมี 2,400 หลังคาเรือน ... รอบแรกก็นำกระบวนการสร้างสุขภาพ ที่ต้องใช้กิจกรรมมาทำ จึงทำเรื่องของการออกกำลังกาย โดยให้ผู้สูงอายุที่เป็นสมาชิกของชมรมผู้สูงอายุ รพ.บางกรวย เป็นแกนนำ เริ่มแรกด้วยการออกกำลังกาย ของป้าบุญมี

ต่อมา กลุ่มใหญ่ขึ้น จึงจัดตั้งเป็นชมรมผู้สูงอายุ เมื่อปี 47 จากสมาชิก 9-10 คน ตอนนี้ประมาณ 150 คน

และกิจกรรมที่ดำเนินการต่อเนื่อง โดยใช้กิจกรรม 6 อ. ก็จะมีเรื่อง อ. ออกกำลังกาย มีเรื่องออกกำลังกายท่าป้าบุญมี แต่ปัจจุบัน เขาก็ไปคิดกันเองว่า อะไรจะเหมาะกับเขา เขาก็จะมีเรื่องของลีลาศ รำมวยไทย ไทเก้ก พัฒนาไปเรื่อยๆ ... เขาจะมีการประชุมกรรมการทุก 2 เดือน ประชุมสมาชิกทุก 1 เดือน และมาออกกำลังกายทุกวันจันทร์ พุธ ศุกร์ บ่าย 3-4 โมง

เรื่อง อ. อาหาร (จัดตอนปี 48) รอบแรกจะเชิญวิทยากรมาคุยให้ฟังว่า อาหารต้องทำอย่างไร แบบไหน เพื่อที่จะกินให้เหมาะกับผู้สูงอายุ

เรื่อง อนามัยสิ่งแวดล้อม เขาก็จะมีสวนหย่อมที่เขาภาคภูมิใจ ว่าตรงนั้นเป็นกองขยะ กองศาลพระภูมิเดิม สวนหย่อมนี้เป็นลักษณะที่เขาไปปลูก ตอนนั้นมันเป็นกองขยะใหญ่มาก เราก็ช่วย เราไปประสานนักเรียน เขาไปประสานผู้สูงอายุ ไปประสานเทศบาล มาช่วยกันทำ เงินเขาก็ช่วยกันออก

เรื่องของการดูแลผู้สูงอายุที่บ้าน เขาจัดอย่างนี้ คือ

  • ปกติการเยี่ยมบ้านผู้สูงอายุที่เราไปเยี่ยม เราก็เยี่ยมทุกกลุ่มอายุ ส่วนมากก็เป็นผู้สูงอายุที่ป่วย ศูนย์ฯ จะออกเยี่ยมทุกวันศุกร์
  • ปัจจุบันนี้กลุ่มผู้สูงอายุ ซึ่งเป็น อสม.ด้วย จะไปเยี่ยมบ้านประจำทุกวันศุกร์
  • แต่ว่าถ้าเป็นกลุ่มผู้สูงอายุแถวนั้น ก็จะไม่ได้อยู่ในหมู่บ้านนี้อย่างเดียว ก็จะมีรอบๆ มาสมัครเป็นสมาชิกด้วย เขาก็จะจัดการไปดูแลผู้สูงอายุลักษณะนั้น เป็น 2 ลักษณะ ดูแลเรื่องของเจ็บป่วย และดูแลเรื่องของไปนอน รพ. ที่อื่น
  • การเยี่ยมผู้สูงอายุ เริ่มจากเจ้าหน้าที่ไปเยี่ยมกับ อสม. อยู่แล้ว ทุกวันศุกร์ พอเขามีชมรม มีกิจกรรม เขาก็จัดไปเยี่ยมกันเอง รวมทั้งเวลาเจ็บป่วย
  • คุณอ้วนเล่าเทคนิคการจูงใจผู้สูงอายุทำกิจกรรมนี้ ไว้นิดหนึ่งนะคะว่า ... มาจากวิธีคิดของคุณอ้วนเองว่า "ป้าคนนี้ป่วยนี่" เราก็จะกระจายข้อมูลต่อให้ผู้สูงอายุด้วยกัน ... เราก็จะบอกว่า "อ้าว ป้า บ้านนี้ป่วยน๊า เป็นสมาชิกมั๊ย" "ไม่เป็น" "เอ้า ไปเยี่ยมมั๊ย" "เป็นสมาชิกมั๊ย บ้านนี้" "เป็น" "เอ้า เยี่ยม" เราก็พยายามทำอย่างนี้ ... โดยที่ก็รู้ว่า เขาก็ต้องมาแหล่ะค่ะ ... มีกลวิธีชวน ... หรือไม่ก็จะบอกว่า "ป้า หนูจะไปเยี่ยมบ้านนี้ ไปมั๊ย" "อ้าว เดี๋ยวหนูขี่รถไปรับ มอเตอร์ไซค์" "ไม่มีเพื่อน" ... อะไรอย่างนี้ เป็นวิธีการอย่างนี้ละค่ะ เจ๋งจริงๆ
  • อดีต หมู่บ้านนี้เข้าบ้านไม่ได้ ปัจจุบัน เข้าได้ทุกบ้าน และสมาชิกเขาจะรู้จักกันมากขึ้นในหมู่บ้าน เป็นการสร้างสุขภาพทั้งกาย จิตได้ค่ะ

และอีกเทคนิคหรือค่ะ นั่นก็คือ

  • น้องอ้วนบอกว่า แรกๆ กิจกรรมเป็นปัจจัยจากเจ้าหน้าที่ แต่หลังๆ เป็นปัจจัยจากผู้สูงอายุเอง คือ เขาทำงานเป็นทีม และเราก็ช่วยเสริม "อ้าว ลุงประธาน ลุงไปหาไอ้นี่ แบบนี้ดีมั๊ย" "ลุงประชาสัมพันธ์ มีนี่มา บอกเพื่อนด้วยว่าเป็นยังไง" "ป้าเลขาฯ นี่จดอะไรมาบ้าง ไหนอ่านสิ"
  • ชื่นชมค่ะ

ปัจจุบัน ถ้าบอกว่าเขาทำงานดูแลกันในระบบผู้สูงอายุนี่ เขาทำงานได้มั๊ย ถ้าแถบนี้เราต้องบอกว่าดี เพราะว่าเขาสามารถดูแลกันเองได้ ช่วยเหลือกันได้ เป็นเครือข่ายของสมาชิกโน่น นี้ ดูแลกันได้ เพราะที่นี่เป็นลักษณะชุมชนเมือง ที่มีทีมเป็นข้าราชการเกษียณ และเวลาทำงานแบ่งเป็น 3 กลุ่ม ก็คือ จะมีทั้งเงิน สมอง และกำลัง กลุ่มข้าราชการก็จะมีทั้งสมอง มีทั้งเงิน และกลุ่มกำลังก็จะเป็นลุงๆ ป้าๆ ชาวบ้านที่มาร่วมกิจกรรม เพราะฉะนั้น มีทั้งเงิน มีทั้งปัญญา มีทั้งกำลัง อะไรจะเกิดขึ้น ...

ท่ารองฯ นายก อบต.บางสีทอง จ.นนทบุรี มาด้วยกัน ท่านได้เล่าเรื่องกิจกรรมผู้สูงอายุนี้ให้ฟังด้วยว่า

  • การบริการดูแลผู้สูงอายุที่บ้าน ผมทำตั้งแต่ก่อนที่ผู้สูงอายุจะเข้าเป็นสมาชิกสภาผู้สูงอายุ
  • ประมาณปี 48 รุ่นที่ขยาย พมจ. และมีการประชุม การดูแลผู้สูงอายุที่บ้านที่พิษณุโลก นั่นก็เป็นจุดเริ่ม
  • จากนั้นกลับมาทำ โดยหาอาสาสมัคร 40 คน ระเบียบให้มีอายุ 25-55 ปี ที่จะเป็นอาสาสมัครได้ แต่ 40 คนนี้บางสีทองหาไม่ได้ หาได้อายุ 60 กว่าแล้วก็มี
  • ได้รับความอนุเคราะห์งบประมาณ 9 เดือน และเปลี่ยนมาเป็น 1 ปี 6 เดือน จาก พมจ. เขาก็ให้ค่าตอบแทนอาสาสมัคร ของเยี่ยม
  • แต่หลังจาก 1 ปี 6 เดือน อบต. ก็ตั้งงบประมาณไว้เอง เป็นค่าตอบแทนอาสาสมัคร และจัดของเยี่ยมผู้สูงอายุเดือนละ 10 ราย
  • ตัวผมเอง มองว่า สักวันหนึ่ง เราก็ต้องเป็นผู้สูงอายุ และผู้สูงอายุเอง เราจะทำยังไง จะตอบแทนบุญคุณเขา ที่เขาเป็นบุคลากรของพื้นที่ ... ชีวิตเขาทำอะไรให้พื้นที่มาเยอะแล้ว ... ถือว่า ผู้สูงอายุเป็นบุคลากร เป็นครูชั้นหนึ่ง เป็นปูชนียบุคคลที่ดี
  • และทุกวันนี้ของแต่ละเดือน วันที่ 9 เลือกวันที่เราสะดวก ถ้าติดก็เลื่อนขึ้น หรือเลื่อนลง เราจะมีของไปเยี่ยมผู้สูงอายุที่บ้านจะมีข้าวสาร 1 ถุง 5 กก. ปลากระป๋อง 6 กระป๋อง น้ำหวานเฮลล์บลูบอย 2 ขวบ นมแอนลีนครึ่งโหล และยาสามัญประจำบ้าน 1 ชุด อาสาสมัครดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ (อผส.) ทุกคน มาพร้อมกันหมด ผมจัดรถรับ-ส่ง อีก 2 คัน พาผู้สูงอายุเยี่ยมบ้าน รวมทั้งผู้บริหาร และสมาชิก อบต. ด้วย
  • เสร็จแล้วก็จะมาทานข้าวเที่ยงกันที่ อบต. และประชุม
  • การดูแลสุขภาพ ทุกครั้งที่ไปเยี่ยมจะมีพยาบาลจากอนามัยไปด้วย มีการตรวจวัดความดันด้วย
  • ผู้สูงอายุที่ได้รับการเยี่ยมมีความตื่นเต้น ดีใจ ทุกครั้ง
  • บางบ้านของที่เราไปเยี่ยมน้อยกว่าของที่เขาให้เรา เพราะเขาตอบแทนเราด้วยพืชผักผลไม้ที่บ้านเขาปลูก เช่น ผักกูด ผลหมากรากไม้ บางบ้านก็ทำขนมไว้เลี้ยงเลย
  • ท่านรองนายกฯ ฝากคติไว้ให้ด้วยนะคะว่า ... "ถ้าท้องถิ่นไม่ช่วยคนในท้องถิ่นเอง แล้วจะไปช่วยใคร เขากินไม่เท่าไร เขาก็ตายแล้ว แต่เรามีให้เขาก็ตายอย่างมีศักดิ์ศรี ตายอย่างมีความสุข อย่าให้เขาอดอยาก"

รวมเรื่อง ใจซื้อใจ ... ลปรร. 4 จว. นำร่อง "ระบบบริการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุที่บ้าน ปี 2550"