ความคิดเข้าใจแบบขยายความ หรือ Extrapolation  เป็นความคิดลงความเห็นเชิงพยากรณ์จากข้อมูลที่มีอยู่ในมือ  เช่น

"ถ้าชายหญิงคู่หนึ่งเข้ามาหาเรา คราบน้ำตาอาบแก้ม  ท่าทางอิดโรย" -----------(เราคิดแปลความว่า) เขาเศร้า, ----  (เราคิดตีความว่า) เขาจะมาขอความช่วยเหลือจากเรา,----- (เราคิดขยายความว่า) ถ้าเราไม่ช่วยแล้ว เขาอาจจะไปฆ่าตัวตาย.

ถ้าครูสอนเพื่อพัฒนาความคิดเข้าใจกันอย่างเต็มที่แล้วจะเป็นเช่นไร? ------ (คิดขยายความว่า) เด็กไทยจะคิดเข้าใจแบบขยายความเก่ง

ถ้าให้พวกดาราออกมาอวยพรให้ผู้ชมทีวีฟังทุกเช้าว่า "ขอให้รวยๆ"  ติดต่อกันเป็นเวลา ๑ ปี แล้วจะเป็นเช่นไร? ---------- (คิดขยายความว่า)   คนไทยจะมีค่านิยมชมชอบคนรวย  พบคนรวยก็จะพินอบพิเทา

ถ้าให้พวกสักตามตัวออกมาเดินโชว์ตามจอทีวีทุกวันๆติดต่อกันนานๆ แล้ว อะไรจะเกิดขึ้น ? ------- (คิดขยายความว่า) เด็กวัยรุ่นไทยจะมีค่านิยมสักลวดลายกันตามร่างกายเดินเพ่นพ่านเต็มบ้านเต็มเมือง !!

ถ้าเอารูปพวกพั้งมาออกทีวีทุกวันๆ แล้วอะไรจะเกิดขึ้น? -----  (ติดขยายความว่า) พวกหัวอ่อนคล้อยตามง่ายจะเอาอย่างตัดผมทรงหัวแหลมกันเต็มบ้านเต็มเมือง

ที่เรียกว่าความเข้าใจนั้น  นักการศึกษาได้ยอมรับกันว่า คือความสามารถที่จะคิดแปลความ  คิดตีความ  และคิดขยายความครับ  และเรียกความเข้าใจนี้ว่า  เป็นความสามารถด้านปัญญาครับ  โดยค่อนข้างจะรังเกียจว่า  ความจำไม่ใช่ความสามารถด้านปัญญา  แต่ผมอยากให้เปลี่ยนความคิดเสียใหม่ว่า  ความจำก็เป็นความสามารถด้านปัญญาด้วยครับ

ขอให้สังเกตว่า  ถ้าจะได้วิเคราะห์ให้ลึกลงไปอีกแล้ว  ก็จะพบว่า  ความสามารถด้านความเข้าใจจะอยู่ในกลุ่มของ "มโนทัศน์" และ "การรับรู้"ครับ