พอใกล้ถึงวันแม่ บรรดาครอบครัวชาวไทยก็เริ่มมองหาวิธีแสดงความรักและความขอบคุณให้กับคุณแม่ ผู้เป็นเหมือนหัวใจของบ้าน ปีนี้มีคู่มือฉบับหนึ่งที่ชื่ออาจจะฟังดูขำๆ แต่เคล็ดลับข้างในใช้ได้ผลจริง กำลังฮิตติดลมบนในโลกออนไลน์และตามกลุ่มคุณพ่อคุณแม่ จนได้ชื่อว่าเป็นไกด์ “เลือกของขวัญวันแม่ให้เป๊ะปัง ไม่มีพลาด” ช่วยให้คุณพ่อที่ไม่ค่อยถนัดเรื่องหาของขวัญ สามารถเลือกของที่ทำให้คุณแม่ยิ้มแก้มปริในวันสำคัญนี้ได้ง่ายขึ้น คู่มือที่ว่าคือ “Foolproof Guide to Mother’s Day Gifts” (คู่มือเลือกของขวัญวันแม่แบบชัวร์ ไม่พลาดแน่) จากเว็บไซต์ Scary Mommy ซึ่งได้รับความสนใจอย่างรวดเร็ว ด้วยคำแนะนำที่ตรงไปตรงมา เข้าใจง่าย และที่สำคัญคือ เข้าถึงหัวอกคนเป็นแม่จริงๆ
วันแม่ในบ้านเราตรงกับวันที่ 12 สิงหาคม ซึ่งเป็นวันคล้ายวันพระราชสมภพของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ถือเป็นวันที่มีความหมายผูกพันกับวัฒนธรรมไทยอย่างลึกซึ้ง คนไทยหลายรุ่นแสดงความรักในวันนี้ด้วยพวงมาลัยดอกมะลิหอมๆ และการกราบแสดงความเคารพจากใจ แต่ในยุคดิจิทัลที่อะไรๆ ก็เร็วไปหมด แถมชีวิตประจำวันก็ผูกติดกับโซเชียลมีเดีย ทำให้คุณพ่อหลายคนเจอกับความท้าทายใหม่ๆ ในการหาของขวัญที่ทั้งสื่อความหมายและยังดูพิเศษน่าประทับใจ
บทความจาก Scary Mommy ชี้ว่าหัวใจสำคัญของการเลือกของขวัญให้ประสบความสำเร็จ คือการเข้าใจว่าจริงๆ แล้วคุณแม่ให้คุณค่ากับอะไร ไม่ใช่เรื่องของราคา แต่เป็นความตั้งใจและความใส่ใจที่อยู่เบื้องหลัง คู่มือนี้ยังยกตัวอย่าง “ของขวัญสุดเฟล” แบบติดตลก เช่น ดอกไม้ที่ซื้อแบบรีบๆ ใกล้หมดเวลา หรือเครื่องครัวที่คุณแม่ไม่ได้อยากได้ พร้อมกับเสนอแนะแนวทางเลือกของให้โดนใจ โดยอ้างอิงจากผลสำรวจและความคิดเห็นของคุณแม่ตัวจริง ซึ่งสอดคล้องกับงานวิจัยที่น่าเชื่อถืออย่าง Journal of Consumer Psychology ที่ยืนยันว่าของขวัญที่สื่อถึงความผูกพันส่วนตัวช่วยกระชับความสัมพันธ์และสร้างความรู้สึกดีๆ ได้มากกว่าของขวัญที่เน้นแค่มูลค่า (ที่มา)
ผู้เชี่ยวชาญในไทยก็เห็นพ้องต้องกัน ดร.ณัฐญา จิรภัทร์ นักจิตวิทยาครอบครัวจากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวว่า “งานวิจัยของเราชี้ให้เห็นว่าของขวัญที่มีความหมายลึกซึ้ง เปรียบเสมือนสารรักที่ส่งไปถึงผู้รับ ช่วยเสริมสร้างความผูกพันในครอบครัวได้จริง ไม่จำเป็นต้องหรูหรา แค่แสดงถึงความตั้งใจและเข้าใจว่าผู้รับชอบอะไรก็เพียงพอแล้ว” คู่มือของ Scary Mommy ยังแนะนำให้คุณพ่อคอยเงี่ยหูฟังคำบอกใบ้ต่างๆ ตลอดทั้งปี จดจำรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ และเปิดโอกาสให้ลูกๆ มีส่วนร่วมในการเลือกหรือทำของขวัญ เพื่อเพิ่มความรู้สึกอบอุ่นและทำให้ของขวัญชิ้นนั้นน่าจดจำยิ่งขึ้น
อีกจุดเด่นของคู่มือนี้คือการให้ความสำคัญกับของขวัญที่เป็น “ประสบการณ์” มากกว่าของที่เป็นชิ้นเป็นอัน แทนที่จะซื้อของให้ ลองเปลี่ยนเป็นการสร้างช่วงเวลาพิเศษๆ เช่น การทำอาหารเช้าไปเสิร์ฟถึงเตียง หรือการ์ดที่ลูกๆ ลงมือเขียนเอง ซึ่งสอดคล้องกับผลสำรวจปี 2023 ในอังกฤษที่พบว่าคุณแม่ถึง 72% ชอบของขวัญที่เป็นประสบการณ์หรือของทำมือมากกว่าของที่ซื้อจากร้าน (ที่มา) ซึ่งดูเหมือนว่าคุณแม่ชาวไทยก็มีแนวโน้มคล้ายกัน คือให้ค่ากับการกระทำเล็กๆ น้อยๆ ที่แสดงถึงความใส่ใจ หรือเวลาคุณภาพที่ได้ใช้ร่วมกัน มากกว่าของขวัญราคาแพง
อย่างไรก็ตาม ปฏิเสธไม่ได้ว่าความคาดหวัง หรืออาจเรียกว่า “ความกดดัน” ที่จะต้องเลือกของขวัญให้ “ถูกใจ” นั้นยังคงมีอยู่ไม่น้อยสำหรับคุณพ่อชาวไทย โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อเห็นภาพการฉลองวันแม่สุดอลังการที่แชร์กันว่อนบนโซเชียลมีเดีย ศาสตราจารย์ปรีชา นารงค์ลำ นักประวัติศาสตร์วัฒนธรรมจากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ให้ข้อสังเกตว่า “แม้พวงมาลัยดอกมะลิจะยังคงเป็นสัญลักษณ์แห่งความรักความผูกพันที่คนไทยคุ้นเคย แต่คนรุ่นใหม่ก็เริ่มผสมผสานธรรมเนียมดั้งเดิมเข้ากับวิถีปฏิบัติที่ทันสมัยมากขึ้น เช่น การส่งการ์ดอวยพรออนไลน์ หรือการทำกิจกรรมครอบครัวแล้วโพสต์ลงโซเชียล” คู่มือฉบับนี้จึงตอกย้ำว่า การผสมผสานระหว่างของดั้งเดิมกับไอเดียใหม่ๆ เป็นสิ่งที่สังคมไทยยุคปัจจุบันเปิดรับและชื่นชม
ในอนาคตข้างหน้า เมื่อรูปแบบครอบครัวไทยมีความหลากหลายมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นครอบครัวผสม พ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว หรือครอบครัวที่พ่อแม่ทำงานทั้งคู่ นิยามของของขวัญวันแม่ที่ “สมบูรณ์แบบ” ก็คงจะยืดหยุ่นเปลี่ยนแปลงไปตามบริบท สิ่งที่สำคัญที่สุดจะยังคงเป็นความรักและความเอาใจใส่ ไม่ใช่ความหรูหราหรือความแปลกใหม่แต่เพียงอย่างเดียว
สำหรับคุณพ่อคนไหนที่ยังคิดไม่ตกว่าปีนี้จะมอบอะไรให้คุณแม่ดี ลองเริ่มต้นด้วยคำถามง่ายๆ ว่า “อะไรที่จะทำให้วันแม่ปีนี้ของคุณแม่พิเศษกว่าทุกวัน?” แค่ตั้งใจฟังและใส่ใจจริง ๆ ไอเดียดีๆ ก็จะตามมาเอง การชวนลูกๆ เข้ามามีส่วนร่วม หรือการสร้างธรรมเนียมประจำครอบครัว เช่น การช่วยกันร้อยมาลัย หรือเขียนจดหมายถึงแม่ ก็จะช่วยสานสัมพันธ์ในครอบครัวให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น และมีความหมายยาวนานกว่าแค่วันแม่วันเดียว
เมื่อคู่มือ “Foolproof Guide” กลายเป็นไวรัล บทเรียนสำคัญที่สุดที่เราได้เห็นก็คือ ไม่ว่าจะเป็นถาดอาหารเช้าง่ายๆ จดหมายที่เขียนด้วยลายมือ หรือแค่คำขอบคุณที่ออกมาจากใจ ของขวัญที่มาจากความรู้สึกที่แท้จริงนั้นไม่มีวันตกยุค สำหรับครอบครัวไทยที่อยากให้วันแม่ปีนี้น่าจดจำอย่างแท้จริง ควรให้ความสำคัญกับความหมาย ความทรงจำ และความสุขที่ได้ใช้เวลาร่วมกัน
แหล่งที่มา:
- “Foolproof Guide To Mother’s Day Gifts,” Scary Mommy (ลิงก์)
- Journal of Consumer Psychology, “The Best Gift? Personal Relevance Versus Monetary Value in Gift Giving”
- The Independent, “Handmade gifts are favoured by UK mums” (ผลสำรวจปี 2023)